คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1583-1587/2521

กองมรดกของผู้ตายไม่ใช่นิติบุคคล โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องกองมรดกให้รับผิดร่วมกับบุคคลธรรมดาซึ่งทำละเมิดต่อโจทก์

โจทก์ฟ้องจำเลยที่ 1 ในฐานะส่วนตัวและผู้จัดการมรดกของจำเลยที่ 3ในข้อหาทำละเมิดเสียหายต่อแผงลอยของโจทก์ซึ่งตั้งอยู่ในที่ดินมรดก และฟ้องระบุ "กองมรดกซิกิมหยง" เป็นจำเลยที่ 3 ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ 1,2 ร่วมกันใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์ ส่วนจำเลยที่ 3 ไม่ใช่นิติบุคคล ยกฟ้องจำเลยที่ 3ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เฉพาะจำนวนค่าเสียหาย โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "ข้อเท็จจริงฟังยุติได้ว่า โจทก์เป็นเจ้าของแผงลอยพิพาทที่ปลูกอยู่ในที่ดินกองมรดกซิกิมหยงจำเลยที่ 3 ซึ่งเรียกว่าตลาดซิกิมหยงคนละ 1 หลัง โดยโจทก์ปลูกแผงลอยพิพาทนั้นเพื่อขายของและเสียค่าเช่าเป็นรายวันที่นำของมาขายเป็นเวลาคนละประมาณ 20 ปีแล้ว และจำเลยที่ 1 กับจำเลยที่ 2 ได้ทำละเมิดต่อโจทก์โดยนำรถยนต์บรรทุกหินมาเทใส่แผงลอยพิพาทของโจทก์ เพื่อสร้างตลาดใหม่ แล้วนำเอาสังกะสีมาปิดล้อมบริเวณตลาดซิกิมหยง ทำให้โจทก์เข้าไปทำการค้าไม่ได้ ส่วนข้อที่โจทก์จำเลยนำสืบโต้เถียงกัน คือค่าเสียหาย โจทก์สำนวนแรกนำสืบว่าค่าแผงลอย 15,000 บาท เมื่อคิดรวมกับค่าสินค้าและรายได้สุทธิแล้ว เป็นเงิน64,500 บาท โจทก์สำนวนที่สองนำสืบว่า ค่าแผงลอย 20,000 บาท เมื่อคิดคำรวมกับสินค้าและรายได้สุทธิแล้ว เป็นเงิน 63,250 บาท โจทก์สำนวนที่สามนำสืบว่า ค่าแผงลอย 20,000 บาท ค่าสินค้า 8,500 บาท เมื่อคิดรวมกันรายได้สุทธิแล้ว เป็นเงิน 60,950 บาท โจทก์สำนวนที่สี่นำสืบว่าค่าแผงลอย 20,000 บาท ค่าสินค้า 32,000 บาท เมื่อคิดรวมกับรายได้สุทธิแล้ว เป็นเงิน 65,000 บาท โจทก์สำนวนที่ห้านำสืบว่า ค่าแผงลอย10,000 บาท ค่าสินค้า 20,000 บาท เมื่อคิดรวมกับรายได้สุทธิแล้ว เป็นเงิน64,000 บาท ฝ่ายจำเลยนำสืบว่าค่าแผงลอยพิพาทมีราคาไม่เกินรายละ500 บาท สำหรับสินค้านั้นเข้าใจว่าไม่มีอยู่ในแผงลอยพิพาท แต่หากจะมีก็ราคาไม่เกินรายละ 1,500 บาท ได้พิเคราะห์แล้ว จะได้วินิจฉัยปัญหาเรื่องอำนาจฟ้องก่อน ข้อที่โจทก์ฎีกาว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องจำเลยที่ 3 ให้ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 และจำเลยที่ 2ในมูลละเมิดตามที่โจทก์ฟ้องได้นั้น ศาลฎีกาเห็นว่า กองมรดกซิกิมหยงจำเลยที่ 3มิได้อยู่ในจำพวกที่เป็นนิติบุคคลตามมาตรา 72 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ จึงไม่มีสภาพเป็นนิติบุคคลตามกฎหมายและไม่อาจเป็นจำเลยได้ ฉะนั้น โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องกองมรดกซิกิมหยงจำเลยที่ 3 เป็นจำเลยให้ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 และจำเลยที่ 2 ในมูลละเมิดได้ พิพากษาแก้ เฉพาะค่าเสียหายบางจำนวน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1583 - 1587/2521 นางกิ้มย้วนหรือหย่วน เฮงสกุล กับพวก โจทก์ นายมานิตย์ ฉัยยากุล กับพวก จำเลย