คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 237/2490

เมื่อคู่สัญญาฝ่ายหนึ่งผิดสัญญาไม่ส่งของภายในกำหนดแล้ว อีกฝ่ายหนึ่งมิได้บอกเลิกสัญญากับรับเอาการปฏิบัติตามสัญญานั้นอีก ดังนี้ ถือว่ามีข้อตกลงกันใหม่ ยกเลิกสัญญาเดิม คู่สัญญาทั้งสองฝ่ายจะเรียกร้องให้ใช้ค่าทดแทนเนื่องในการผิดสัญญาเดิมนั้นอีกไม่ได้ สัญญาเดิมมีข้อความตำลงเรื่องมัดจำไว้ เมื่อคู่สัญญาเปลี่ยนข้อตกลงกันใหม่ โดยไม่ได้กล่าวถึงเงินมัดจำและไม่ปรากฎว่าผู้รับมัดจำมีสิทธิ์ยึดมัดจำไว้แล้ว เงินมัดจำนั้นก็ต้องคืน

คดีนี้โจทก์ฟ้องขอให้ศาลบังคับจำเลยชำระราคาแป้งที่จำเลยตกลงซื้อไปจากโจทก์ จำเลยให้การต่อสู้ว่า โจทก์ผิดสัญญาส่งของไปพ้นกำหนด และฟ้องแย้งเรียกค่าปรับและกำไรที่จำเลยต้องเสียให้แก่ผู้ซื้อจากโจทก์ ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก่ศาลชั้นต้นให้ยกฟ้องโจทก์และฟ้องแย้งของจำเลย โจทก์, จำเลยฎีกา, ศาลฎีกาเห็นว่า เมื่อพ้นกำหนดส่งของที่โจทก์จำเลยตกลงกันแล้ว ปรากฎว่า จำเลยยังเตือนให้โจทก์ส่งแป้งนั้นอยู่อีก และโจทก์เองก็ได้มีหนังสือถึงจำเลยขอให้ขายแป้งนั้นเสีย เพียงให้โจทก์ได้รับเงินไม่ต่ำกว่าหาบละ ๒๕ บาท และในที่สุดโจทก์ยังได้ย้ำอีกว่า ขอให้ขายไปเสีย โจทก์ได้เงินเท่าไรก็เอาเท่านั้น จึงแสดงให้เห็นว่า แม้จะมีการผิดสัญญาโดยโจทก์ส่งแป้งไม่ทันกำหนด จำเลยก็มิได้ถือเอาความข้อนี้เป็นข้อเลิกสัญญา แต่ยังคงดำเนินการติดต่อกันต่อไป แสดงให้เห็นว่ามีข้อตกลงใหม่โดยไม่ถือว่ามีการผิดสัญญา ข้อที่หากันว่าผิดสัญญาเดิมจึงตกไป ไม่มีเหตุที่ศาลจะบังคับให้ตามที่ขอมา เว้นแต่ในเรื่องเงินมัดจำเมื่อปรากฎว่า ไม่ใช่สัญญาเดิมแล้ว และไม่ปรากฎว่าโจทก์มีสิทธิ์ที่ยึดไว้อย่างใด จึงให้โจทก์คืนให้จำเลย นอกนั้นพิพากษายืนตาม ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 237/2490 นายฉันท์ มงคล โจทก์ นายอนันต์ คีรีวัฒน์ จำเลย