คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 639/2477
📌 หลักกฎหมายที่วางไว้
ผู้มีอำนาจในราชการที่ออกคำสั่งไล่ออกจากราชการโดยสุจริตเพราะมีมลทินเกี่ยวกับการขบถ ได้รับความคุ้มครองตามกฎหมาย ไม่ต้องให้ศาลวินิจฉัยว่าการกระทำนั้นนอกเหนือพระราชบัญญัติข้าราชการพลเรือนหรือไม่
ย่อคำพิพากษา
ศาลมีอำนาจพิจารณาคดีที่ฟ้องนายกรัฐมนตรีแลข้าราชการ+ในเรื่องหาว่าทำผิด ผู้มีอำนาจในราชการมีคำสั่งโดยสุจริตให้ไล่ผู้ใดออกจากราชการโดยมีมลทินเกี่ยวกับการขบถนั้น ศาลไม่จำต้องวินิจฉัยว่าเป็นการนอกเหนือพระราชบัญญัติข้าราชการพลเรือนหรือไม่ เพราะได้รับความคุ้มครองตาม พ.ร.บ.คุ้มครองผู้กระทำการโดยสุจริตในการปราบขบถ พ.ศ.2476 ม.3 อยู่แล้ว
⚠️ ย่อนี้สรุปอัตโนมัติจากคำพิพากษาต้นฉบับ ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย — โปรดตรวจสอบกับฉบับเต็มด้านล่าง
มาตราที่เกี่ยวข้อง
พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ.2471 ม.38
คำพิพากษาศาลฎีกา (ฉบับเต็ม)
เดิมโจทก์เป็นนายช่างโทรเลขในกรมรถไฟหลวงได้ถูกจับเมื่อคราวเกิดการขบถโดยถูกหาว่าเกี่ยวข้องกับการขบถตามทางไต่สวนเห็นว่าคดีไม่มีมูลในทางอาชญาจึงสั่งปล่อยโจทก์ ภายหลังอัยยการศาลพิเศษเสนอความเห็นว่าโจทก์ควรได้รับโทษทางธุระการ นายกรัฐมนตรีจึงสั่งกระทรวงเศรษฐการให้ไล่โจทก์ออกจากราชการโดยกล่าวว่าโจทก์มีมลทินมัวหมองเกี่ยวข้องกับการขบถ โจทก์จึงขอให้ศาลแสดงว่าโจทก์ไม่มีความผิดที่ควรจะถูกไล่ออกจากราชการ
ศาลแพ่งเห็นวาการลงโทษข้าราชการพลเรือนเป็นเอกสิทธิของราชการฝ่ายบริหารโดยฉะเพาะจะรื้อฟื้นมาว่ากล่าวทางโรงศาลไม่ได้ แลเห็นว่าไม่จำเป็นต้องหมายเรียกจำเลยมาให้การ พิพากษาให้ยกฟ้องโจทก์
ศาลอุทธรณ์เรียกเอกสารบางฉะบับจากโจทก์มาประกอบการวินิจฉัย แลเห็นว่าคดีต้องวินิจฉัยตาม พ.ร.บ.ข้าราชการพลเรือน แลการกระทำของโจทก์เป็นความผิดชั่วอย่างร้ายแรงตาม ม.๓๘ ข้อ (จ) พิพากษายืนตามศาลเดิม
ศาลฎีกาเห็นว่าศาลยุตติธรรมรับวินิจฉัยคดีชนิดนี้ได้ เพราะไม่มีกฎหมายห้ามและวินิจฉัยว่าพฤตติการณ์ที่จำเลยกระทำเนื่องในการปราบขบถทั้งสิ้น และปรากฎว่าจำเลยได้กระทำโดยสุจริตการกระทำของจำเลยจึงได้รับความคุ้มครองตามมาตรา ๓ แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองผู้กระทำการโดยสุจริตตามน่าที่ในการปราบขบถพ.ศ.๒๔๗๖ แลเห็นว่าเมื่อมีพระราชบัญญัติคุ้มครองอยู่แล้วก็ไม่จำเป็นต้องวินิจฉัยว่าจำเลยได้กระทำนอกเหนือ พ.ร.บ.ระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ.๒๔๗๑ หรือไม่ จึงบพิพากษายืนตามศาลล่าง
ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 639/2477
หลวงสิริอัคนีการ โจทก์
หลวงชาญสงครามที่ 1 ,หลวงอรรถสารประสิทธิที่ 2 นายสุข ฉายชวลิตที่ 3 พระสุ
ธรรมวินิจฉัยที่ 4 พระยาพหลพลพยุหเสนาที่ 5 จำเลย
รายละเอียดคดี
| คู่ความ | โจทก์ - หลวงสิริอัคนีการ · พระสุ - หลวงชาญสงครามที่ 1 ,หลวงอรรถสารประสิทธิที่ 2 นายสุข ฉายชวลิตที่ 3 · จำเลย - ธรรมวินิจฉัยที่ 4 พระยาพหลพลพยุหเสนาที่ 5 |
| องค์คณะ (ผู้พิพากษา) | อิศร · พรหม · กฤต |
| แหล่งที่มา | กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา |
💬 ให้ AI อธิบายฎีกานี้แบบเข้าใจง่าย + ปรับกับเรื่องของคุณแหล่งที่มา: คำพิพากษาศาลฎีกา (เอกสารสาธารณะ) · กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา