มาตรานี้กำหนดว่าผู้เชี่ยวชาญที่ศาลแต่งตั้งอาจแสดงความเห็นด้วยวาจาหรือเป็นหนังสือก็ได้ แล้วแต่ศาลจะต้องการ และถ้าศาลยังไม่เป็นที่พอใจในความเห็นที่ทำเป็นหนังสือ หรือเมื่อคู่ความฝ่ายใดเรียกร้องโดยทำเป็นคำร้อง ให้ศาลเรียกให้ผู้เชี่ยวชาญทำความเห็นเพิ่มเติมเป็นหนังสือ หรือเรียกให้มาศาลเพื่ออธิบายด้วยวาจา หรือให้ตั้งผู้เชี่ยวชาญคนอื่นอีก ทั้งนี้ ถ้าผู้เชี่ยวชาญที่ศาลตั้งต้องแสดงความเห็นด้วยวาจาหรือต้องมาศาลเพื่ออธิบายด้วยวาจา ให้นำบทบัญญัติในลักษณะนี้ว่าด้วยพยานบุคคลมาใช้บังคับโดยอนุโลม
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 130 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 33 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2503–2559) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 986/2541 🤖 ย่อโดย AIการที่คู่ความระบุชื่อผู้เชี่ยวชาญในบัญชีระบุพยานและศาลมีหมายเรียกผู้เชี่ยวชาญดังกล่าว ถือว่าศาลได้แต่งตั้งผู้เชี่ยวชาญตามกฎหมายแล้ว โดยไม่ต้องมีคำสั่งแต่งตั้งซ้ำ และการแต…ฎีกาที่ 1121/2511 🤖 ย่อโดย AIการที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งและพิพากษาในวันเดียวกันโดยไม่มีโอกาสให้คู่ความโต้แย้ง ย่อมไม่ตัดสิทธิคู่ความในการฎีกา. หากคู่ความฝ่ายหนึ่งยกปัญหาข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหมายขึ้นอ้าง…ฎีกาที่ 2103/2540 🤖 ย่อโดย AI- ธนาคารผู้จ่ายเงินตามเช็คที่ลายมือชื่อผู้สั่งจ่ายเป็นลายมือปลอม ต้องรับผิดชดใช้ค่าเสียหายแก่ผู้ฝากเงิน เว้นแต่ผู้ฝากเงินได้กระทำผิดหรือประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรงจนเป็นเห…ฎีกาที่ 244/2545 🤖 ย่อโดย AIทรัพย์สินของแผ่นดินจะเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดินหรือไม่ ขึ้นอยู่กับสภาพของตัวทรัพย์นั้นว่าราษฎรได้ใช้เพื่อสาธารณประโยชน์หรือสงวนไว้เพื่อประโยชน์ร่วมกันหรือไม่ และสาธารณสมบ…ฎีกาที่ 1260/2518 🤖 ย่อโดย AIรายงานของผู้เชี่ยวชาญที่พิสูจน์ลายมือชื่อในเอกสาร สามารถรับฟังเป็นพยานหลักฐานได้โดยไม่ต้องให้ผู้เชี่ยวชาญเบิกความประกอบ. การที่ลูกหนี้ไม่สามารถให้ข้อมูลที่อยู่ของตนเองได…ฎีกาที่ 1768/2506 🤖 ย่อโดย AI1. การที่คู่ความท้าให้ส่งเอกสารพิสูจน์ลายเซ็นและตกลงยอมรับผลการพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญ ถือเป็นการตกลงให้ผู้เชี่ยวชาญของกองวิทยาการกรมตำรวจเป็นผู้ตรวจพิสูจน์ 2. เมื่อคู่ควา…ฎีกาที่ 81/2503 🤖 ย่อโดย AI* เมื่อมีการอ้างพินัยกรรมเป็นพยานหลักฐาน ผู้ที่อ้างพินัยกรรมมีหน้าที่พิสูจน์ว่าพินัยกรรมนั้นไม่ปลอม * การวินิจฉัยว่าลายมือชื่อในพินัยกรรมเป็นลายมือชื่อจริงหรือไม่ ควร…ฎีกาที่ 7073/2559 🤖 ย่อโดย AIการตรวจพิสูจน์ดีเอ็นเอเป็นพยานหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่มีความน่าเชื่อถือสูงและได้รับการยอมรับทางกฎหมาย สามารถรับฟังประกอบพยานหลักฐานอื่นได้ แม้ไม่มีพยานบุคคลมาสืบประกอบ แล…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 33 คดีที่อ้างมาตรา 130 →
ด้วยวาจาหรือเป็นหนังสือก็ได้ แล้วแต่ศาลจะต้องการ
ศาลอาจเรียกให้ทำความเห็นเพิ่มเติมเป็นหนังสือ เรียกให้มาศาลเพื่ออธิบายด้วยวาจา หรือให้ตั้งผู้เชี่ยวชาญคนอื่นอีก
ให้นำบทบัญญัติในลักษณะนี้ว่าด้วยพยานบุคคลมาใช้บังคับโดยอนุโลม
↑ ดูประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26