มาตรานี้กำหนดวิธีที่ชายผู้เป็นหรือเคยเป็นคู่สมรสจะไม่รับเด็กเป็นบุตรของตน ในกรณีที่กฎหมายสันนิษฐานว่าเด็กเป็นบุตรชอบด้วยกฎหมายตามที่ตัวบทอ้างถึง โดยต้องฟ้องเด็กกับมารดาเด็กร่วมกันเป็นจำเลย และพิสูจน์ได้ว่าตนไม่ได้อยู่ร่วมกับมารดาเด็กในระยะเวลาตั้งครรภ์ คือระหว่างหนึ่งร้อยแปดสิบวันถึงสามร้อยสิบวันก่อนเด็กเกิด หรือตนไม่สามารถเป็นบิดาของเด็กได้เพราะเหตุอย่างอื่น ทั้งนี้ ถ้าในขณะยื่นฟ้องมารดาเด็กไม่มีชีวิตอยู่ จะฟ้องเด็กแต่ผู้เดียวเป็นจำเลยก็ได้ และถ้าเด็กไม่มีชีวิตอยู่ไม่ว่ามารดาจะมีชีวิตอยู่หรือไม่ จะยื่นคำร้องขอให้ศาลแสดงว่าเด็กนั้นไม่เป็นบุตรก็ได้ โดยในกรณีที่มารดาของเด็กหรือทายาทของเด็กยังมีชีวิตอยู่ ให้ศาลส่งสำเนาคำร้องไปให้ด้วย และถ้าศาลเห็นสมควรจะส่งสำเนาคำร้องไปให้อัยการพิจารณาเพื่อดำเนินคดีแทนเด็กก็ได้
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): แหล่งข้อมูลทางการ ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 1539 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 10 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2492–2547) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 1848/2506 🤖 ย่อโดย AIหลักกฎหมาย: * เมื่อศาลได้มีคำพิพากษาถึงที่สุดแล้วว่าบุตรเป็นของบิดา โจทก์ซึ่งไม่ใช่บิดาไม่มีอำนาจตามกฎหมายที่จะเรียกบุตรคืนจากบิดาได้ * บิดามีอำนาจปกครองบุตรที่ยังไม…ฎีกาที่ 116/2547 🤖 ย่อโดย AIการที่สามีจะฟ้องให้บุตรที่เกิดระหว่างภริยาของตนเป็นบุตรนอกกฎหมายได้นั้น ต้องพิสูจน์ว่าตนไม่ได้อยู่ร่วมกับภริยาในช่วงเวลาตั้งครรภ์ หรือมีเหตุอื่นที่ทำให้ตนเป็นบิดาไม่ได้.…ฎีกาที่ 2076/2497 🤖 ย่อโดย AIบุคคลไม่ใช่ทรัพย์สิน บุตรจึงไม่เป็นกรรมสิทธิ์ของบิดามารดาที่จะมอบให้บุคคลอื่นได้ การอุปการะเด็กไม่ก่อให้เกิดสิทธิที่จะได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้ปกครองเด็กนั้น…ฎีกาที่ 288/2506 🤖 ย่อโดย AIผู้ใช้อำนาจปกครองมีสิทธิฟ้องคดีแทนผู้เยาว์ได้ แต่หากผู้เยาว์ถูกกฎหมายห้ามมิให้ฟ้องคดีนั้น ผู้ใช้อำนาจปกครองก็ไม่มีสิทธิฟ้องคดีนั้นแทนผู้เยาว์เช่นกัน…ฎีกาที่ 1616/2518 🤖 ย่อโดย AIแม้โดยปกติอำนาจปกครองบุตรจะอยู่กับบิดา แต่ศาลจะกำหนดให้อยู่กับมารดาได้หากเห็นว่าเหมาะสมกว่า โดยพิจารณาจากประโยชน์และความผาสุกของบุตรเป็นสำคัญ…ฎีกาที่ 998/2505 🤖 ย่อโดย AIบิดาที่จดทะเบียนรับรองบุตรนอกสมรสมีอำนาจปกครองบุตรแต่เพียงผู้เดียว โดยอำนาจปกครองบุตรย่อมอยู่แก่มารดาหากบิดาไม่ได้จดทะเบียนรับรองบุตร…ฎีกาที่ 1509/2514 🤖 ย่อโดย AIการขอให้ศาลสั่งให้ส่งบุตรคืนก่อนพิพากษา สามารถทำได้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 254(2) โดยไม่จำกัดเฉพาะทรัพย์สินเท่านั้น…ฎีกาที่ 916/2519 🤖 ย่อโดย AIมารดาผู้มีอำนาจปกครองบุตรนอกสมรส มีสิทธิกำหนดที่อยู่ของบุตรและเรียกบุตรคืนจากบุคคลอื่นซึ่งกักบุตรไว้โดยมิชอบด้วยกฎหมายได้…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 10 คดีที่อ้างมาตรา 1539 →
ต้องฟ้องเด็กกับมารดาเด็กร่วมกันเป็นจำเลย และพิสูจน์ว่าตนไม่ได้อยู่ร่วมกับมารดาเด็กในช่วงตั้งครรภ์ หรือไม่สามารถเป็นบิดาได้เพราะเหตุอย่างอื่น
ระหว่างหนึ่งร้อยแปดสิบวันถึงสามร้อยสิบวันก่อนเด็กเกิด
ฟ้องเด็กแต่ผู้เดียวเป็นจำเลยก็ได้ และถ้าเด็กไม่มีชีวิตอยู่ จะยื่นคำร้องขอให้ศาลแสดงว่าเด็กนั้นไม่เป็นบุตรก็ได้
↑ ดูประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26