⚖️ LawAraiค้นกฎหมาย · ค้นฎีกา · ✨ ผู้ช่วยร่าง
หน้าแรกสารบัญกฎหมายประมวลกฎหมายอาญา › มาตรา 84

มาตรา 84 ประมวลกฎหมายอาญา

ภาค ๑ บทบัญญัติทั่วไป · ลักษณะ ๑ บทบัญญัติที่ใช้แก่ความผิดทั่วไป
มาตรา ๘๔ ผู้ใดก่อให้ผู้อื่นกระทำความผิดไม่ว่าด้วยการใช้บังคับ ขู่เข็ญ จ้าง วาน หรือยุยงส่งเสริม หรือด้วยวิธีอื่นใด ผู้นั้นเป็นผู้ใช้ให้กระทำความผิด ถ้าความผิดมิได้กระทำลงไม่ว่าจะเป็นเพราะผู้ถูกใช้ไม่ยอมกระทำยังไม่ได้กระทำ หรือเหตุอื่นใด ผู้ใช้ต้องระวางโทษเพียงหนึ่งในสามของโทษที่กำหนดไว้สำหรับความผิดนั้น ถ้าผู้ถูกใช้ได้กระทำความผิดนั้น ผู้ใช้ต้องรับโทษเสมือนเป็นตัวการและถ้าผู้ถูกใช้เป็นบุคคลอายุไม่เกินสิบแปดปี ผู้พิการ ผู้ทุพพลภาพ ลูกจ้างหรือผู้ที่อยู่ใต้บังคับบัญชาของผู้ใช้ผู้ที่มีฐานะยากจน หรือผู้ต้องพึ่งพาผู้ใช้เพราะเหตุป่วยเจ็บหรือไม่ว่าทางใด ให้เพิ่มโทษที่จะลงแก่ผู้ใช้กึ่งหนึ่งของโทษที่ศาลกำหนดสำหรับผู้นั้น

สรุปมาตรา 84 แบบเข้าใจง่าย 🤖 อธิบายโดย AI

มาตรานี้กำหนดความรับผิดของผู้ใช้ให้กระทำความผิด โดยผู้ที่ก่อให้ผู้อื่นกระทำความผิดไม่ว่าด้วยการใช้บังคับ ขู่เข็ญ จ้าง วาน ยุยงส่งเสริม หรือด้วยวิธีอื่นใด ถือเป็นผู้ใช้ให้กระทำความผิด ถ้าความผิดมิได้กระทำลงไม่ว่าเพราะผู้ถูกใช้ไม่ยอมกระทำ ยังไม่ได้กระทำ หรือเหตุอื่นใด ผู้ใช้ต้องระวางโทษเพียงหนึ่งในสามของโทษที่กำหนดไว้สำหรับความผิดนั้น แต่ถ้าผู้ถูกใช้ได้กระทำความผิดนั้น ผู้ใช้ต้องรับโทษเสมือนเป็นตัวการ

📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗

💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 84 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณ

📌 คำพิพากษาศาลฎีกาที่อ้างถึงมาตรา 84

พบ 137 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2502–2567) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)

ฎีกาที่ 3997/2548 🤖 ย่อโดย AIการกระทำที่เพียงแต่ตัดโครงคัสซีรถยนต์ออกแล้วนำชิ้นส่วนอื่นมาเชื่อมติดใหม่ โดยไม่ขุดลบ แก้ไข เปลี่ยนแปลงตัวอักษรตัวเลขเดิม ไม่เป็นความผิดฐานปลอมเอกสาร การใช้ให้ผู้อื่นปลอ…ฎีกาที่ 4947/2531 🤖 ย่อโดย AI* การที่ศาลจะลงโทษจำเลยฐานเป็นผู้ใช้ให้ผู้อื่นกระทำความผิดได้นั้น คำฟ้องของโจทก์จะต้องบรรยายให้ตรงกับข้อเท็จจริงที่ปรากฏในทางพิจารณาว่าจำเลยเป็นผู้ใช้ให้กระทำความผิดนั้…ฎีกาที่ 2610-2611/2549 🤖 ย่อโดย AIคำซัดทอดของผู้ร่วมกระทำความผิดที่ให้การต่อเจ้าพนักงานทันทีในชั้นจับกุม โดยไม่ได้เป็นการปัดความผิดของตนให้แก่ผู้อื่น แต่เป็นการแจ้งข้อเท็จจริงที่ประสบมา ประกอบกับพยานหลักฐ…ฎีกาที่ 2483/2561 🤖 ย่อโดย AIผู้ซึ่งไม่ได้จดทะเบียนและรับใบอนุญาตเป็นทนายความ หรือผู้ซึ่งขาดจากการเป็นทนายความหรือต้องห้ามทำการเป็นทนายความ จะทำการว่าความในศาล หรือแต่งฟ้องคำให้การ ฟ้องอุทธรณ์ แก้อุท…ฎีกาที่ 677/2510 🤖 ย่อโดย AI* การอ้างเหตุอันตรายสาหัสตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 297(8) จะต้องกล่าวไว้ในฟ้อง มิฉะนั้นจะอ้างในชั้นฎีกาไม่ได้ * การทำให้ลูกในครรภ์คลอดออกมาโดยไม่มีชีวิต ถือเป็นความผิ…ฎีกาที่ 1538/2511 🤖 ย่อโดย AIเจ้าหน้าที่ตำรวจกองปราบปรามมีอำนาจหน้าที่สืบสวนสอบสวนคดีอาญาได้ทั่วราชอาณาจักร แม้จะมีข้อบังคับภายในกำหนดเขตอำนาจหน้าที่ของกองกำกับการแต่ละกองไว้ก็ตาม การกระทำนอกเหนือจาก…ฎีกาที่ 717/2511 🤖 ย่อโดย AIการป้องกันโดยสำคัญผิดว่าภยันตรายนั้นมีอยู่จริง แต่ความสำคัญผิดนั้นเกิดจากความประมาท และการกระทำเพื่อป้องปัดนั้นเกินกว่ากรณีจำเป็นตามสมควรแก่เหตุ ถือว่าเป็นการป้องกันเกินก…ฎีกาที่ 757-758/2562 🤖 ย่อโดย AIการกระทำความผิดฐานมั่วสุมกันตั้งแต่สิบคนขึ้นไป ใช้กำลังประทุษร้าย หรือกระทำการอย่างใดอย่างหนึ่งให้เกิดการวุ่นวายในบ้านเมือง โดยเป็นหัวหน้าหรือผู้มีหน้าที่สั่งการ และไม่เล…

ดูคำพิพากษาทั้งหมด 137 คดีที่อ้างมาตรา 84 →

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับมาตรา 84

จ้างวานให้คนอื่นไปทำผิด ผู้จ้างมีความผิดหรือไม่

มี ตัวบทถือว่าเป็นผู้ใช้ให้กระทำความผิด ไม่ว่าจะด้วยการใช้บังคับ ขู่เข็ญ จ้าง วาน หรือยุยงส่งเสริม หรือด้วยวิธีอื่นใด

ถ้าผู้ถูกใช้ไม่ได้ลงมือทำ ผู้ใช้ยังผิดหรือไม่

ยังผิด แต่ตัวบทให้ระวางโทษเพียงหนึ่งในสามของโทษที่กำหนดไว้สำหรับความผิดนั้น

ถ้าผู้ถูกใช้ลงมือทำจริง ผู้ใช้รับโทษเท่าไร

ตัวบทให้ผู้ใช้รับโทษเสมือนเป็นตัวการ

มาตราใกล้เคียง

มาตรา 80มาตรา 81มาตรา 82มาตรา 83มาตรา 85มาตรา 85/1มาตรา 86มาตรา 87

↑ ดูประมวลกฎหมายอาญาทั้งหมด

🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26

⚠️ ข้อมูลเพื่อการศึกษาเบื้องต้น ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย โปรดปรึกษาทนายความก่อนตัดสินใจทางกฎหมายทุกครั้ง