คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1172/2526

แม้ผู้ตายเป็นผู้จัดการแผนกบุคคล มีหน้าที่ในการสงเคราะห์พนักงานหรือครอบครัว รวมทั้งให้สวัสดิการ เช่น งานบำเพ็ญกุศลและฌาปนกิจศพ และผู้ตายได้รับมอบหมายจากบริษัทนายจ้างให้เป็นตัวแทนไปร่วมงานสวดพระอภิธรรมศพบิดาผู้ช่วยผู้จัดการบริษัทนายจ้างก็ตาม แต่การไปร่วมงานดังกล่าวเป็นเรื่องประเพณีทางสังคม ไม่ใช่เรื่องความรับผิดชอบเกี่ยวกับหน้าที่การงาน ดังนั้น เมื่อผู้ตายกลับจากงานสวดพระอภิธรรมศพแล้วประสบอุบัติเหตุถึงแก่ความตายจึงถือไม่ได้ว่าตายเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้างอันจะเป็นผลให้มีสิทธิเรียกร้องเงินทดแทนได้

โจทก์ฟ้องว่า นายเอนกเป็นลูกจ้างประจำของบริษัทสยามยามาฮ่า จำกัด บริษัท ฯ ได้สั่งให้นายเอนกไปคอยดูแลต้อนรับแขกในงานศพซึ่งผู้บริหารของบริษัท ฯ เป็นเจ้าภาพนายเอนกได้ประสบอุบัติเหตุถึงแก่ความตายขณะขับรถกลับจากงานศพที่ได้รับมอบหมาย จึงต้องถือว่านายเอนกประสบอันตรายถึงแก่ความตายเนื่องจากการทำงาน โจทก์ซึ่งเป็นทายาทได้ร้องต่อสำนักงานกองทุนเงินทดแทน แต่สำนักงานกองทุนเงินทดแทนไม่ยอมจ่ายเงินทดแทน ขอให้จำเลยในฐานะประธานคณะกรรมการกองทุนเงินทดแทนจ่ายเงินทดแทนแก่โจทก์ จำเลยให้การว่า การตายของผู้ตายไม่ใช่ขณะทำงานให้นายจ้าง เพราะเรื่องการไปร่วมพิธีงานศพนั้นเป็นเรื่องประเพณีทางสังคม ไม่ใช่เรื่องรับผิดชอบเกี่ยวกับหน้าที่การงาน โจทก์ไม่มีสิทธิได้รับเงินจากกองทุนเงินทดแทน ขอให้ยกฟ้องโจทก์ ศาลแรงงานกลางวินิจฉัยว่า การประสบอันตรายถึงแก่ความตายของผู้ตายมิได้เนื่องจากการทำงานให้นายจ้างอันเป็นผลให้เกิดสิทธิเรียกร้องเงินทดแทนได้ พิพากษายกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ต่อศาลฎีกา ศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงได้ความตามที่ศาลแรงงานกลางวินิจฉัยมาว่า นายเอนกผู้ตายเป็นลูกจ้างประจำ มีตำแหน่งเป็นผู้จัดการแผนกบุคคลในบริษัทสยามยามาฮ่า จำกัด ได้รับมอบหมายจากผู้จัดการทั่วไปฝ่ายบริหารให้ไปร่วมงานสวดพระอภิธรรมศพบิดาผู้ช่วยผู้จัดการฝ่ายบัญชีและการเงินของบริษัท ฯ หลังจากงานสวดศพแล้วผู้ตายขับรถกลับบ้านแล้วประสบอุบัติเหตุรถชนเสาไฟฟ้าถึงแก่ความตาย ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การคุ้มครองแรงงาน ได้กำหนดสิทธิของลูกจ้างที่จะได้เงินทดแทนเมื่อมีกรณีลูกจ้างประสบอันตรายหรือเจ็บป่วยไว้ในบทนิยามข้อ ๒ ว่า "ประสบอันตราย" หมายความว่า การที่ลูกจ้างได้รับอันตรายแก่กายหรือจิตใจหรือถึงแก่ความตายเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้าง หรือการป้องกันรักษาประโยชน์ให้แก่นายจ้าง แม้ผู้ตายในฐานะผู้จัดการแผนกบุคคลจะมีหน้าที่และความรับผิดชอบในการสงเคราะห์พนักงานหรือครอบครัวพนักงาน รวมทั้งการให้สวัสดิการตามระเบียบและความจำเป็น เช่น งานบำเพ็ญกุศลและฌาปนกิจศพ งานมงคลสมรส ฯลฯ และแม้ผู้ตายจะได้รับมอบหมายจากผู้จัดการทั่วไปฝ่ายบริหารให้เป็นตัวแทนของฝ่ายบริหารไปร่วมงานสวดพระอภิธรรมศพบิดาของผู้ช่วยผู้จัดการฝ่ายการบัญชีและการเงินของบริษัทก็ตาม การไปร่วมงานสวดพระอภิธรรมศพเป็นเรื่องประเพณีทางสังคม เป็นการแสดงออกที่เป็นการกุศลและมารยาทสำหรับผู้จัดการฝ่ายบุคคลที่จะแสดงน้ำใจและบำรุงขวัญของพนักงานเท่านั้น ซึ่งไม่ใช่ความรับผิดชอบเกี่ยวกับหน้าที่การงาน งานที่ได้รับมอบหมายอยู่นอกขอบเขตวัตถุที่ประสงค์ของนิติบุคคลที่บริษัทนายจ้างซึ่งมีวัตถุที่ประสงค์โดยตรงเกี่ยวกับธุรกิจการค้าและอุตสาหกรรม การประสบอันตรายถึงแก่ความตายของผู้ตายจึงถือไม่ได้ว่าเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้าง อันจะเป็นผลให้เกิดมีสิทธิเรียกร้องเงินทดแทนได้ พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1172/2526 นางสุชนา สุวรรณสิงห์ กับพวก โจทก์ อธิบดีกรมแรงงาน ฯ จำเลย