คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 846/2470

ทำเหมืองแร่จนมีกำไร

โจทก์จำเลยทำสัญญากันดังนี้ (๑) โจทก์ยอมรับใช้หนี้แทนจำเลย (๒) จำเลยยอมให้โจทก์ทำเหมืองแร่จนมีกำไร (๓) โจทก์ยอมเสียค่าเช่าเหมืองแร่ร้อยละ ๑๕ (๔) จำเลยยอมมอบทรัพย์บางอย่างให้โจทก์ยึดไว้เปนประกัน โจทก์ได้ใช้หนี้แทนจำเลยไปแล้วแลจำเลยได้มอบให้โจทก์เข้าทำเหมืองเปนเวลาถึง ๓ ปี ๔ เดือน ปัญหาจึงมีว่า โจทก์จะฟ้องเรียกเงินที่ตนชำระหนี้แทนจำเลยไปได้ฤาไม่ ถ้าโจทก์ทำเหมืองแร่ไม่มีกำไร ศาลฎีกาตัดสิน การที่โจทก์ออกเงินชำระหนี้นั้นไม่ใช่เปนการทดรองใช้หนี้แทนจำเลยเปนการปฏิบัติการตามนิติสัมพันธ์ โจทก์เปนผู้เลิกสัญญาเองไม่ใช่ความผิดของจำเลย โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องเรียกจากจำเลยได้ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 846/2470 นายโล่ยโกเฮง โจทก์ นางลีมฉิด ล.