คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1535/2514

โจทก์ได้รับมอบที่ดินพิพาทจาก อ. ให้ทำกินต่างดอกเบี้ย แม้โจทก์จะได้ครอบครองทำกินในที่พิพาทตลอดจนเสียภาษีบำรุงท้องที่สำหรับที่ดินพิพาทก็ เป็นเพียงครอบครองแทน อ. เท่านั้น ไม่ปรากฏว่าโจทก์ได้เปลี่ยนเจตนาการครอบครองตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1381 โจทก์จึงยังไม่ได้สิทธิครอบครองในที่ดินพิพาท จำเลยเข้าครอบครองที่พิพาทโดยซื้อจาก อ. แล้ว สิทธิครอบครองของ อ. สิ้นสุดลงจำเลยจึงได้สิทธิครอบครองที่พิพาท

โจทก์ฟ้องว่าโจทก์เป็นเจ้าของที่ดินไม่มีหนังสือสำคัญ ๑ แปลง ได้มาโดยบุกร้างถางป่าและครอบครองทำประโยชน์ติดต่อกันมา ๙ ปีแล้ว เมื่อเดือนพฤษภาคม ๒๕๐๙ จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ เข้าบุกรุกไถนาแย่งทำนาในที่ดินดังกล่าวด้านเหนือและด้านใต้ เนื้อที่ประมาณ ๒๐ ไร่ ตามแผนที่สังเขปท้ายฟ้อง ขอให้ขับไล่จำเลยและบริวารออกจากที่ดินพิพาท ห้ามเกี่ยวข้องและใช้ค่าเสียหายพร้อมด้วยดอกเบี้ย จำเลยที่ ๑ ให้การว่าที่พิพาทเป็นของนางประจวบ จำเลยที่ ๑ ไม่ได้บุกรุกเข้าแย่งทำนาโจทก์ตามฟ้อง โจทก์ไม่เคยเข้าครอบครองทำประโยชน์ในที่พิพาท ฟ้องโจทก์เคลือบคลุม จำเลยที่ ๒ ให้การว่าเข้าไถนาและทำนาในที่พิพาทโดยเป็นลูกจ้างของนางประจวบ ศาลชั้นต้นวินิจฉัยว่า ที่พิพาทเดิมเป็นของนายอยู่ จิตตะคุ นายอยู่กู้เงินโจทก์แล้วมอบที่ดินให้โจทก์ครอบครองทำกินต่างดอกเบี้ยต่อมานายอยู่ขายให้นางประจวบภรรยาจำเลยที่ ๓ โจทก์ไม่มีสิทธิได้แย้งแต่อย่างใด พิพากษายกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า นายอยู่ จิตตะคุ กู้เงินโจทก์แล้วมอบที่พิพาทให้โจทก์ทำกินต่างดอกเบี้ยหาได้ยกให้โจทก์หรือนางรำพึงภรรยาโจทก์แทนการใช้หนี้ดัง โจทก์นำสืบไม่แม้โจทก์จะครอบครองทำกินในที่พิพาทตลอดจนเสียภาษีบำรุงท้องที่สำหรับที่ดินพิพาท ก็เป็นเพียงครอบครองแทนนายอยู่ จิตตะคุ เท่านั้นไม่ปรากฏว่าโจทก์ได้เปลี่ยนเจตนาการครอบครองตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๑๓๘๑ แต่ประการใด สินธิครอบครองที่พิพาทยังคงเป็นของนายอยู่ จิตตะคุ โจทก์ยังไม่ได้สิทธิครอบครองในที่ดินพิพาทนี้ส่วนจำเลยเข้าครอบครองที่พิพาทโดยซื้อจากนายอยู่ จิตตะคุ ถือได้ว่านายอยู่ จิตตะคุ สละเจตนาครอบครองให้จำเลยแล้ว จำเลยจึงได้สิทธิครอบครองที่พิพาทโจทก์ไม่มีสิทธิโต้แย้งสิทธิของจำเลย พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1535/2514 นายหลี เปี่ยมศรัทธา โจทก์ นายพยูร อัครวัฒน์ ที่ 1, นายเกิด จิตคุ ที่ 2 ล.