คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 149/2527

เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้ยอมรับเงินจำนวน 20,000 บาทที่ธนาคารกรุงไทย จำกัด จ่ายทดรองให้ไป แล้วทำสัญญาโอนสิทธิเรียกร้องตามตั๋วสัญญาใช้เงินซึ่งบริษัทลูกหนี้ออกให้แก่เจ้าหนี้จำนวนเงิน 100,000 บาท ให้แก่ธนาคารกรุงไทยจำกัด เพื่อให้ธนาคารฯเป็นผู้ขอรับเงินส่วนเฉลี่ยที่จะได้รับทั้งหมดจากผู้ชำระบัญชีหรือเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ เมื่อหนี้ตามตั๋วสัญญาใช้เงินดังกล่าวเป็นหนี้อันไม่อาจแบ่งแยกได้ เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้จะโต้เถียงอ้างว่าตนมีสิทธิตามตั๋วสัญญาใช้เงินรายนี้ส่วนที่ยังไม่ได้ชำระฝืนข้อสัญญาที่ทำให้ไว้หาได้ไม่ ทั้งธนาคารกรุงไทย จำกัดได้ใช้สิทธิยื่นคำขอรับชำระหนี้ไว้แล้ว เจ้าหนี้ไม่มีสิทธินำตั๋วสัญญาใช้เงินรายนี้มาขอรับชำระหนี้ซ้ำอีก

คดีนี้สืบเนื่องมาจากศาลชั้นต้นมีคำสั่งพิทักษ์เด็ดขาดบริษัทราชาเงินทุนจำกัด เจ้าหนี้ได้ยื่นคำขอรับชำระหนี้ตามตั๋วสัญญาใช้เงินจำนวน ๑๐๐,๐๐๐ บาทพร้อมดอกเบี้ยจากกองทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์สอบสวนแล้วมีความเห็นว่า ผู้ขอรับชำระหนี้ได้ทำสัญญาโอนสิทธิเรียกร้องตามตั๋วสัญญาใช้เงินดังกล่าวให้แก่ธนาคารกรุงไทย จำกัดไปแล้ว ธนาคารกรุงไทย จำกัด จึงเป็นผู้ทรงสิทธิตามตั๋วสัญญาใช้เงินฉบับดังกล่าวและได้ใช้สิทธิเรียกร้องโดยยื่นคำขอรับชำระหนี้รายนี้ไว้แล้ว เจ้าหนี้ไม่มีสิทธินำตั๋วสัญญาใช้เงินดังกล่าวมายื่นคำขอรับชำระหนี้ได้อีก เห็นควรยกคำขอรับชำระหนี้รายนี้ ศาลชั้นต้นมีคำสั่งยกคำขอรับชำระหนี้รายนี้ตามความเห็นของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การที่ผู้ขอรับชำระหนี้ยอมรับเงินที่ธนาคารกรุงไทย จำกัดจ่ายทดรองให้ไปก่อนจำนวน ๒๐,๐๐๐ บาทแล้วทำสัญญาโอนสิทธิเรียกร้องตามตั๋วสัญญาใช้เงินจำนวน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ซึ่งบริษัทลูกหนี้ออกให้แก่ผู้ขอรับชำระหนี้ให้แก่ธนาคารกรุงไทย จำกัด เพื่อให้ธนาคารฯ เป็นผู้ไปขอรับเงินส่วนเฉลี่ยที่จะได้รับทั้งหมดจากผู้ชำระบัญชีลูกหนี้หรือเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ ถือได้ว่าเจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้ได้โอนสิทธิเรียกร้องตามตั๋วสัญญาใช้เงินรายนี้ให้แก่ธนาคารกรุงไทยจำกัด แล้ว ทั้งหนี้ตามตั๋วสัญญาใช้เงินดังกล่าวเป็นหนี้อันไม่อาจแบ่งแยกได้ เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้จะโต้เถียงอ้างว่าตนมีสิทธิตามตั๋วสัญญาใช้เงินรายนี้ในส่วนที่ยังไม่ได้รับชำระอีกส่วนหนึ่งฝืนข้อสัญญาที่ทำไว้หาได้ไม่ และธนาคารกรุงไทย จำกัดก็ได้ใช้สิทธิยื่นคำขอรับชำระหนี้ไว้แล้ว ดังนั้น เจ้าหนี้จึงไม่มีสิทธินำตั๋วสัญญาใช้เงินรายนี้มาขอรับชำระหนี้ซ้ำอีก พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 149/2527 นายพนัส สิมะเสถียร ฯ ร้องขอให้บริษัทราชาเงินทุน จำกัด ล้มละลาย ผู้ร้อง นางสาวศรีองุ่น เปมะวิภาต เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้