มาตรานี้อธิบายว่า ทรัพย์สินที่วางอยู่บนที่ดินหรือติดกับอาคารเพียงชั่วคราว ไม่ถือว่าเป็นส่วนหนึ่งของที่ดินหรืออาคารนั้น เช่นเดียวกันกับสิ่งปลูกสร้างที่สร้างบนที่ดินของคนอื่นโดยมีสิทธิ ก็ไม่ถือเป็นส่วนควบของที่ดินนั้น
พบ 34 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2488–2568) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 736/2518 🤖 ย่อโดย AI- ข้อตกลงระหว่างบุคคลสองฝ่ายย่อมผูกพันเฉพาะคู่สัญญาเท่านั้น ไม่ผูกพันบุคคลภายนอก เว้นแต่บุคคลภายนอกนั้นจะเข้าเป็นคู่สัญญาด้วย - อาคารที่สร้างขึ้นบนที่ดินโดยมีข้อตกลงว่าให…ฎีกาที่ 2139/2552 🤖 ย่อโดย AIถนนลูกรังและเขื่อนหินเรียงกันดินที่สร้างขึ้นโดยได้รับความยินยอมจากเจ้าของที่ดิน ไม่ถือเป็นส่วนควบของที่ดินตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 146 การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประ…ฎีกาที่ 7438/2540 🤖 ย่อโดย AIการครอบครองที่ดินหวงห้ามเพื่อประโยชน์ในราชการโดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย ย่อมไม่ก่อให้เกิดสิทธิครอบครองในที่ดินนั้น ต้นยูคาลิปตัสที่ปลูกเพื่อประโยชน์เป็นเวลานานตลอดไป ถือเป็นส่ว…ฎีกาที่ 883/2544 🤖 ย่อโดย AIการที่ผู้เช่าปลูกสร้างอาคารบนที่ดินที่เช่า โดยมีข้อตกลงให้กรรมสิทธิ์ในอาคารตกแก่ผู้ให้เช่าทันทีที่ลงมือปลูกสร้าง และผู้เช่ามีสิทธิให้เช่าอาคารนั้นต่อไปจนกว่าจะสิ้นสุดสัญญ…ฎีกาที่ 3134/2549 🤖 ย่อโดย AIการที่ผู้เช่าได้สร้างอาคารในที่ดินเช่าโดยมีข้อตกลงว่าอาคารจะตกเป็นกรรมสิทธิ์ของผู้ให้เช่าทันทีที่ลงมือปลูกสร้าง ถือเป็นการขายอาคารของผู้เช่าให้แก่ผู้ให้เช่า ซึ่งหากเป็นกา…ฎีกาที่ 1552/2568 🤖 ย่อโดย AIรั้วกำแพงคอนกรีตที่สร้างขึ้นพร้อมการจัดสรรที่ดินเพื่อเป็นสาธารณูปโภค ถือเป็นภาระจำยอมเพื่อประโยชน์แก่ที่ดินจัดสรรทั้งหมด และตกเป็นกรรมสิทธิ์ของนิติบุคคลหมู่บ้านจัดสรร การ…ฎีกาที่ 90/2516 🤖 ย่อโดย AIการที่บุคคลได้สิทธิในอสังหาริมทรัพย์โดยการแสดงเจตนาลวง หรือโดยการฉ้อฉล หรือโดยการข่มขู่ หรือโดยการชำระราคาแก่ผู้โอนน้อยกว่าราคาที่แท้จริง หรือโดยการกระทำนิติกรรมอื่นใดที่…ฎีกาที่ 882/2544 🤖 ย่อโดย AIอาคารที่ปลูกสร้างบนที่ดินที่เช่าตามสัญญาที่กำหนดให้กรรมสิทธิ์ตกเป็นของผู้ให้เช่าทันทีที่ลงมือปลูกสร้าง ไม่ถือเป็นส่วนควบของที่ดิน และผู้เช่ามีกรรมสิทธิ์ในอาคารนั้น การจำห…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 34 คดีที่อ้างมาตรา 146 →
คือทรัพย์ที่ไม่ได้มีเจตนาให้ติดอยู่ถาวรกับที่ดินหรือโรงเรือนนั้น ซึ่งจะพิจารณาจากลักษณะการติดและเจตนาของผู้ที่นำมาติด
ตามมาตรานี้ ถ้าคุณมีสิทธิในการใช้ที่ดินของผู้อื่นแล้วปลูกสร้างโรงเรือนหรือสิ่งปลูกสร้างอื่น ๆ ไว้ สิ่งปลูกสร้างนั้นจะไม่ถือเป็นส่วนควบของที่ดินนั้น
เพราะกฎหมายต้องการแยกแยะทรัพย์ที่ตั้งใจให้เป็นส่วนหนึ่งของที่ดินหรือโรงเรือนอย่างถาวร ออกจากทรัพย์ที่นำมาวางหรือติดไว้เพียงชั่วคราว ซึ่งมีสถานะทางกฎหมายที่แตกต่างกัน
↑ ดูประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26