⚖️ LawAraiค้นกฎหมาย · ค้นฎีกา · ✨ ผู้ช่วยร่าง
หน้าแรกสารบัญกฎหมายประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง › มาตรา 95

มาตรา 95 ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง

ภาค ๑ บททั่วไป · ลักษณะ ๕ พยานหลักฐาน
มาตรา ๙๕ ห้ามมิให้ยอมรับฟังพยานบุคคลใดเว้นแต่บุคคลนั้น (๑) สามารถเข้าใจและตอบคำถามได้ และ (๒) เป็นผู้ที่ได้เห็น ได้ยิน หรือทราบข้อความเกี่ยวในเรื่องที่จะให้การเป็นพยานนั้นมาด้วยตนเองโดยตรง แต่ความในข้อนี้ให้ใช้ได้ต่อเมื่อไม่มีบทบัญญัติแห่งกฎหมายโดยชัดแจ้ง หรือคำสั่งของศาลว่าให้เป็นอย่างอื่น ถ้าศาลไม่ยอมรับไว้ซึ่งคำเบิกความของบุคคลใด เพราะเห็นว่าบุคคลนั้นจะเป็นพยานหรือให้การดังกล่าวข้างต้นไม่ได้ และคู่ความที่ฝ่ายเกี่ยวข้องร้องคัดค้านก่อนที่ศาลจะดำเนินคดีต่อไป ให้ศาลจดรายงานระบุนามพยาน เหตุผลที่ไม่ยอมรับและข้อคัดค้านของคู่ความฝ่ายที่เกี่ยวข้องไว้ ส่วนเหตุผลที่คู่ความฝ่ายคัดค้านยกขึ้นอ้างนั้น ให้ศาลใช้ดุลพินิจจดลงไว้ในรายงานหรือกำหนดให้คู่ความฝ่ายนั้นยื่นคำแถลงต่อศาลเพื่อรวมไว้ในสำนวน

สรุปมาตรา 95 แบบเข้าใจง่าย 🤖 อธิบายโดย AI

มาตรานี้กำหนดคุณสมบัติของพยานบุคคลที่ศาลจะรับฟัง คือต้องเข้าใจและตอบคำถามได้ และต้องเป็นผู้ที่รู้เห็นเรื่องที่จะให้การด้วยตนเองโดยตรง เว้นแต่กฎหมายหรือศาลจะกำหนดเป็นอย่างอื่น หากศาลไม่รับฟังพยานบุคคลใดเพราะเหตุผลดังกล่าว และคู่ความคัดค้าน ศาลต้องบันทึกเหตุผลไว้

📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗

💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 95 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณ

📌 คำพิพากษาศาลฎีกาที่อ้างถึงมาตรา 95

พบ 139 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2480–2564) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)

ฎีกาที่ 625/2484 🤖 ย่อโดย AI* เจ้าหนี้ผู้ฟ้องขอให้เพิกถอนการฉ้อฉล ไม่จำเป็นต้องเป็นเจ้าหนี้ตามคำพิพากษา * รัฐบาลมีอำนาจในการถือสิทธิหวงแหนการเก็บรังนกนางแอ่น และมีอำนาจในการทำสัญญาให้ผู้อื่นผูกข…ฎีกาที่ 4001/2545 🤖 ย่อโดย AI1. พินัยกรรมที่ทำขึ้นโดยกรอกข้อความด้วยลายมือเขียนในกระดาษที่มีตราครุฑและมีข้อความเป็นตัวพิมพ์ดีดเป็นส่วนใหญ่ โดยมีลายมือชื่อและลายพิมพ์นิ้วมือของเจ้ามรดกต่อหน้าพยานสองคน…ฎีกาที่ 3183/2524 🤖 ย่อโดย AI* การยกประเด็นฟ้องเคลือบคลุมในชั้นพิจารณาของศาลชั้นต้น หากศาลยังไม่ได้มีคำสั่งวินิจฉัยประเด็นดังกล่าว ศาลย่อมไม่รับวินิจฉัยประเด็นนั้น แม้โจทก์จะมิได้คัดค้านก็ตาม * ก…ฎีกาที่ 613/2553 🤖 ย่อโดย AIผู้ที่เกี่ยวข้องกับพยานเอกสารสามารถรับรองความถูกต้องแท้จริงของเอกสารได้ และการเบิกความว่าได้รับมอบอำนาจช่วง ไม่ต้องห้ามมิให้รับฟังพยานหลักฐาน. การประกาศขายสินทรัพย์ตามกฎ…ฎีกาที่ 235-241/2517 🤖 ย่อโดย AI* คำสั่งของศาลชั้นต้นที่ให้พิจารณาคดีใหม่ตาม ป.วิ.พ. มาตรา 205 วรรคสอง เป็นคำสั่งระหว่างพิจารณาที่ต้องโต้แย้งไว้เพื่อยกขึ้นอุทธรณ์ได้ตาม ป.วิ.พ. มาตรา 226(2) * การเสี…ฎีกาที่ 3754/2538 🤖 ย่อโดย AI* การที่จำเลยมิได้ให้การปฏิเสธข้ออ้างของโจทก์เกี่ยวกับเอกสารสำคัญ ถือว่าจำเลยยอมรับข้อเท็จจริงตามที่โจทก์กล่าวอ้างในเอกสารนั้นแล้ว * โจทก์ไม่จำต้องนำสืบพยานบุคคลเพิ่ม…ฎีกาที่ 765/2509 🤖 ย่อโดย AI* พยานที่เห็นเหตุการณ์ด้วยตนเองถือเป็นประจักษ์พยาน ไม่ใช่พยานบอกเล่า * ประเด็นที่ไม่ได้ยกขึ้นต่อสู้ในคำให้การ ศาลฎีกาจะไม่รับวินิจฉัย เว้นแต่เป็นข้อกฎหมายอันเกี่ยวด้ว…ฎีกาที่ 2162/2532 🤖 ย่อโดย AI- ศาลมีอำนาจสั่งงดสืบพยานได้หากเห็นว่าพยานนั้นไม่จำเป็นหรือไม่เป็นประโยชน์แก่การพิจารณา - หน่วยงานของรัฐต้องร่วมรับผิดในความเสียหายที่เจ้าหน้าที่ของตนกระทำละเมิดในทางการง…

ดูคำพิพากษาทั้งหมด 139 คดีที่อ้างมาตรา 95 →

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับมาตรา 95

ใครบ้างที่ศาลจะรับฟังเป็นพยานได้?

ศาลจะรับฟังพยานบุคคลที่สามารถเข้าใจและตอบคำถามได้ และเป็นผู้ที่ได้เห็น ได้ยิน หรือทราบเรื่องที่จะให้การด้วยตนเองโดยตรง

ถ้าพยานไม่ได้เห็นเหตุการณ์ด้วยตัวเอง ศาลจะรับฟังได้หรือไม่?

โดยหลักแล้ว ศาลจะไม่รับฟังพยานที่ไม่ได้เห็น ได้ยิน หรือทราบเรื่องด้วยตนเองโดยตรง เว้นแต่จะมีกฎหมายกำหนดไว้ชัดเจน หรือศาลมีคำสั่งเป็นอย่างอื่น

หากศาลไม่ยอมรับพยานของเรา เราจะทำอย่างไรได้บ้าง?

หากศาลไม่ยอมรับพยานบุคคล และคู่ความฝ่ายที่เกี่ยวข้องร้องคัดค้านก่อนที่ศาลจะดำเนินคดีต่อไป ศาลจะต้องจดบันทึกชื่อพยาน เหตุผลที่ไม่ยอมรับ และข้อคัดค้านของคู่ความฝ่ายนั้นไว้ในรายงาน

ศาลมีดุลพินิจในการรับฟังพยานบุคคลอย่างไร?

ศาลมีดุลพินิจในการพิจารณาว่าพยานบุคคลนั้นมีคุณสมบัติตามที่กฎหมายกำหนดหรือไม่ แต่หากมีบทบัญญัติแห่งกฎหมายโดยชัดแจ้ง หรือคำสั่งของศาลว่าให้เป็นอย่างอื่น ก็ต้องเป็นไปตามนั้น

มาตราใกล้เคียง

มาตรา 91มาตรา 92มาตรา 93มาตรา 94มาตรา 96มาตรา 97มาตรา 98มาตรา 99

↑ ดูประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งทั้งหมด

🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26

⚠️ ข้อมูลเพื่อการศึกษาเบื้องต้น ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย โปรดปรึกษาทนายความก่อนตัดสินใจทางกฎหมายทุกครั้ง