มาตรานี้กำหนดให้บุคคลที่อยู่ในสถานการณ์พิเศษ เช่น ใกล้ตาย หรือมีโรคระบาด/สงคราม สามารถทำพินัยกรรมด้วยวาจาได้ โดยต้องแสดงเจตนาต่อหน้าพยานอย่างน้อยสองคน พยานต้องรีบไปแจ้งกรมการอำเภอถึงข้อความพินัยกรรมและพฤติการณ์พิเศษนั้น เพื่อให้เจ้าหน้าที่จดบันทึกและพยานลงลายมือชื่อ
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 1663 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 8 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2486–2566) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 1683/2512 🤖 ย่อโดย AIการทำพินัยกรรมด้วยวาจาต้องทำตามแบบที่กฎหมายกำหนดไว้โดยเคร่งครัด มิฉะนั้นจะตกเป็นโมฆะ และการให้ทรัพย์สินจะสมบูรณ์เมื่อผู้ให้ได้แสดงเจตนาให้โดยทันทีและผู้รับได้แสดงเจตนาตอบ…ฎีกาที่ 1323/2566 🤖 ย่อโดย AIการครอบครองทรัพย์มรดกแทนทายาทจะเปลี่ยนเป็นการครอบครองปรปักษ์ได้ ต้องมีการบอกกล่าวแก่ทายาททุกคนว่าไม่มีเจตนาครอบครองแทนอีกต่อไป การเสียภาษีบำรุงท้องที่มิใช่ข้อสันนิษฐานหรื…ฎีกาที่ 389/2486 🤖 ย่อโดย AIการทำพินัยกรรมด้วยวาจาจะสมบูรณ์ต่อเมื่อพยานสองคนได้ไปแจ้งต่อเจ้าพนักงานและแจ้งข้อความที่ผู้ทำพินัยกรรมสั่งไว้ด้วยวาจาโดยมิชักช้า หากพยานไปแจ้งล่าช้าโดยไม่มีเหตุอันสมควร พ…ฎีกาที่ 12752/2556 🤖 ย่อโดย AIการสั่งเสียด้วยวาจาของผู้ตายก่อนตาย จะมีผลบังคับได้ตามกฎหมายต้องเป็นไปตามเงื่อนไขที่กฎหมายกำหนดไว้เท่านั้น หากไม่เป็นไปตามเงื่อนไขดังกล่าว จะถือว่าไม่มีผลเป็นการทำพินัยกร…ฎีกาที่ 891/2493 🤖 ย่อโดย AIการแสดงเจตนาทำพินัยกรรมโดยพยานที่เจ้ามรดกสั่งไว้ จะมีผลสมบูรณ์ต่อเมื่อได้ปฏิบัติตามเงื่อนไขที่กฎหมายกำหนดไว้ทุกประการ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการแจ้งต่อเจ้าพนักงานโดยมิชักช้า…ฎีกาที่ 692/2564 🤖 ย่อโดย AIการจัดการทำศพผู้ตายต้องทำเป็นพินัยกรรมตามกฎหมาย หากไม่มีพินัยกรรม ทรัพย์สินของผู้ตายที่ได้มาขณะอยู่ในสมณเพศย่อมตกเป็นของวัด และวัดนั้นมีอำนาจหน้าที่จัดการทำศพผู้ตาย…ฎีกาที่ 726/2496 🤖 ย่อโดย AIการป่วยเป็นโรคลมจุกเสียดไม่ใช่โรคระบาดดังประมวลแพ่งฯมาตรา 1663 บัญญัติไว้ ฉะนั้นแม้ผู้ป่วยใกล้จะตาย ก็ย่อมจะทำพินัยการมด้วยวาจา ไม่ได้./…ฎีกาที่ 3460/2530 🤖 ย่อโดย AIการทำพินัยกรรมด้วยวาจาจะทำได้ต่อเมื่อผู้ทำพินัยกรรมตกอยู่ในอันตรายใกล้ความตายและไม่สามารถทำพินัยกรรมตามแบบอื่นได้.…พินัยกรรมแบบวาจาจะทำได้เมื่อมีพฤติการณ์พิเศษที่ทำให้ไม่สามารถทำพินัยกรรมแบบอื่นได้ เช่น ตกอยู่ในอันตรายใกล้ความตาย มีโรคระบาด หรือสงคราม
ผู้ทำพินัยกรรมต้องแสดงเจตนากำหนดข้อพินัยกรรมต่อหน้าพยานอย่างน้อยสองคนซึ่งอยู่พร้อมกัน ณ ที่นั้น
พยานสองคนนั้นต้องไปแสดงตนต่อกรมการอำเภอโดยไม่ชักช้า และแจ้งข้อความที่ผู้ทำพินัยกรรมได้สั่งไว้ด้วยวาจา รวมถึงวัน เดือน ปี สถานที่ที่ทำพินัยกรรม และพฤติการณ์พิเศษนั้นด้วย
พยานสองคนนั้นต้องลงลายมือชื่อไว้ หรือจะลงลายพิมพ์นิ้วมือโดยมีพยานลงลายมือชื่อรับรองสองคนก็ได้ เพื่อให้เสมอกับการลงลายมือชื่อ
↑ ดูประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26