มาตรานี้กำหนดวิธีคำนวณจำนวนทุนทรัพย์หรือราคาอันพิพาทกันในคดี โดยให้คำนวณตามคำเรียกร้องของโจทก์ ห้ามนำดอกผลอันมิถึงกำหนดเกิดขึ้นในเวลายื่นคำฟ้องหรือค่าธรรมเนียมศาลซึ่งอาจเป็นอุปกรณ์รวมเข้าด้วย ถ้ามีข้อสงสัยหรือข้อโต้แย้งให้ศาลกะประมาณตามที่เป็นอยู่ในเวลายื่นฟ้องคดี และคดีเกี่ยวด้วยทรัพย์สินที่มีข้อหาหลายข้ออันมีทุนทรัพย์ไม่เกินสี่หมื่นบาทหรือไม่เกินจำนวนที่กำหนดในพระราชกฤษฎีกา ให้รวมจำนวนทุนทรัพย์เหล่านั้นเข้าด้วยกัน แต่ถ้าต้องเรียกร้องเอาแก่จำเลยหลายคน ให้ถือเอาจำนวนที่เรียกร้องจากจำเลยคนหนึ่ง ๆ เป็นประมาณในการพิจารณาว่าเป็นคดีมโนสาเร่หรือไม่ นอกจากนี้หน้านี้ยังมีมาตรา 190 ทวิ ให้ศาลดำเนินกระบวนพิจารณาคดีมโนสาเร่ตามบทบัญญัติในหมวดนี้ และมาตรา 190 ตรี ให้ศาลมีอำนาจขยายหรือย่นระยะเวลาได้เมื่อมีความจำเป็นเพื่อประโยชน์แห่งความยุติธรรม
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 190 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 14 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2481–2569) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 284/2569 🤖 ย่อโดย AIการที่ อ. ในฐานะผู้จัดการมรดกจดทะเบียนโอนที่ดินพิพาทพร้อมสิ่งปลูกสร้างเป็นของตนในฐานะทายาทโดยธรรมของ พ. น่าเชื่อว่า อ. มีเจตนาแบ่งปันทรัพย์มรดกดังกล่าวเป็นของตน หลังจากนั…ฎีกาที่ 1144/2518 🤖 ย่อโดย AIการกำหนดราคาทรัพย์สินเพื่อเรียกค่าฤชาธรรมเนียมตามที่ผู้ร้องขัดทรัพย์ตีราคาไว้ ย่อมเป็นที่สุด เว้นแต่ศาลจะเห็นสมควรสั่งเป็นอย่างอื่น และหากข้อเท็จจริงปรากฏชัดแจ้งอยู่ในสำน…ฎีกาที่ 2829/2538 🤖 ย่อโดย AIการอุทธรณ์คำพิพากษาศาลชั้นต้นในคดีมีทุนทรัพย์ ต้องถือตามจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นอุทธรณ์ และต้องถือตามจำนวนทุนทรัพย์ในขณะฟ้องคดีต่อศาลชั้นต้น หากจำนวนทุนทรัพย์ไม่เก…ฎีกาที่ 20/2499 🤖 ย่อโดย AIการกำหนดค่าขึ้นศาลในคดีที่ฟ้องบังคับตามสัญญาซื้อขายอสังหาริมทรัพย์ ให้คิดตามราคาที่ดินในขณะฟ้องคดี และหากศาลเห็นว่าค่าขึ้นศาลที่เรียกมายังขาดอยู่ ศาลย่อมสั่งให้คู่ความชำร…ฎีกาที่ 388-389/2511 🤖 ย่อโดย AIประเด็นเรื่องความเป็นบุตรหรือความสมบูรณ์ของพินัยกรรมที่ส่งผลต่อสิทธิในการร้องขอเป็นผู้จัดการมรดก ศาลต้องวินิจฉัยชี้ขาดในคดีนั้นๆ โดยตรง ไม่ใช่เรื่องที่จะให้ไปฟ้องร้องกันอ…ฎีกาที่ 58/2481 🤖 ย่อโดย AIการที่ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชดใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์น้อยกว่าทุนทรัพย์ที่โจทก์ฟ้อง ไม่ทำให้คดีนั้นเป็นคดีมโนสาเร่ และจำเลยย่อมมีสิทธิอุทธรณ์ในข้อเท็จจริงได้…ฎีกาที่ 908/2533 🤖 ย่อโดย AIหนี้ที่โจทก์ทั้งสองเรียกร้องไม่ใช่หนี้ร่วมที่ไม่อาจแบ่งแยกได้ และจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทในคดีมีจำนวนไม่เกินห้าหมื่นบาท จึงต้องห้ามฎีกาในข้อเท็จจริง…ฎีกาที่ 1459/2539 🤖 ย่อโดย AIการอุทธรณ์คำพิพากษาในคดีมรดกที่พิพาทกันในชั้นอุทธรณ์ตามราคาทรัพย์พิพาททั้งหมด หากมีราคาสูงกว่าที่กฎหมายกำหนดไว้ จะไม่ต้องห้ามอุทธรณ์ในข้อเท็จจริง…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 14 คดีที่อ้างมาตรา 190 →
คำนวณตามคำเรียกร้องของโจทก์ โดยไม่รวมดอกผลอันมิถึงกำหนดเกิดขึ้นในเวลายื่นคำฟ้องหรือค่าธรรมเนียมศาลซึ่งอาจเป็นอุปกรณ์
ตัวบทให้ถือเอาจำนวนที่เรียกร้องเอาจากจำเลยคนหนึ่ง ๆ เป็นประมาณในการพิจารณาว่าเป็นคดีมโนสาเร่หรือไม่
ได้ ตามมาตรา 190 ตรี เมื่อมีความจำเป็นเพื่อประโยชน์แห่งความยุติธรรม
↑ ดูประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26