คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 401/2464

โจทย์ฟ้องหาว่ากระบือจำเลยขวิดกระบือโจทย์ จำเลยรับสัญญาจะใช้ราคากระบือให้เมื่อกระบือนั้นตาย จำเลยต่อสู้ว่าไม่ได้ขวิดไม่ได้รับสัญญา แลกระบือเปนของนายฉ่ำไม่ใช่ของโจทย์ ในระหว่างนี้นายฉ่ำยื่นคำร้องเข้ามาว่ากระบือนั้นนายฉ่ำได้ยกให้โจทย์แล้ว เปนแต่ยังไม่ได้ไปโอนฐะเบียร แลขอรวมเข้าเปนโจทย์ด้วย ศาลล่างยอม แลพิพากษาให้จำเลยใช้เงินโจทย์ตามสัญญา ศาลอุทธรณ์ข้าหลวงพิเศษปฤกษาว่า โจทย์ไม่มีอำนาจฟ้อง เพราะยังไม่ได้รับโอนกระบือโดยถูกต้อง ส่วนคำร้องขอเข้าเปนโจทย์ของนายฉ่ำก็ไม่ควรรับเพราะทำให้จำเลยเสียเปรียบด้วยอา

โจทย์ฟ้องหาว่ากระบือจำเลยขวิดกระบือโจทย์ จำเลยรับสัญญาจะใช้ราคากระบือให้เมื่อกระบือนั้นตาย จำเลยต่อสู้ว่าไม่ได้ขวิดไม่ได้รับสัญญา แลกระบือเปนของนายฉ่ำไม่ใช่ของโจทย์ ในระหว่างนี้นายฉ่ำยื่นคำร้องเข้ามาว่ากระบือนั้นนายฉ่ำได้ยกให้โจทย์แล้ว เปนแต่ยังไม่ได้ไปโอนฐะเบียร แลขอรวมเข้าเปนโจทย์ด้วย ศาลล่างยอม แลพิพากษาให้จำเลยใช้เงินโจทย์ตามสัญญา ศาลอุทธรณ์ข้าหลวงพิเศษปฤกษาว่า โจทย์ไม่มีอำนาจฟ้อง เพราะยังไม่ได้รับโอนกระบือโดยถูกต้อง ส่วนคำร้องขอเข้าเปนโจทย์ของนายฉ่ำก็ไม่ควรรับเพราะทำให้จำเลยเสียเปรียบด้วยอาศรัยค่าธรรมเนียมโจทย์ เว้นแต่โจทย์จะฟ้องใหม่ฤาเสียค่าธรรมเนียมอีกต่างหาก ฎีกาตัดสินว่า เมื่อโจทย์เปนผู้ปกครองกระบือตัวนี้อยู่ก็ยังมีปัญหาที่จะต้องวินิจฉัยสัญญาในระหว่างโจทย์กับจำเลยว่าจะใช้ได้เพียงไรฤาไม่ ส่วนกรรมสิทธิในกระบือจะเปนของใครนั้นก็เปนปัญหาในระหว่างโจทย์ทั้งสองที่จะว่ากัน ส่วนข้อที่ศาลอุทธรณ์เห็นว่าถ้านายฉ่ำได้เสียค่าธรรมเนียมอย่างฟ้องแล้วจะรับพิจารณารวมกันไปได้ แต่ศาลอุทธรณ์ก็ไม่ได้สั่งให้เรียกค่าธรรมเนียมเพิ่มเติมเสียใหม่กลับยกฟ้องเสียนั้น ศาลฎีกาเห็นว่าไม่ชอบ ฎีกาจึงสั่งให้ศาลเดิมเรียกค่าธรรมเนียม แล้วให้ส่งสำนวนให้ศาลอุทธรณ์ชี้ขาดในข้อเท็จจริงว่ากระบือจำเลยได้ขวิดกระบือโจทย์ แลจำเลยได้รับสัญญาจะใช้ราคาจริงฤาไม่ แล้วตัดสิน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 401/2464