คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 800/2472

ค่าธรรมเนียมกองหมายเมื่อประกาศขายแล้ว คิดจากเงินจำนวนไหน ประมวลแพ่งบรรพ 1,2,ปลดหนี้และชำระหนี้หมายความเพียงไร

คดีนี้กองหมายได้ยึดทรัพย์ของจำเลยตามหมายของศาลแพ่งปรากฎจำนวนเงิน ๗๐๓,๖๖๙ บาท ๒๓ สตางค์ กับดอกเบี้ยในจำนวนเงิน ๗๐๑,๘๒๐ บาท ๗๓ สตางค์ และได้ประกาศวันขายทอดตลาดแล้ว ต่อมาอีกนานายอมรับเข้าเปนลูกหนี้แทนจำเลยเปนจำนวนเงิน ๖๐๐,๐๐๐ บาท จะใช้ให้เสร็จภายใน ๓ ปี และโจทก์ยอมปลดหนี้ต่าง ๆ รวมตลอดถึงหนี้ตามคำพิพากษาด้วย โจทก์จึงร้องต่อศาลขอถอนการยึดดังนี้ (ทรัพย์ที่ยึดตีราคาประมาณ ๗๕๐,๖๓๖ บาทเศษ) ปัญหามีว่าโจทก์จะต้องเสียค่าธรรมเนียมกองหมายร้อยละ ๓ กึ่งหรือไม่ และจะคิดเอาจากเงินจำนวนใด ศาลแพ่งแลศาลอุทธรณ์สั่งให้โจทก์เสียร้อยละ ๓ กึ่งตามราคาทรัพย์ที่ตีราคาไว้ ตามตาราง ๓ ท้าย พ.ร.บ.วิธีพิจารณาความแพ่ง ศาลฎีกาเห็นว่า คำว่า "ชำระเงินตามคำพิพากษา" หมายความว่าล้างหรือสะสางเงินที่เปนเงินตามคำพิพากษา ซึ่งรวมถึงการที่จำเลยทำอย่างหนึ่งอย่างใดให้เปนที่พอใจแก่โจทก์ จนโจทก์ยอมเลิกล้างหนี้ให้เสร็จสิ้นไป จึงเห็นว่าโจทก์ได้รับชำระหนี้เสร็จสิ้นไปแล้ว โจทก์จะย้อนกลับมาเรียกร้องเอาเงินตามคำพิพากษาไม่ได้ โจทก์จึงต้องเสียเงินร้อยละ ๓ กึ่งให้แก่กองหมายตามจำนวนที่โจทก์ยอมปลดหนี้ให้แก่จำเลย คือ๗๐๓๖๖๙ บาทเศษ กับดอกเบี้ยในต้นเงิน ๗๐๑๘๒๐ บาทเศษ ดังที่ปรากฎในหมายยึด (ไม่ใช่เงินที่กะประมาณแห่งราคาทรัพย์ที่ยึด หรือเงินจำนวนที่อีนานายอมรับเปนลูกหนี้) และโจทก์จะต้องเสียค่าธรรมเนียมทันที ไม่ต้องรอให้อีนานาชำระเงินเสร็จ เพราะจำเลยได้ชำระหนี้ให้แก่โจทก์เสร็จเด็ดขาดไปแล้ว ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 800/2472 แบงก์สยาม โจทก์ คุณหญิงเนื่อง จำเลย