มาตรานี้ให้อำนาจศาลในการลดโทษจำคุก หรือเปลี่ยนโทษจำคุกเป็นโทษปรับอย่างเดียวได้ ในกรณีที่ผู้กระทำความผิดต้องรับโทษจำคุกไม่เกินสามเดือน ซึ่งเป็นดุลยพินิจของศาลในการพิจารณาตามข้อเท็จจริงของแต่ละคดี
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 55 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 64 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2464–2550) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 526/2473 🤖 ย่อโดย AIการกระทำที่เกิดจากการทะเลาะวิวาทที่ผู้กระทำฝ่ายหนึ่งเป็นฝ่ายเริ่มก่อน และอีกฝ่ายหนึ่งไม่ได้มีพฤติการณ์ที่จะเข้าทำร้ายอีกฝ่ายหนึ่งต่อไปอีก การกระทำของฝ่ายที่เริ่มก่อนนั้นไ…ฎีกาที่ 440/2508 🤖 ย่อโดย AI1. การอ้างว่าคำเบิกความไม่ชัดแจ้งเกี่ยวกับลักษณะการเล่นพนัน เป็นปัญหาข้อเท็จจริงที่เกี่ยวกับดุลพินิจของศาล 2. ฟ้องที่บรรยายว่าจำเลยร่วมกันเล่นการพนันประเภทที่ห้ามเด็ดขาดโ…ฎีกาที่ 1597/2497 🤖 ย่อโดย AIการกระทำที่ใช้มีดแทงผู้ตายหลายที่จนถึงแก่ความตาย ถือเป็นความผิดฐานฆ่าคนตายโดยเจตนา หากการกระทำนั้นเกิดจากการบันดาลโทสะเนื่องจากผู้ตายได้กระทำการอันละเมิดอย่างร้ายแรงแก่ผ…ฎีกาที่ 1047/2498 🤖 ย่อโดย AIการกระทำที่เกิดจากการถูกยั่วโทสะโดยไม่เป็นธรรม เป็นเหตุให้จำเลยบรรดาลโทสะกระทำความผิดต่อผู้ตายซึ่งเข้ามาห้าม อาจได้รับการลดหย่อนโทษตามกฎหมาย การที่ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนตา…ฎีกาที่ 1818/2499 🤖 ย่อโดย AI1. การกระทำที่แสดงกริยาจะทำร้ายผู้อื่นโดยไม่มีเหตุสมควร ถือเป็นการข่มเหงอย่างร้ายแรงโดยไม่เป็นธรรม 2. ศาลมีอำนาจวินิจฉัยข้อเท็จจริงหรือกฎหมายที่เกี่ยวกับความสงบเรียบร้อยใ…ฎีกาที่ 1480/2528 🤖 ย่อโดย AIการกระทำที่มุ่งประสงค์ต่อชีวิตโดยมีเจตนาฆ่า แต่ผู้ถูกกระทำไม่ถึงแก่ความตายเพราะเหตุอื่นนอกเหนือจากเจตนาของผู้กระทำ ถือเป็นความผิดฐานพยายามฆ่า และหากมีการตระเตรียมการและวา…ฎีกาที่ 1070/2549 🤖 ย่อโดย AI- การกระทำความผิดฐานเป็นเจ้ามือรับกินรับใช้เป็นความผิดร้ายแรง ไม่สมควรรอการลงโทษจำคุกแก่จำเลย แต่หากโทษจำคุกที่จะต้องรับแต่ละกระทงมีกำหนดเวลาน้อยกว่าสามเดือน และจำเลยมีอา…ฎีกาที่ 7009/2549 🤖 ย่อโดย AIการกระทำความผิดฐานเป็นเจ้ามือรับกินรับใช้ในการเล่นการพนันสลากกินรวบหลายงวด ถือเป็นการกระทำเป็นอาชีพและเป็นเรื่องร้ายแรง แม้จำเลยไม่เคยกระทำผิดมาก่อนและมีภาระครอบครัว ก็ไม…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 64 คดีที่อ้างมาตรา 55 →
ศาลจะลดโทษจำคุกให้ได้เมื่อโทษจำคุกที่ผู้กระทำความผิดจะต้องรับมีกำหนดเวลาเพียงสามเดือนหรือน้อยกว่า
ถ้ามีทั้งโทษจำคุกและโทษปรับ และโทษจำคุกมีกำหนดเวลาเพียงสามเดือนหรือน้อยกว่า ศาลจะกำหนดโทษจำคุกให้น้อยลง หรือจะยกโทษจำคุกเสีย คงให้ปรับแต่อย่างเดียวก็ได้
ไม่จำเป็น ศาลมีดุลยพินิจที่จะลดโทษจำคุกให้น้อยลง หรือยกโทษจำคุกแล้วให้ปรับอย่างเดียวก็ได้ ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของแต่ละคดี
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26