มาตรานี้กล่าวถึงการกระทำเพื่อป้องกันสิทธิของตนเองหรือผู้อื่นให้พ้นจากอันตรายที่เกิดจากการถูกทำร้ายโดยผิดกฎหมาย และอันตรายนั้นใกล้จะเกิดขึ้นแล้ว หากการกระทำนั้นพอสมควรแก่เหตุ ถือเป็นการป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย ผู้กระทำไม่มีความผิด
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 68 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 444 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2465–2567) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 1893/2533 🤖 ย่อโดย AIการกระทำที่จำเลยใช้มีดแทงผู้เสียหายขณะที่ผู้เสียหายมิได้ก่อภัยอันใดขึ้นที่จำเลยจำต้องกระทำเพื่อป้องกัน จึงไม่เป็นการป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย การวินิจฉัยว่าผู้ถูกทำร้ายได้…ฎีกาที่ 3294/2532 🤖 ย่อโดย AI1. การกระทำเพื่อป้องกันสิทธิของตนหรือของผู้อื่นให้พ้นภยันตรายซึ่งเกิดจากการประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมายและเป็นภยันตรายที่ใกล้จะถึง หากเกิดความเสียหายแก่ผู้ที่กระทำเช่นนั้…ฎีกาที่ 757-758/2562 🤖 ย่อโดย AIการกระทำความผิดฐานมั่วสุมกันตั้งแต่สิบคนขึ้นไป ใช้กำลังประทุษร้าย หรือกระทำการอย่างใดอย่างหนึ่งให้เกิดการวุ่นวายในบ้านเมือง โดยเป็นหัวหน้าหรือผู้มีหน้าที่สั่งการ และไม่เล…ฎีกาที่ 77/2541 🤖 ย่อโดย AIการกระทำของเจ้าพนักงานที่ไม่ได้เข้าจับกุมผู้กระทำผิดด้วยตนเอง แต่เพียงอนุญาตให้ผู้ช่วยเจ้าพนักงานเข้าทำการจับกุม และเจ้าพนักงานไปถึงที่เกิดเหตุหลังจากผู้กระทำผิดหลบหนีไปแ…ฎีกาที่ 1776/2518 🤖 ย่อโดย AI* การกระทำที่เกินกว่าเหตุแห่งการจำต้องกระทำเพื่อป้องกันสิทธิของตนให้พ้นภยันตรายซึ่งเกิดจากการประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมาย และเป็นภยันตรายที่ใกล้จะถึง หากผู้กระทำมิได้กร…ฎีกาที่ 149/2538 🤖 ย่อโดย AIการกระทำเพื่อป้องกันสิทธิของตนให้พ้นภยันตรายอันเกิดจากการประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมายที่ใกล้จะถึง หากกระทำพอสมควรแก่เหตุ ไม่ถือเป็นความผิด เมื่อจำเลยได้ยื่นบัญชีระบุพยาน…ฎีกาที่ 5638/2533 🤖 ย่อโดย AIการกระทำที่มุ่งต่อสู้หรือข่มเหงจำเลยจนผู้กระทำต้องถูกบันดาลโทสะให้ประทุษร้ายต่อจำเลยนั้น ไม่ถือว่าเป็นการจำต้องกระทำเพื่อป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย การกระทำที่มุ่งต่อผลอันร…ฎีกาที่ 298/2533 🤖 ย่อโดย AIการสมัครใจเข้าร่วมวิวาททำร้ายร่างกายซึ่งกันและกัน ไม่เป็นการป้องกันสิทธิของตนเองหรือผู้อื่น และพฤติการณ์ต่อสู้เกี่ยวเนื่องติดพันกัน ไม่อาจอ้างว่าจำต้องกระทำเพื่อต่อสู้ป้อ…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 444 คดีที่อ้างมาตรา 68 →
การป้องกันตัวที่ไม่มีความผิดต้องเป็นการกระทำเพื่อป้องกันสิทธิของตนเองหรือผู้อื่นจากอันตรายที่เกิดจากการถูกทำร้ายโดยผิดกฎหมาย และอันตรายนั้นใกล้จะเกิดขึ้นแล้ว ที่สำคัญคือการกระทำนั้นต้องพอสมควรแก่เหตุ
ได้ การกระทำเพื่อป้องกันสิทธิของผู้อื่นให้พ้นจากอันตรายที่เกิดจากการประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมาย และเป็นภยันตรายที่ใกล้จะถึง หากกระทำพอสมควรแก่เหตุ ก็ถือเป็นการป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมายและไม่มีความผิด
คำว่า 'พอสมควรแก่เหตุ' หมายถึงการกระทำที่เหมาะสมกับสถานการณ์และระดับของอันตรายที่กำลังจะเกิดขึ้น ไม่มากเกินไปหรือไม่น้อยเกินไปจนไม่สามารถป้องกันอันตรายได้ การพิจารณาขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงและควรปรึกษาทนายความ
ตามมาตรานี้ การป้องกันตัวจะถือว่าชอบด้วยกฎหมายก็ต่อเมื่อเป็น 'ภยันตรายที่ใกล้จะถึง' เท่านั้น หากอันตรายยังไม่ใกล้จะถึง การกระทำเพื่อป้องกันตัวล่วงหน้าอาจไม่เข้าข่ายการป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26