คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2153/2567

มาตรา 34 เป็นบทบัญญัติอยู่ในส่วนที่ 2 ว่าด้วยอาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า ซึ่ง พ.ร.บ.อาวุธปืนฯ พ.ศ. 2490 มาตรา 6 บัญญัติให้อำนาจรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกกฎกระทรวงวางระเบียบการทะเบียน การขอและการออกใบอนุญาต ซึ่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยได้ออกกฎกระทรวง (พ.ศ. 2490) ตามความใน พ.ร.บ.อาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน พ.ศ. 2490 ข้อ 4 ระบุว่า บุคคลใดประสงค์จะจำหน่ายซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า ให้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตตามแบบ ป.1 ท้ายกฎนี้ ต่อนายทะเบียนท้องที่ ใบอนุญาตให้จำหน่ายให้ออกตามแบบ ป.5 ท้ายกฎนี้ และข้อ 6 ระบุว่า ให้ผู้รับใบอนุญาตจำหน่ายซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืน ทำบัญชีแสดงรายการละเอียดประจำสถานที่ทำการของผู้รับใบอนุญาต และให้ทำบัญชีประจำเดือนส่งนายทะเบียนท้องที่ตามแบบท้ายกฎนี้ คือ แบบ ป.6 สำหรับรายการละเอียดของอาวุธปืนซึ่งได้จำหน่ายประจำสถานที่ทำการของผู้รับใบอนุญาต แบบ ป.7 สำหรับรายการละเอียดของเครื่องกระสุนปืนซึ่งได้จำหน่ายประจำสถานที่ทำการของผู้รับใบอนุญาต แบบ ป.8 สำหรับรายการยอดอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืนประจำเดือน ส่งนายทะเบียนท้องที่ภายในวันที่ 5 ของเดือนถัดไป ฯลฯ เมื่อพิจารณาข้อความที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวงดังกล่าว รวมทั้งแบบ ป.1 ถึง ป.10 และ ป.12 แล้ว จะเห็นได้ว่า ผู้ที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้จำหน่ายซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า ไม่อาจจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้าได้ตามกฎหมาย ผู้ฝ่าฝืนจะมีความผิดตามมาตรา 24 ซึ่งบัญญัติว่า "ห้ามมิให้ผู้ใด ทำ ประกอบ ซ่อมแซม เปลี่ยนลักษณะ สั่ง นำเข้า มี หรือจำหน่าย ซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า เว้นแต่จะได้รับใบอนุญาตจากนายทะเบียนท้องที่" การจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้าโดยไม่ได้รับใบอนุญาตจากนายทะเบียนท้องที่มีโทษตามมาตรา 73 ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่สองปีถึงยี่สิบปี และปรับตั้งแต่สี่พันบาทถึงสี่หมื่นบาท สำหรับผู้ที่ได้รับใบอนุญาตให้จำหน่ายซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืน แม้จะสามารถจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนได้ตามกฎหมาย ก็จะต้องจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนให้แก่ผู้ที่ได้รับใบอนุญาตให้ซื้อหรือมีและใช้อาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืนเท่านั้น จะจำหน่ายอาวุธปืนให้แก่ผู้ที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้ซื้อหรือมีและใช้อาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืนไม่ได้ หากฝ่าฝืนผู้ที่ได้รับใบอนุญาตให้จำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้านั้น ย่อมมีความผิดตามมาตรา 34 และมีโทษตามมาตรา 73 ทวิ ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่หกเดือนถึงสิบปี และปรับตั้งแต่หนึ่งพันบาทถึงสองหมื่นบาท จำเลยเป็นผู้ที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้จำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า การที่จำเลยจำหน่ายอาวุธปืนและกระสุนปืนของกลางให้แก่สายลับผู้ล่อซื้อ ไม่เป็นความผิดตาม พ.ร.บ.อาวุธปืนฯ พ.ศ. 2490 มาตรา 34, 73 ทวิ แต่เป็นความผิดตามมาตรา 24, 73 ซึ่งโจทก์ไม่ได้บรรยายฟ้องและไม่ได้มีคำขอให้ลงโทษจำเลยตามมาตรา 24, 73 ศาลไม่อาจลงโทษจำเลยตามบทมาตราดังกล่าวได้ เพราะต้องห้ามตาม ป.วิ.อ. มาตรา 192 วรรคหนึ่ง

โจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามพระราชบัญญัติอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน พ.ศ. 2490 มาตรา 4, 7, 8 ทวิ, 34, 72, 72 ทวิ, 73 ทวิ ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 32, 33, 91, 371 ริบอาวุธปืน 1 กระบอก กระเป๋าเป้สะพายสีดำ 1 ใบ และโทรศัพท์เคลื่อนที่ 1 เครื่อง ของกลาง จำเลยให้การรับสารภาพ ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามพระราชบัญญัติอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน พ.ศ. 2490 มาตรา 7, 8 ทวิ วรรคหนึ่ง, 24, 72 วรรคหนึ่ง, 72 ทวิ วรรคสอง, 73 ทวิ ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 371 เป็นการกระทำความผิดหลายกรรมต่างกัน ให้ลงโทษทุกกรรมเป็นกระทงความผิดไปตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 91 ฐานมีอาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืนไว้ในครอบครองโดยไม่ได้รับใบอนุญาต จำคุก 1 ปี ฐานพาอาวุธปืนติดตัวไปในเมือง หมู่บ้าน หรือทางสาธารณะโดยไม่ได้รับใบอนุญาตและโดยไม่มีเหตุสมควร เป็นการกระทำกรรมเดียวเป็นความผิดต่อกฎหมายหลายบท ให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติอาวุธปืนฯ ซึ่งเป็นกฎหมายบทที่มีโทษหนักที่สุดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 90 จำคุก 6 เดือน ฐานจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนแก่ผู้ที่ไม่ได้รับใบอนุญาต จำคุก 6 เดือน รวมจำคุก 1 ปี 12 เดือน จำเลยให้การรับสารภาพเป็นประโยชน์แก่การพิจารณา มีเหตุบรรเทาโทษ ลดโทษให้กึ่งหนึ่งตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 78 คงจำคุก 12 เดือน ริบอาวุธปืน กระเป๋าเป้สะพายสีดำ และโทรศัพท์เคลื่อนที่ของกลาง จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ภาค 3 พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ยกฟ้องโจทก์สำหรับความผิดฐานจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนแก่ผู้ที่ไม่ได้รับใบอนุญาตตามพระราชบัญญัติอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน พ.ศ. 2490 มาตรา 34, 73 ทวิ คงจำคุกจำเลย 9 เดือน นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า มีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า จำเลยกระทำความผิดตามพระราชบัญญัติอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน พ.ศ. 2490 มาตรา 34, 73 ทวิ หรือไม่ เห็นว่า มาตรา 34 เป็นบทบัญญัติอยู่ในส่วนที่ 2 ว่าด้วยอาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า ซึ่งพระราชบัญญัติอาวุธปืนฯ พ.ศ. 2490 มาตรา 6 บัญญัติให้อำนาจรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกกฎกระทรวงวางระเบียบการทะเบียน การขอและการออกใบอนุญาต ซึ่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยได้ออกกฎกระทรวง (พ.ศ. 2490) ตามความในพระราชบัญญัติอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน พ.ศ. 2490 ข้อ 4 ระบุว่า บุคคลใดประสงค์จะจำหน่ายซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า ให้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตตามแบบ ป.1 ท้ายกฎนี้ ต่อนายทะเบียนท้องที่ ใบอนุญาตให้จำหน่ายให้ออกตามแบบ ป.5 ท้ายกฎนี้ และข้อ 6 ระบุว่า ให้ผู้รับใบอนุญาตจำหน่ายซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืน ทำบัญชีแสดงรายการละเอียดประจำสถานที่ทำการของผู้รับใบอนุญาต และให้ทำบัญชีประจำเดือนส่งนายทะเบียนท้องที่ตามแบบท้ายกฎนี้ คือ แบบ ป.6 สำหรับรายการละเอียดของอาวุธปืนซึ่งได้จำหน่ายประจำสถานที่ทำการของผู้รับใบอนุญาต แบบ ป.7 สำหรับรายการละเอียดของเครื่องกระสุนปืนซึ่งได้จำหน่ายประจำสถานที่ทำการของผู้รับใบอนุญาต แบบ ป.8 สำหรับรายการยอดอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืนประจำเดือน ส่งนายทะเบียนท้องที่ภายในวันที่ 5 ของเดือนถัดไป ฯลฯ เมื่อพิจารณาข้อความที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวงดังกล่าว รวมทั้งแบบ ป.1 ถึง ป.10 และ ป.12 แล้ว จะเห็นได้ว่า ผู้ที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้จำหน่ายซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า ไม่อาจจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้าได้ตามกฎหมาย ผู้ฝ่าฝืนจะมีความผิดตามมาตรา 24 ซึ่งบัญญัติว่า "ห้ามมิให้ผู้ใด ทำ ประกอบ ซ่อมแซม เปลี่ยนลักษณะ สั่ง นำเข้า มี หรือจำหน่าย ซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า เว้นแต่จะได้รับใบอนุญาตจากนายทะเบียนท้องที่" การจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้าโดยไม่ได้รับใบอนุญาตจากนายทะเบียนท้องที่มีโทษตามมาตรา 73 ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่สองปีถึงยี่สิบปี และปรับตั้งแต่สี่พันบาทถึงสี่หมื่นบาท สำหรับผู้ที่ได้รับใบอนุญาตให้จำหน่ายซึ่งอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืน แม้จะสามารถจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนได้ตามกฎหมาย ก็จะต้องจำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนให้แก่ผู้ที่ได้รับใบอนุญาตให้ซื้อหรือมีและใช้อาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืนเท่านั้น จะจำหน่ายอาวุธปืนให้แก่ผู้ที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้ซื้อหรือมีและใช้อาวุธปืนและเครื่องกระสุนปืนไม่ได้ หากฝ่าฝืนผู้ที่ได้รับใบอนุญาตให้จำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้านั้น ย่อมมีความผิดตามมาตรา 34 และมีโทษตามมาตรา 73 ทวิ ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่หกเดือนถึงสิบปี และปรับตั้งแต่หนึ่งพันบาทถึงสองหมื่นบาท จำเลยเป็นผู้ที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้จำหน่ายอาวุธปืนหรือเครื่องกระสุนปืนสำหรับการค้า การที่จำเลยจำหน่ายอาวุธปืนและกระสุนปืนของกลางให้แก่สายลับผู้ล่อซื้อ ไม่เป็นความผิดตามพระราชบัญญัติอาวุธปืนฯ พ.ศ. 2490 มาตรา 34, 73 ทวิ แต่เป็นความผิดตามมาตรา 24, 73 ซึ่งโจทก์ไม่ได้บรรยายฟ้องและไม่ได้มีคำขอให้ลงโทษจำเลยตามมาตรา 24, 73 ศาลไม่อาจลงโทษจำเลยตามบทมาตราดังกล่าวได้ เพราะต้องห้ามตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 192 วรรคหนึ่ง การที่ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำเลยตามมาตรา 34, 73 ทวิ เป็นการไม่ชอบ ศาลอุทธรณ์ภาค 3 พิพากษาให้ยกฟ้องโจทก์สำหรับความผิดข้อหาดังกล่าวนั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของโจทก์ฟังไม่ขึ้น พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2153/2567 พนักงานอัยการจังหวัดสุรินทร์ โจทก์ นาย ณ. จำเลย