มาตรานี้บอกว่าการหมั้นไม่สามารถบังคับให้คู่หมั้นไปจดทะเบียนสมรสได้ หากมีการตกลงกันว่าจะต้องจ่ายค่าปรับเมื่อผิดสัญญาหมั้น ข้อตกลงเรื่องค่าปรับนั้นจะไม่มีผลทางกฎหมาย
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): แหล่งข้อมูลทางการ ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 1438 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 27 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2481–2550) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 1336/2518 🤖 ย่อโดย AIการที่ชายหญิงสมัครใจอยู่กินกันฉันสามีภรรยาโดยมิได้จดทะเบียนสมรส ย่อมถือว่าเป็นการอยู่กินกันโดยมิได้มีการหมั้น หรือหากมีการหมั้นก็ถือว่าได้มีการสมรสโดยพฤตินัยแล้ว จึงไม่สา…ฎีกาที่ 1515/2506 🤖 ย่อโดย AI* หากการสมรสไม่สมบูรณ์เพราะฝ่ายหญิงไม่ยอมจดทะเบียนสมรส ฝ่ายชายสามารถเรียกสินสอดคืนได้ * ค่าใช้จ่ายในการเลี้ยงดูแขกในพิธีแต่งงานที่ไม่มีการหมั้นและไม่จดทะเบียนสมรส ไม่…ฎีกาที่ 914/2493 🤖 ย่อโดย AI1. การที่ชายหญิงอยู่กินด้วยกันฉันท์สามีภริยาโดยไม่ได้จดทะเบียนสมรส หากฝ่ายหญิงมิได้เป็นฝ่ายผิด การที่ชายจะฟ้องเรียกสินสอดคืนย่อมทำไม่ได้ 2. ค่าใช้จ่ายในการแต่งงานไม่ถือเป…ฎีกาที่ 1217/2496 🤖 ย่อโดย AIการที่ฝ่ายชายได้ดำเนินการสู่ขอฝ่ายหญิงจนได้มีการเหยียบเรือนตามประเพณีท้องถิ่น และกำหนดนัดวันทำพิธีสมรสแล้ว ถือเป็นการตกลงโดยสมบูรณ์ตามกฎหมายว่าด้วยการหมั้นและการสมรส เมื่…ฎีกาที่ 70/2518 🤖 ย่อโดย AIเมื่อคู่ความตกลงให้ศาลชี้ขาดในประเด็นค่าเสียหายไปตามฟ้องโดยจำเลยสละข้อต่อสู้ในคำให้การเฉพาะประเด็นค่าเสียหายเท่านั้น แต่ประเด็นเรื่องผิดสัญญาจำเลยยังคงมีข้อต่อสู้ โจทก์จึ…ฎีกาที่ 421-422/2508 🤖 ย่อโดย AIการที่ฝ่ายชายไม่สามารถร่วมประเวณีกับฝ่ายหญิงได้จนเป็นเหตุให้ฝ่ายหญิงหลบหนีไป และต่อมาฝ่ายหญิงกลับใจขอจดทะเบียนสมรสแต่ฝ่ายชายไม่ยินยอมเพราะเกรงจะเกิดเหตุการณ์เดิมอีกนั้น ไ…ฎีกาที่ 923/2484 🤖 ย่อโดย AIการที่บุคคลหนึ่งหลอกลวงให้บุคคลอีกฝ่ายหนึ่งเข้าพิธีสมรส โดยมีเจตนาที่จะไม่ทำการสมรสตามกฎหมาย หรือไม่ยอมอยู่กินฉันสามีภรรยา ถือเป็นการกระทำละเมิดที่ทำให้เกิดความเสียหายแก่…ฎีกาที่ 125/2518 🤖 ย่อโดย AIเงินที่ชายให้แก่มารดาของหญิงเพื่อขอขมาที่พาหญิงหนีไปอยู่กินกันฉันสามีภริยาโดยไม่ได้มีเจตนาจะสมรสโดยชอบด้วยกฎหมาย ถือไม่ได้ว่าเป็นสินสอดหรือของหมั้น และโจทก์ไม่มีสิทธิเรีย…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 27 คดีที่อ้างมาตรา 1438 →
การหมั้นไม่เป็นเหตุให้ศาลบังคับให้คู่หมั้นสมรสได้
ข้อตกลงที่ว่าจะให้เบี้ยปรับในเมื่อผิดสัญญาหมั้นนั้นเป็นโมฆะ
การหมั้นไม่สามารถบังคับให้มีการสมรสได้ และข้อตกลงเรื่องเบี้ยปรับเมื่อผิดสัญญาหมั้นก็เป็นโมฆะ
↑ ดูประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26