⚖️ LawAraiค้นกฎหมาย · ค้นฎีกา · ✨ ผู้ช่วยร่าง
หน้าแรกสารบัญกฎหมายประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ › มาตรา 1314

มาตรา 1314 ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์

บรรพ ๔ ทรัพย์สิน · ลักษณะ ๒ กรรมสิทธิ์
มาตรา ๑๓๑๔ ท่านให้ใช้บทบัญญัติมาตรา ๑๓๑๐ มาตรา ๑๓๑๑ และมาตรา ๑๓๑๓ บังคับตลอดถึงการก่อสร้างใด ๆ ซึ่งติดที่ดินและการเพาะปลูกต้นไม้หรือธัญชาติด้วยโดยอนุโลม แต่ข้าวหรือธัญชาติอย่างอื่นอันจะเก็บเกี่ยวรวงผลได้คราวหนึ่งหรือหลายคราวต่อปี เจ้าของที่ดินต้องยอมให้บุคคลผู้กระทำการโดยสุจริต หรือผู้เป็นเจ้าของที่ดินโดยมีเงื่อนไขซึ่งได้เพาะปลูกลงไว้นั้น คงครองที่ดินจนกว่าจะเสร็จการเก็บเกี่ยวโดยใช้เงินคำนวณตามเกณฑ์ค่าเช่าที่ดินนั้น หรือเจ้าของที่ดินจะเข้าครอบครองในทันทีโดยใช้ค่าทดแทนให้แก่อีกฝ่ายหนึ่งก็ได้

สรุปมาตรา 1314 แบบเข้าใจง่าย 🤖 อธิบายโดย AI

มาตรานี้ขยายความการนำบทบัญญัติเรื่องส่วนควบของที่ดินไปใช้กับการก่อสร้าง การปลูกต้นไม้ หรือพืชผลต่าง ๆ โดยเฉพาะข้าวหรือพืชที่เก็บเกี่ยวได้หลายครั้งต่อปี หากมีคนปลูกโดยสุจริตหรือเป็นเจ้าของที่ดินแบบมีเงื่อนไข เจ้าของที่ดินต้องยอมให้เขาเก็บเกี่ยวผลผลิตก่อน โดยคิดค่าตอบแทนเป็นค่าเช่าที่ดิน หรือเจ้าของที่ดินจะเข้าครอบครองทันทีโดยจ่ายค่าทดแทนก็ได้

📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗

💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 1314 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณ

📌 คำพิพากษาศาลฎีกาที่อ้างถึงมาตรา 1314

พบ 15 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2484–2554) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)

ฎีกาที่ 3685-3686/2546 🤖 ย่อโดย AIเมื่อมีการก่อสร้างสิ่งปลูกสร้างบนที่ดินของผู้อื่นโดยเจ้าของที่ดินเป็นผู้ก่อสร้าง เจ้าของที่ดินย่อมเป็นเจ้าของสิ่งปลูกสร้างนั้นด้วย แม้จะมีการต่อเติมสิ่งปลูกสร้างโดยเจ้าขอ…ฎีกาที่ 1500/2526 🤖 ย่อโดย AIทรัพย์สินที่ถูกยึดไว้เพื่อบังคับคดี ไม่อาจถูกก่อให้เกิด โอน หรือเปลี่ยนแปลงสิทธิได้ และผู้ที่เข้าครอบครองทรัพย์สินที่ถูกยึดโดยรู้ว่าถูกยึดไว้แล้ว ไม่อาจอ้างสิทธิในการครอบ…ฎีกาที่ 1450/2520 🤖 ย่อโดย AIเมื่อบุคคลหนึ่งสร้างสิ่งปลูกสร้างลงในที่ดินของผู้อื่นโดยสุจริต เจ้าของที่ดินย่อมเป็นเจ้าของสิ่งปลูกสร้างนั้น แต่ต้องใช้ค่าแห่งที่ดินเพียงที่เพิ่มขึ้นเพราะการสร้างสิ่งปลูก…ฎีกาที่ 36/2487 🤖 ย่อโดย AIการที่โจทก์เข้าไถหว่านข้าวในที่ดินที่ตนเคยพิพาทกับจำเลยในคดีแพ่งและโจทก์แพ้คดีโดยไม่ได้สืบว่าที่ดินนั้นเป็นของตนมาก่อน แล้วจำเลยเข้าไถหว่านทับ ถือว่าจำเลยไม่มีความผิดฐานท…ฎีกาที่ 2743/2541 🤖 ย่อโดย AIการก่อสร้างสิ่งปลูกสร้างรุกล้ำที่ดินของผู้อื่นโดยสุจริต แม้จะไม่อาจขอให้รื้อถอนได้ แต่เจ้าของที่ดินยังคงมีสิทธิเรียกค่าที่ดินตามบทกฎหมายที่ใกล้เคียงอย่างยิ่ง.…ฎีกาที่ 1796/2542 🤖 ย่อโดย AIรั้วกำแพงที่สร้างรุกล้ำที่ดินของผู้อื่น ไม่ได้รับความคุ้มครองตาม ป.พ.พ. มาตรา 1312 และผู้ก่อสร้างต้องรับผิดชดใช้ค่าเสียหาย แม้จะขายที่ดินนั้นไปแล้วก็ตาม…ฎีกาที่ 1173/2496 🤖 ย่อโดย AIที่ดินซึ่งเป็นสินส่วนตัวของคู่สมรสก่อนสมรส แม้คู่สมรสอีกฝ่ายจะช่วยบำรุงรักษาให้มีราคาสูงขึ้น ก็ไม่ถือเป็นสินสมรสและไม่สามารถฟ้องขอแบ่งได้…ฎีกาที่ 214/2491 🤖 ย่อโดย AIผู้รับโอนที่ดินที่ทราบว่าผู้เช่าได้ปลูกพืชล้มลุกไว้ในที่ดินนั้น หากทำลายพืชดังกล่าว ถือเป็นการละเมิด ผู้เช่ามีสิทธิเรียกค่าเสียหายได้…

ดูคำพิพากษาทั้งหมด 15 คดีที่อ้างมาตรา 1314 →

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับมาตรา 1314

มาตรานี้ใช้กับสิ่งปลูกสร้างหรือพืชอะไรบ้าง?

มาตรานี้ใช้กับการก่อสร้างที่ติดที่ดิน การเพาะปลูกต้นไม้ และการเพาะปลูกธัญชาติ รวมถึงข้าวหรือธัญชาติอื่นที่เก็บเกี่ยวผลได้หลายครั้งต่อปี

ถ้ามีคนปลูกข้าวในที่ดินของเราโดยสุจริต เราต้องทำอย่างไร?

เจ้าของที่ดินต้องยอมให้บุคคลนั้นครอบครองที่ดินจนกว่าจะเก็บเกี่ยวผลผลิตเสร็จ โดยคิดค่าตอบแทนตามเกณฑ์ค่าเช่าที่ดิน หรือจะเข้าครอบครองทันทีโดยจ่ายค่าทดแทนให้แก่ผู้ปลูกก็ได้

คำว่า 'ผู้เป็นเจ้าของที่ดินโดยมีเงื่อนไข' หมายถึงอะไร?

หมายถึงบุคคลที่ได้มาซึ่งกรรมสิทธิ์ในที่ดินโดยมีเงื่อนไขบางอย่าง ซึ่งอาจทำให้กรรมสิทธิ์นั้นสิ้นสุดลงได้ในภายหลัง

ค่าทดแทนหรือค่าเช่าที่ดินจะคำนวณอย่างไร?

การคำนวณค่าทดแทนหรือค่าเช่าที่ดินจะขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงและควรปรึกษาทนายความ

มาตราใกล้เคียง

มาตรา 1310มาตรา 1311มาตรา 1312มาตรา 1313มาตรา 1315มาตรา 1316มาตรา 1317มาตรา 1318

↑ ดูประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ทั้งหมด

🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26

⚠️ ข้อมูลเพื่อการศึกษาเบื้องต้น ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย โปรดปรึกษาทนายความก่อนตัดสินใจทางกฎหมายทุกครั้ง