มาตรานี้บอกว่า คนที่ได้ทรัพย์สินมาจากการทำผิดกฎหมาย หรือคนที่รับโอนทรัพย์สินนั้นมาโดยไม่รู้ว่าได้มาจากการทำผิดกฎหมาย จะได้เป็นเจ้าของทรัพย์สินนั้นโดยการครอบครองปรปักษ์ได้ ก็ต่อเมื่อพ้นกำหนดอายุความทางอาญา หรือพ้นกำหนดเวลาตามมาตราก่อนหน้า โดยจะใช้กำหนดเวลาที่ยาวกว่าเป็นหลัก
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 1383 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 13 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2474–2548) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 5279/2537 🤖 ย่อโดย AI* การวินิจฉัยว่าฟ้องโจทก์เคลือบคลุมหรือไม่ ศาลจะพิจารณาจากคำให้การของจำเลยประกอบกับคำฟ้องของโจทก์ โดยหากจำเลยสามารถยื่นคำให้การต่อสู้คดีได้ แสดงว่าโจทก์ได้บรรยายฟ้องโดย…ฎีกาที่ 344/2511 🤖 ย่อโดย AIการที่บุคคลหนึ่งให้บุคคลอื่นรับโอนที่ดินแทน โดยมีวัตถุประสงค์ให้บุคคลนั้นเป็นผู้ครอบครองแทน แม้จะมีการเสียภาษีและแจ้งการครอบครองในนามของผู้รับโอนแทน ก็ถือเป็นการครอบครองแ…ฎีกาที่ 466/2508 🤖 ย่อโดย AIการอ้างข้อเท็จจริงหรือประเด็นใหม่ในชั้นอุทธรณ์หรือฎีกาที่นอกเหนือจากที่ได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้น ย่อมเป็นการนอกประเด็นและไม่อาจรับวินิจฉัยได้ เมื่อคดีอาญาถึงที่ส…ฎีกาที่ 1277/2499 🤖 ย่อโดย AI* การครอบครองอสังหาริมทรัพย์โดยเจตนาเป็นเจ้าของติดต่อกันเกินกว่าสิบปี ย่อมทำให้ผู้ครอบครองได้กรรมสิทธิ์ในอสังหาริมทรัพย์นั้น * ผู้ซื้ออสังหาริมทรัพย์ที่ถูกครอบครองโดย…ฎีกาที่ 462/2518 🤖 ย่อโดย AIภริยาชอบด้วยกฎหมายมีสิทธิฟ้องร้องให้เพิกถอนการจดทะเบียนให้ทรัพย์สินอันเป็นสินสมรสแก่บุตรซึ่งเกิดแต่ภริยาอื่นโดยเสน่หา โดยไม่ได้รับความยินยอมจากตน และมีสิทธิติดตามเอาคืนซึ…ฎีกาที่ 162/2487 🤖 ย่อโดย AIทรัพย์สินที่ถูกน้ำพัดพาไป แม้จะหลุดพ้นจากการครอบครองของผู้เป็นเจ้าของโดยตรง แต่หากยังคงมีลักษณะที่แสดงให้เห็นถึงความเป็นเจ้าของอยู่ ย่อมถือว่ายังอยู่ในการครอบครองโดยปริยา…ฎีกาที่ 4258/2541 🤖 ย่อโดย AIการที่เจ้าของทรัพย์สินฟ้องเรียกเอาทรัพย์ที่ผู้ทำละเมิดยึดถือครอบครองไว้ในฐานละเมิด ย่อมมีสิทธิติดตามเอาคืนได้ตามกฎหมาย ไม่ใช่การเรียกร้องค่าเสียหาย จึงไม่นำอายุความตามมาต…ฎีกาที่ 2581/2520 🤖 ย่อโดย AIเมื่อศาลในคดีอาญาได้วินิจฉัยข้อเท็จจริงว่าจำเลยที่ 4 ปฏิบัติไปตามระเบียบแบบแผนแล้ว ศาลในคดีแพ่งต้องถือข้อเท็จจริงนั้นเป็นหลักในการวินิจฉัยความรับผิดของจำเลยที่ 4 ในคดีส่ว…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 13 คดีที่อ้างมาตรา 1383 →
หมายถึงทรัพย์สินที่ได้มาจากการกระทำที่เป็นความผิดทางอาญา เช่น การขโมย การฉ้อโกง หรือการยักยอก เป็นต้น
คือคนที่รับโอนทรัพย์สินมาโดยรู้ว่าทรัพย์สินนั้นได้มาจากการกระทำผิดกฎหมาย
การได้กรรมสิทธิ์ตามมาตรานี้มีเงื่อนไขพิเศษคือ ต้องพ้นกำหนดอายุความทางอาญา หรือพ้นกำหนดเวลาตามมาตราก่อนหน้า โดยเลือกกำหนดเวลาที่ยาวกว่ามาใช้ ซึ่งต่างจากการครอบครองปรปักษ์ทั่วไปที่พิจารณาเพียงระยะเวลาการครอบครอง
ต้องพ้นกำหนดอายุความทางอาญา หรือพ้นกำหนดเวลาที่ระบุไว้ในมาตราก่อนหน้า โดยจะใช้กำหนดเวลาที่ยาวกว่าเป็นเกณฑ์
↑ ดูประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26