⚖️ LawAraiค้นกฎหมาย · ค้นฎีกา · ✨ ผู้ช่วยร่าง
หน้าแรกสารบัญกฎหมายประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ › มาตรา 283

มาตรา 283 ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์

บรรพ ๒ หนี้ · ลักษณะ ๑ บทเบ็ดเสร็จทั่วไป
มาตรา ๒๘๓ บุคคลผู้มีบุริมสิทธิสามัญต้องรับชำระหนี้เอาจากสังหาริมทรัพย์ของลูกหนี้ก่อน ต่อเมื่อยังไม่พอจึงให้เอาชำระหนี้จากอสังหาริมทรัพย์ได้ ในส่วนอสังหาริมทรัพย์นั้น ก็ต้องรับชำระหนี้เอาจากอสังหาริมทรัพย์ อันมิได้ตกอยู่ในฐานเป็นหลักประกันพิเศษเสียก่อน ถ้าบุคคลใดมีบุริมสิทธิสามัญและละเลยด้วยความประมาทเลินเล่อไม่สอดเข้าแย้งขัดในการแบ่งเฉลี่ยทรัพย์ตามความที่กล่าวมาในวรรคทั้งสองข้างบนนี้ไซร้ อันบุคคลนั้นจะใช้บุริมสิทธิของตนต่อบุคคลภายนอกผู้ได้จดทะเบียนสิทธิไว้แล้ว เพื่อจะเอาใช้จนถึงขนาดเช่นที่ตนจะหากได้รับเพราะได้สอดเข้าแย้งขัดนั้น ท่านว่าหาอาจจะใช้ได้ไม่ อนึ่ง บทบัญญัติที่กล่าวมาในวรรคทั้งสามข้างต้นนี้ท่านมิให้ใช้บังคับ หากว่าเงินที่ขายอสังหาริมทรัพย์ได้นั้นจะพึงต้องเอามาแบ่งเฉลี่ยก่อนเงินที่ขายทรัพย์สินอย่างอื่นก็ดี หรือหากว่าเงินที่ขายอสังหาริมทรัพย์อันตกอยู่ในฐานเป็นหลักประกันพิเศษนั้น จะพึงต้องเอามาแบ่งเฉลี่ยก่อนเงินที่ขายอสังหาริมทรัพย์อย่างอื่นก็ดุจกัน

สรุปมาตรา 283 แบบเข้าใจง่าย 🤖 อธิบายโดย AI

มาตรานี้กำหนดลำดับการบังคับชำระหนี้ของผู้มีบุริมสิทธิสามัญว่า ต้องรับชำระหนี้เอาจากสังหาริมทรัพย์ของลูกหนี้ก่อน ต่อเมื่อยังไม่พอจึงให้เอาชำระหนี้จากอสังหาริมทรัพย์ได้ และในส่วนอสังหาริมทรัพย์ก็ต้องรับชำระหนี้จากอสังหาริมทรัพย์ที่มิได้ตกอยู่ในฐานเป็นหลักประกันพิเศษก่อน ทั้งนี้ ถ้าผู้มีบุริมสิทธิสามัญละเลยด้วยความประมาทเลินเล่อไม่สอดเข้าแย้งขัดในการแบ่งเฉลี่ยทรัพย์ตามลำดับดังกล่าว ผู้นั้นจะใช้บุริมสิทธิของตนต่อบุคคลภายนอกผู้ได้จดทะเบียนสิทธิไว้แล้ว เพื่อเอาจนถึงขนาดที่ตนจะได้รับหากได้สอดเข้าแย้งขัดนั้นไม่ได้ อย่างไรก็ดี บทบัญญัติดังกล่าวไม่ใช้บังคับหากเงินที่ขายอสังหาริมทรัพย์ได้จะต้องเอามาแบ่งเฉลี่ยก่อนเงินที่ขายทรัพย์สินอย่างอื่น หรือเงินที่ขายอสังหาริมทรัพย์อันตกอยู่ในฐานเป็นหลักประกันพิเศษจะต้องเอามาแบ่งเฉลี่ยก่อนเงินที่ขายอสังหาริมทรัพย์อย่างอื่น

📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗

💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 283 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณ

📌 คำพิพากษาศาลฎีกาที่อ้างถึงมาตรา 283

พบ 1 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2474) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)

ฎีกาที่ 833/2474 🤖 ย่อโดย AIการซื้อทรัพย์สินจากการขายทอดตลาดโดยชอบด้วยกฎหมายย่อมทำให้ผู้ซื้อได้กรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินนั้น และเจ้าพนักงานมีอำนาจยึดทรัพย์สินที่ค้างชำระค่าขายทอดตลาดได้…

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับมาตรา 283

ผู้มีบุริมสิทธิสามัญต้องบังคับกับทรัพย์ใดก่อน

ต้องรับชำระหนี้จากสังหาริมทรัพย์ของลูกหนี้ก่อน ต่อเมื่อยังไม่พอจึงเอาจากอสังหาริมทรัพย์ได้

ในส่วนอสังหาริมทรัพย์มีลำดับอย่างไร

ต้องรับชำระหนี้จากอสังหาริมทรัพย์ที่มิได้ตกอยู่ในฐานเป็นหลักประกันพิเศษเสียก่อน

ถ้าไม่เข้าแย้งขัดในการแบ่งเฉลี่ยทรัพย์จะเสียสิทธิหรือไม่

เสียสิทธิบางส่วน ผู้ที่ละเลยด้วยความประมาทเลินเล่อจะใช้บุริมสิทธิต่อบุคคลภายนอกผู้ได้จดทะเบียนสิทธิไว้แล้ว เพื่อเอาจนถึงขนาดที่ตนจะได้รับหากได้สอดเข้าแย้งขัด ไม่ได้

มาตราใกล้เคียง

มาตรา 279มาตรา 280มาตรา 281มาตรา 282มาตรา 284มาตรา 285มาตรา 286มาตรา 287

↑ ดูประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ทั้งหมด

🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26

⚠️ ข้อมูลเพื่อการศึกษาเบื้องต้น ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย โปรดปรึกษาทนายความก่อนตัดสินใจทางกฎหมายทุกครั้ง