มาตรานี้อธิบายถึงสัญญาขายฝาก ซึ่งเป็นสัญญาซื้อขายที่กรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินจะโอนไปเป็นของผู้ซื้อทันที แต่มีข้อตกลงพิเศษว่าผู้ขายสามารถขอซื้อทรัพย์นั้นคืนได้ในภายหลัง
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 491 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 213 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2474–2565) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 1094/2495 🤖 ย่อโดย AI1. สัญญาขายฝากที่ดินที่ทำเป็นหนังสือและจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ หากต่อมามีการตกลงขายที่ดินแปลงนั้นแก่ผู้รับซื้อฝากโดยทำสัญญากันเอง สัญญานั้นไม่เกิดผลเป็นสัญญาซื้อขา…ฎีกาที่ 611-612/2506 🤖 ย่อโดย AI1. การขายฝากที่ไม่มีเจตนาให้ไถ่ถอน ย่อมไม่มีประเด็นเรื่องการยืดเวลาสัญญาขายฝาก 2. ศาลจะวินิจฉัยชี้ขาดคดีให้กระทบกระเทือนบุคคลภายนอกที่มิได้เข้ามาเป็นคู่ความหาชอบไม่ 3. หา…ฎีกาที่ 1158/2498 🤖 ย่อโดย AI1. การยกให้ซึ่งอสังหาริมทรัพย์ต้องทำเป็นหนังสือและจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ มิฉะนั้นเป็นโมฆะ 2. การที่ผู้รับขายฝากทำหนังสือยกที่ดินส่วนที่ไม่ได้ขายฝากให้แก่โจทก์ และ…ฎีกาที่ 1121-1122/2512 🤖 ย่อโดย AI* การที่โจทก์มอบหมายให้บุตรดำเนินการแทนตนในการติดต่อกับจำเลยตลอดมา ย่อมถือว่าโจทก์มอบอำนาจให้บุตรเป็นตัวแทนโดยปริยาย โจทก์จึงต้องรับผิดต่อจำเลยผู้สุจริตเสมือนว่าบุตรเป็…ฎีกาที่ 1392/2510 🤖 ย่อโดย AI* เมื่อผู้ขายฝากไม่ซื้อคืนทรัพย์สินที่ขายฝากภายในกำหนดเวลา กรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินนั้นย่อมตกเป็นของโจทก์โดยเด็ดขาด * การที่ศาลจะรับฟังพยานหลักฐานที่ได้มาจากการเรียกสำนว…ฎีกาที่ 938/2490 🤖 ย่อโดย AI1. เมื่อยังไม่ปรากฏทางทะเบียนว่าได้เปลี่ยนโอนกรรมสิทธิไปยังผู้อื่น กรรมสิทธิก็ยังคงตกเป็นของโจทก์ที่ 1 แม้โจทก์จะกล่าวในฟ้องว่าได้ตกลงขายให้โจทก์ที่ 2 แล้วก็ตาม โจทก์ที่ …ฎีกาที่ 904/2542 🤖 ย่อโดย AI* การที่ศาลชั้นต้นมิได้กำหนดประเด็นข้อพิพาทเรื่องนิติกรรมอำพรางไว้ และคู่ความมิได้โต้แย้ง ถือว่าคู่ความสละประเด็นดังกล่าว และจะอุทธรณ์ในประเด็นนี้ไม่ได้ * เมื่อครบกำห…ฎีกาที่ 1777/2539 🤖 ย่อโดย AI1. การที่คู่ความมิได้อุทธรณ์หรือแก้ฎีกาในประเด็นใดประเด็นหนึ่ง ถือว่าข้อเท็จจริงในประเด็นนั้นเป็นที่ยุติ 2. การสืบพยานเพื่อเปลี่ยนแปลงแก้ไขข้อความในเอกสารที่กฎหมายบังคับใ…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 213 คดีที่อ้างมาตรา 491 →
ขายฝากคือสัญญาซื้อขายชนิดหนึ่งที่กรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินจะตกเป็นของผู้ซื้อทันที แต่ผู้ขายมีสิทธิ์ที่จะไถ่ทรัพย์นั้นคืนได้ตามข้อตกลง
เมื่อทำสัญญาขายฝาก กรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินจะตกเป็นของผู้ซื้อทันที
ผู้ขายฝากมีสิทธิ์ที่จะไถ่ทรัพย์สินที่ขายฝากไปนั้นคืนได้ตามข้อตกลงในสัญญา
↑ ดูประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26