คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2308/2532

ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1718 (1) ผู้ซึ่งยังไม่บรรลุนิติภาวะ จะเป็นผู้จัดการมรดกไม่ได้ เมื่อผู้คัดค้านยังไม่บรรลุนิติภาวะ แม้จะมีมารดาผู้แทนโดยชอบธรรมดำเนินการแทนตามกฎหมาย ศาลก็ไม่อาจตั้งผู้คัดค้านซึ่งเป็นบุคคลที่ต้องห้ามตามกฎหมายเป็นผู้จัดการมรดกได้

ผู้ร้องยื่นคำร้องว่า ผู้ร้องเป็นมารดาของนายบุญชง ศรีสถิตย์ ผู้ตาย ขอให้ศาลมีคำสั่งตั้งผู้ร้องเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย ผู้คัดค้านยื่นคำร้องคัดค้านว่า ผู้คัดค้านทั้งสองเป็นบุตรที่ชอบด้วยกฎหมายของผู้ตาย ผู้ร้องไม่เหมาะสมที่จะเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย เพราะไม่ทราบทรัพย์สินและกิจการของผู้ตาย ขอให้ยกคำร้องของผู้ร้องและมีคำสั่งตั้งผู้คัดค้านโดยนางสมศักดิ์เป็นผู้แทนโดยชอบธรรมเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้รับคำร้องคัดค้านเฉพาะส่วนที่คัดค้านการตั้งผู้ร้องเป็นผู้จัดการมรดก ส่วนที่ขอให้ตั้งผู้คัดค้านเป็นผู้จัดการมรดก ผู้คัดค้านยังเป็นผู้เยาว์จะขอให้ตั้งผู้คัดค้านเป็นผู้จัดการมรดกไม่ได้ ให้ยกคำร้องเฉพาะส่วนนี้ ผู้คัดค้านอุทธรณ์ ศาลชั้นต้นไต่สวนคำร้องของผู้ร้องแล้ว มีคำสั่งตั้งผู้ร้องเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย ผู้คัดค้านอุทธรณ์คำสั่งศาลชั้นต้นอีกฉบับหนึ่ง ศาลอุทธรณ์พิจารณาอุทธรณ์คำสั่งทั้งสองฉบับรวมกันแล้ว พิพากษายืน ผู้คัดค้านฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ที่ผู้คัดค้านฎีกาว่า แม้ผู้คัดค้านทั้งสองยังเป็นผู้เยาว์ ก็มีนางสมศักดิ์มารดาเป็นผู้แทนโดยชอบธรรมดำเนินการแทนให้ได้ จึงไม่ต้องห้ามเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย ขอให้ตั้งผู้คัดค้านทั้งสองเป็นผู้จัดการมรดกนั้น เห็นว่า ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๑๗๑๘ บัญญัติว่า บุคคลต่อไปนี้จะเป็นผู้จัดการมรดกไม่ได้ (๑) ผู้ซึ่งยังไม่บรรลุนิติภาวะ ฯลฯ เมื่อปรากฏว่าขณะยื่นคำร้องคัดค้าน ผู้คัดค้านทั้งสองยังไม่บรรลุนิติภาวะ แม้จะมีนางสมศักดิ์มารดาผู้แทนโดยชอบธรรมดำเนินการแทนตามกฎหมายได้ศาลก็ไม่อาจตั้งผู้คัดค้านทั้งสองซึ่งเป็นบุคคลที่ต้องห้ามตามกฎหมายเป็นผู้จัดการมรดกได้ ที่ผู้คัดค้านทั้งสองฎีกาอีกว่า ผู้ร้องไม่เหมาะสมที่จะเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตายนั้น ปรากฏว่าผู้ร้องไม่เป็นบุคคลที่ต้องห้ามตามกฎหมายในการเป็นผู้จัดการมรดก ทั้งผู้คัดค้านทั้งสองก็ไม่สืบพยานให้เห็นเป็นอย่างอื่น ดังนั้นในชั้นนี้ ผู้ร้องจึงสมควรเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2308/2532 นางละออ แซ่ตัง โจทก์ นายศราวุธ ศรีสถิตย์ กับพวก จำเลย