คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 802/2491

ในชั้นบังคับคดี บุคคลภายนอกผู้มีส่วนได้เสียในการบังคับคดีที่อ้างว่า จำเลยไม่มีกรรมสิทธิในที่ดิน ซึ่งศาลสั่งบังคับคดีไปตามคำพิพากษา ชอบที่จะยื่นคำร้องขอต่อศาลได้ตามนัยแห่งบทบัญญัติ มาตรา 7(2), 288, และ 296 ป.วิ.แพ่ง ซึ่งศาลจะต้องดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไป ไม่จำเป็นต้องให้ผู้ร้องจะต้องไปฟ้องเป็นคดีเรื่องใหม่ การร้องคัดค้านว่าศาลสั่งบังคับคดีเอาทรัพย์สินของตน ซึ่งเป็นคนภายนอกนั้น ต้องเสียค่าธรรมเนียมศาลตามคำร้องขอ ศาลมีอำจานสั่งคืนค่าธรรมเนียมศาลชั้นอุทธรณ์ฎีกาได้

ความว่า จำเลยยอมโอนกรรมสิทธิที่ดินส่วนของจำเลยในโฉนดที่ ๕๓๔๘ (เดิมโฉนดที่ ๔๙๕๘) ตำบลเชือกหนัง จังหวัดธนบุรี ให้เป็นกรรมสิทธิแก่โจทก์ ศาลได้พิพากษาตามยอมและบังคับคดี ศาลชั้นต้นได้มีหนังสือถึงหอทะเบียน ให้โอนกรรมสิทธิที่ดินส่วนของจำเลยในโฉนดที่ ๕๓๔๘ เป็นเนื้อที่ ๑๘ ไร่ ๑ งาน ๑๙ ตารางวาครึ่ง หรือครึ่งหนึ่งของที่ให้เป็นกรรมสิทธิแก่โจทก์ ผู้ร้องยื่นคำร้องว่า จำเลยยอมขายที่ดินโฉนดที่ ๕๓๔๘ ไม่ใช่โฉนดที่ ๔๙๕๘ โจทก์ไม่มีสิทธิขอให้ลงชื่อในโฉนดที่ ๔๙๕๘ ซึ่งเป็นของผู้ร้อง ที่ดินโฉนดที่ ๔๙๕๘ จำเลยมีกรรมสิทธิร่วมเพียง ๓ ไร่ จึงขอให้ศาลคืนโฉนดที่ ๔๙๕๘ ให้แก่ผู้ร้อง และสั่งงดลงชื่อโจทก์ในโฉนด หรือให้จดในทะเบียนว่าโจทก์มีกรรมสิทธิรวมกับผู้ร้องเพียง ๓ ไร่ ศาลชั้นต้นสั่งให้ผู้ร้องไปดำเนินคดีให้ถูกต้องตามกฎหมาย ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน ผู้ร้องฎีกา ศาลฎีกาได้วินิจฉัยว่า เมื่อผู้ร้องอ้างว่า จำเลยไม่มีกรรมสิทธิในที่ดินดังที่ศาลสั่งบังคับคดีไปตามคำพิพากษา ผู้ร้องชอบที่จะไปยื่นคำร้องขอต่อศาลได้ตามมาตรา ๗(๒) , ๒๘๘, ๒๙๖, ป.วิ.แพ่ง.ซึ่งศาลจะต้องดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไป ไม่จำเป็นที่ผู้ร้องจะต้องไปฟ้องเป็นคดีเรื่องใหม่ พิพากษายกคำสั่งและคำพิพากษาศาลล่าง เมื่อผู้ร้องได้เสียค่าธรรมเนียมศาลตามคำร้องขอในเรื่องนี้แล้ว ให้ศาลล่างดำเนินการพิจารณาต่อไป ตามกระบวนความ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 802/2491 นายประหยัด เอี่ยมศิลา โจทก์ นายประยูร สวนสมจิตร จำเลย นางพัน สวนสมจิตร ผู้ร้อง