คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 172/2475

ปกครองโดยเคารพสิทธิเจ้าของเดิมไม่เรียกว่าปกครองโดยปรปักษ์ ศาลล่างวางข้อกฎหมาย ผิดจากข้อเท็จจริง เป็นปัญหากฎหมาย

โจทก์นำยึดที่รายพิพาท นายมั่นร้องขัดทรัพย์ว่าที่เป็นของตนขอให้ถอนการยึด ข้อเท็จจริงได้ความว่า ที่พิพาทเป็นของนายนัด ๆ โอนให้นายนพ ๆ แบ่งแยกแบ่งขายรัฐบาล กับได้ร้องต่อเจ้าพนักงานให้สอบเขตต์ เจ้าพนักงานก็ได้ไปสอบเขตต์ให้เมื่อ พ.ศ. ๒๔๖๘ นายนพไม่ได้ทำนารายนี้ เพียงแต่ยึดถือโฉนดไว้ นายมั่นเป็นผู้ทำมากว่า ๑๐ ปี และเสียค่านา แต่ใบ+เสร็จค่านายังคงลงชื่อนายนพดังนี้ ศาลล่างทั้งสองเห็นว่า นายมั่นปกครองปรปักษ์ให้ถอนการยึด โจทก์ฎีกาข้อกฎหมายว่า ตามข้อเท็จจริงข้างต้นโดยข้อกฎหมายนายมั่นจะอ้างว่าทำนาโดยปรปักษ์ไม่ได้ ศาลฎีกาเห็นว่า ตามพฤติการณ์ของนายมั่นแสดงให้ปรากฎว่ามิได้ถือตนเป็นเจ้าของ เพราะนายมั่นเคารพสิทธิของนายนพเจ้าของตลอดมา กล่าวคือ เมื่อนายนพแบ่งแยกแบ่งขายและทำการรังวัด นายมั่นมิได้โต้แย้งอย่างใด คงเคารพสิทธินายนพอยู่ทั้งใบเสร็จค่านาก็ยังมีชื่อนายนพตลอดมา ดังนี้ จะเรียกว่านายมั่นปกครองปรปักษ์ไม่ได้ ให้ยกคำร้องของนายมั่นเสีย ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 172/2475 นางสอาด สมัคสโมสร โจทก์ นางมาลัยกับพวก จำเลย นายมั่น ขัดทรัพย์