คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 772/2505

เมื่อได้ครอบครองที่พิพาทมามากกว่า 10 ปี โดยได้เข้าอยู่ในที่นั้น ปลูกเรือนอยู่ปลูกต้นมะพร้าวเป็นเขต ย่อมแสดงว่าได้ครอบครองโดยสงบ โดยเปิดเผย ด้วยเจตนาเป็นเจ้าของ ย่อมได้กรรมสิทธิ์ตามมาตรา 1382 คำว่า "โดยสงบ" ในมาตรา 1382 นั้น หมายความว่า ครอบครองอยู่ได้ดดยไม่ได้ถูกกำจัดให้ออกไป หรือไม่ได้ฟ้องร้องเพียงแต่โต้เถียงกันยังไม่หมายความถึงไม่สงบ

โจทก์ฟ้องขอให้ศาลขับไล่จำเลยกับบริวารให้ออกไปจากที่ดินของโจทก์และให้จำเลยรื้อถอนสิ่งปลูกสร้างของจำเลยออกไป ไม่ให้มาเกี่ยวข้องอีก จำเลยให้การต่อสู้ครอบครองปรปักษ์และฟ้องแย้ง โจทก์ปฏิเสธฟ้องแย้ง ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกายกประเด็นขึ้นเพื่อพิจารณา ๒ ข้อ คือ ๑. จำเลยได้ครอบครองที่รายพิพาทมานานเท่าใด ๒.ได้ครอบครองในลักษณะอย่างใด แล้ววินิจฉัยว่า (๑) จำเลยได้ครอบครองที่รายพิพาทมากว่า ๑๐ ปีแล้ว (๒) จำเลยได้เข้าอยู่ในที่รายพิพาทโดยปลูกเรือนอยู่และมีต้นมะพร้าวที่จำเลยปลูกขึ้นไว้เป็นเขต แสดงว่าจำเลยได้ครอบครองโดยสงบเปิดเผยและด้วยเจตนาเป็นเจ้าของดังจะเห็นได้เมื่อนายพริ้งปล่อยน้ำเหม็นเข้าไปในที่รายพิพาท จำเลยก็ได้คัดค้านและนายพริ้งยอมใช้ค่าเสียหายให้แก่จำเลย และโจทก์ไม่มีหลักฐานแสดงให้เห็นได้ว่าจำเลยได้อาศัยโจทก์อยู่ในที่รายพิพาท เมื่อปรากฎว่าจำเลยได้ครอบครองมามากกว่า ๑๐ ปี จำเลยจึงได้กรรมสิทธิ์ในที่รายพิพาทตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๑๓๘๒ อนึ่ง ศาลฎีกาได้วินิจฉัยต่อไปว่า ที่โจทก์ฎีกาว่า ในข้อครอบครองโดยสงบนั้น เมื่อมีเรื่องพิพาทกันก่อนครบกำหนด ๑๐ ปี เป็นเรื่องโต้แย้งสิทธิ นับว่าเป็นความไม่สงบขึ้น จะเรียกว่าครอบครองโดยสงบไม่ได้ นั้น ศาลฎีกาเห็นว่า คำว่า " โดยสงบ" ตามมาตรา ๑๓๘๒ หมายความว่า ครอบครองอยู่ได้ดโยไม่ได้ถูกกำจัดให้ออกไป หรือไม่ได้ฟ้องร้อง เพียงแต่โต้เถียงกัน ยังไม่หมายความถึงไม่สงบ ฎีกาข้อนี้จึงตกไป ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 772/2505 นายเสา เนตรดี กับพวกรวม 6 คน โจทก์ นายสรอย สามารถ ที่ 1 นางเกี่ยว สามารถ ที่ 2 จำเลย