คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 607/2466

ชื่อในโฉนดแก้ให้ถูกกับความจริง ในเวลาสมควร

เดิม บ.ช.ผ.มีชื่อด้วยกันในน่าโฉนด แล้วคนหนึ่งฟ้องขอแบ่ง ฎีกาตัดสินให้แบ่งเท่า ๆ กัน ตามที่มีชื่อในน่าโฉนด ผ.ตาย จำเลยผู้เปนลูก ร้องขอรับมรฎกส่วนของ ผ. ศาลจึงสั่งให้ขายทอดตลาดที่ดิน บ.โจทย์เปนผู้ซื้อได้ แลได้นำเงินมาชำระในราคาที่เปนส่วนของ ช. เสร็จแล้ว แต่จำเลยไม่ยอมรับเงิน ขอรับส่วนเปนที่ดินตามส่วนที่ ผ. ควรได้ ศาลล่างได้สั่งให้เจ้าพนักงานถอนชื่อ ช. กับ ผ. ผู้ถึงแก่กรรมออก ลงชื่อจำเลย ๒ คนกับโจทย์ ๑ คนในโฉนด (๑๘/๑/๖๕) จำเลยยื่นคำร้องขอแบ่งที่ดินออกเปน ๒ ส่วน โจทย์รู้สึกว่าผิดกับความจริงจึงได้ฟ้องขอให้แบ่ง ๓ ส่วน ให้โจทย์ ๒ ส่วน จำเลย ๑ ส่วน (๓๐/๒/๖๕) ศาลจังหวัดเพ็ชร์บุรีถือว่า เหตุที่โจทย์ยอมให้จำเลยลงชื่อรวมกับโจทย์เปน ๓ โฉนดมีชื่อ ๓ คนต้องถือว่าทุกคนมีคนละส่วนเท่ากัน จึงตัดสินให้โจทย์แพ้ ศาลอุทธรณ์ข้าหลวงพิเศษตัดสินให้โจทย์ชนะ อ้างเหตุว่า แม้ว่าเมื่อโอนโฉนดได้ลงชื่อโจทย์จำเลยไว้โดยมิได้หมายเหตุว่าจำเลยมีกรรมสิทธิแต่ ๑ ใน ๓ เช่นนี้ก็ดี แต่เมื่อโจทย์ได้ร้องต่อศาลทันทีขอให้แก้ให้ถูกต้องดังนี้แล้ว ก็ควรที่ศาลจะบังคับตามคำขอ ฎีกาตัดสินว่า คำร้องของจำเลยแสดงให้เห็นความประสงค์ต่อกันว่า ขอให้จำเลยได้รับที่ดินเปนส่วนของจำเลย ไปแทนเงิน ส่วนโจทย์จะนำเงินเฉภาะส่วนได้ของโจทย์กับค่าประมูลได้มาวางศาล จึงรวมเปนเจ้าของที่ดินด้วยกันทั้งโจทย์จำเลยตามส่วนที่ได้ลงทุนไป ไม่มีคำใดที่ให้เข้าใจว่า จำเลยหวังมีผลได้ แลเสียในการซื้อโดยเฉพาะ นอกจากเพื่อความสดวกของจำเลยให้ได้สมประสงค์ว่าจำเลยต้องการเปนเจ้าของที่ดินด้วยเท่านั้น ในโฉนดเจ้าพนักงานก็มิได้มีหมายเหตุให้แจ้งว่า ส่วนของใครเพียงไหน แลไม่ปรากฎว่า ฝ่ายโจทย์ได้ยกส่วนความเปนเจ้าของ ๆ ตนให้แก่จำเลยให้มีส่วนเสมอภาคกันหรือยินยอมให้เปนดังนั้น แลเมื่อจำเลยร้องขอแบ่งครึ่ง โจทย์ก็ร้องแถลงต่อศาลว่าไม่ยอม เพราะผิดกับส่วนทุนที่โจทย์ได้ลงไป ฝ่ายจำเลยคัดค้านว่าการเสร็จไปแล้ว เปนการปิดปาก เหมือนหนึ่งจะกล่าวว่าให้เลยไปตามเลยเช่นนี้ ศาลฎีกาเห็นว่าจำเลยเถียงไม่ขอบ เพราะการมีชื่อในโฉนดหลายคนจะนับว่าผู้นั้นเปนเจ้าของมีส่วนเท่า ๆ กันจริงเสมอไปก็ยังไม่ได้ แลเรื่องนี้โจทก์ได้ฟ้องขอให้ศาลบังคับจำเลยให้แบ่งที่ดินเสียให้ถูกต้องตามทุนที่ต่างได้ลงในปัจจุบันทันด่วน จึงพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ให้ยกฎีกาจำเลย ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 607/2466 พระบริบาลคีรินาศ โจทก์ หลวงเพ็ชร์ธานี นางเทิ้ม ล.