คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6411/2534

เมื่อหัวหน้าคณะปฏิวัติยึดอำนาจการปกครองแผ่นดินได้สำเร็จหัวหน้าคณะปฏิวัติย่อมมีอำนาจออกประกาศหรือคำสั่งอันถือเป็นกฎหมายใช้บังคับแก่ประชาชนได้ ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ 337 ลงวันที่13 ธันวาคม 2515 มิใช่คำสั่งที่มีผลทำให้บุคคลต้องรับโทษทางอาญาแต่เป็นเรื่องของการให้ถอนสัญชาติไทยของบุคคลบางจำพวก แม้จะมีผลย้อนหลังกระทบถึงสิทธิของจำเลยและประชาชน ก็มีผลใช้บังคับเป็นกฎหมายได้ เมื่อจำเลยเกิดในราชอาณาจักรไทยเมื่อปี พ.ศ. 2489โดยมีบิดามารดาเป็นคนญวนอพยพ จำเลยจึงถูกถอนสัญชาติไทยตามประกาศของคณะปฏิวัติฉบับดังกล่าว จำเลยมิใช่บุคคลที่มีสัญชาติไทยแต่เป็นคนญวนอพยพซึ่งต้องอยู่ในเขตควบคุมจังหวัดหนองคายตามประกาศและคำสั่งของกระทรวงมหาดไทย ซึ่งเป็นคำสั่งของเจ้าพนักงานตามกฎหมาย จำเลยออกนอกเขตจังหวัดโดยไม่ได้รับอนุญาตจากผู้ว่าราชการจังหวัด จึงเป็นการฝ่าฝืนและไม่ปฏิบัติตามคำสั่งของเจ้าพนักงาน เป็นความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 368

โจทก์ฟ้องว่า อาศัยอำนาจตามมาตรา 17 แห่งพระราชบัญญัติคนเข้าเมือง พ.ศ. 2522 รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย โดยอนุมัติของคณะรัฐมนตรีประกาศกำหนดเขตควบคุมคนญวนอพยพ ซึ่งเป็นบุคคลที่เข้ามาหรืออยู่ในราชอาณาจักรโดยไม่ได้รับอนุญาตให้พักอาศัยอยู่ได้เป็นการชั่วคราวภายในเขตจังหวัดหนองคาย เพื่อรอการส่งกลับประเทศเวียดนามตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องกำหนดเขตควบคุมคนญวนอพยพ ลงวันที่ 23 กรกฎาคม 2527 จำเลยเป็นคนเชื้อชาติและสัญชาติญวน เข้ามาในราชอาณาจักรไทยโดยไม่ได้รับอนุญาต พักอาศัยอยู่ในเขตควบคุมจังหวัดหนองคาย จำเลยไม่ปฏิบัติตามประกาศและคำสั่งของกระทรวงมหาดไทย ซึ่งเป็นคำสั่งของเจ้าพนักงานตามกฎหมายโดยจำเลยเดินทางออกนอกเขตควบคุมจังหวัดหนองคายเข้ามาอยู่ที่กรุงเทพมหานคร โดยไม่ได้รับอนุญาตจากผู้ว่าราชการจังหวัดหนองคายเป็นการขัดคำสั่งของเจ้าพนักงาน ขอให้ลงโทษตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 368 จำเลยให้การปฏิเสธ ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 368 จำคุก 10 วัน และปรับ 500 บาท โทษจำคุกให้รอการลงโทษไว้มีกำหนด 1 ปี จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า คดีนี้ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า จำเลยเกิดในราชอาณาจักรไทย เมื่อปี พ.ศ. 2489 โดยมีบิดามารดาเป็นคนญวนอพยพจำเลยถูกถอนสัญชาติไทยตามประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 337 ลงวันที่13 ธันวาคม 2515 จำเลยจึงไม่มีสัญชาติไทยไปแล้ว ต้องใช้สัญชาติของบิดามารดาคือสัญชาติญวน ฟังได้ว่า จำเลยเป็นคนญวนอพยพ ต้องอยู่ในเขตควบคุมจังหวัดหนองคายตามประกาศและคำสั่งของกระทรวงมหาดไทยซึ่งเป็นคำสั่งของเจ้าพนักงานตามกฎหมาย เมื่อจำเลยออกนอกเขตจังหวัดหนองคายโดยไม่ได้รับอนุญาตจากผู้ว่าราชการจังหวัดหนองคายเป็นการฝ่าฝืนและไม่ปฏิบัติตามคำสั่งของเจ้าพนักงาน จำเลยมีความผิดตามฟ้อง จำเลยฎีกาเป็นข้อกฎหมายว่า ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ 337ลงวันที่ 13 ธันวาคม 2515 ไม่มีผลย้อนหลังมาถอนสัญชาติไทยของจำเลยได้ คำสั่งห้ามคนต่างด้าวหรือญวนอพยพออกนอกเขตนามาใช้บังคับแก่จำเลยไม่ได้ เพราะจำเลยเป็นคนสัญชาติไทย ที่จำเลยฎีกาว่าคำสั่งของคณะปฏิวัติฉบับที่ 337 ลงวันที่ 13 ธันวาคม 2515ไม่มีผลย้อนหลังมาถอนสัญชาติไทยของจำเลยได้นั้น เห็นว่า เมื่อคณะปฏิวัติยึดอำนาจการปกครองแผ่นดินได้เป็นผลสำเร็จหัวหน้าคณะปฏิวัติย่อมมีอำนาจออกประกาศหรือคำสั่งอันถือเป็นกฎหมายใช้บังคับแก่ประชาชนได้ ประกอบกับคำสั่งของคณะปฏิวัติฉบับที่ 337 ลงวันที่ 13 ธันวาคม 2515 มิใช่เป็นคำสั่งที่มีผลทำให้บุคคลต้องรับโทษทางอาญา แต่เป็นเรื่องของการให้ถอนสัญชาติไทยของบุคคลบางจำพวก แม้จะมีผลย้อนหลังกระทบถึงสิทธิของจำเลยและประชาชน ก็มีผลใช้บังคับเป็นกฎหมายได้ ส่วนที่จำเลยฎีกาว่าคำสั่งห้ามคนต่างด้าวหรือญวนอพยพออกนอกเขตนำมาใช้บังคับแก่จำเลยไม่ได้ เพราะจำเลยเป็นคนสัญชาติไทยนั้น เมื่อฟังได้ตามที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า จำเลยเกิดในราชอาณาจักรไทย แต่มีบิดามารดาเป็นคนญวนอพยพ จำเลยได้ถูกถอนสัญชาติไทย ตามประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ 337 ลงวันที่ 13 ธันวาคม 2515 แล้ว จำเลยจึงไม่ใช่เป็นบุคคลที่มีสัญชาติไทยดังที่จำเลยอ้างที่ศาลอุทธรณ์พิพากษาลงโทษจำเลยมาชอบแล้ว พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6411/2534 พนักงานอัยการ กรมอัยการ โจทก์ นาง ถาว ดินถิ จำเลย