คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2270/2522

เจ้าคณะจังหวัดมีหนังสือแจ้งไปยังเจ้าคณะอำเภอว่า พระภิกษุผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสละเมิดจริยพระสังฆาธิการสมควรถอดถอน ให้อำเภอแจ้งให้ตำบลทราบ และสั่งให้ดำเนินการต่อไปให้เรียบร้อยดังนี้ มิใช่เป็นคำสั่งให้ถอดถอนผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาส ไม่มีปัญหาว่าคำสั่งถอดถอนชอบหรือไม่

ศาลชั้นต้นเห็นว่า คำสั่งของจำเลยนอกอำนาจไม่เป็นการใช้อำนาจโดยมิชอบ ไม่เป็นความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 157 พิพากษายกฟ้องศาลอุทธรณ์เห็นว่า หนังสือของจำเลยมิใช่คำสั่งถอดถอนผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสเป็นแต่ให้เจ้าคณะอำเภอและตำบลดำเนินการต่อไป จำเลยสั่งโดยชอบ พิพากษายืนโจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "มีปัญหาตามฎีกาของโจทก์ว่า ข้อความในหนังสือเอกสารหมาย จ.2 ของจำเลยเป็นคำสั่งถอดถอนโจทก์ออกจากตำแหน่งผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดแหลมหรือไม่ พิเคราะห์ข้อความเอกสารหมาย จ.2แล้ว เป็นหนังสือของจำเลยในฐานะเจ้าคณะจังหวัดสมุทรปราการ ถึงเจ้าคณะอำเภอพระประแดงความว่า เจ้าคณะภาคได้ส่งหนังสือของบริษัทนาวาสมุทรซึ่งร้องเรียนขอความเป็นธรรมในกรณีที่อดีตเจ้าอาวาสและผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดแหลมผิดสัญญาเช่าและข้อตกลงที่ทำไว้กับบริษัท เจ้าคณะภาค 1ได้บันทึกว่า เรื่องนี้อาจเป็นเหตุให้เกิดการเสียหายแก่วัดและศาสนสมบัติของวัดได้ ขอให้จังหวัดพิจารณาดำเนินการให้เป็นไปโดยชอบด้วยกฎมหาเถรสมาคมและกฎหมาย เมื่อดำเนินการไปอย่างไรแล้วให้รีบแจ้งภาคทราบเป็นการด่วนต่อจากนั้นหนังสือจำเลยจึงกล่าวว่า จังหวัดอาศัยอำนาจตามความในข้อ 47(4)แห่งกฎหมายมหาเถรสมาคม ฉบับที่ 5 (พ.ศ. 2506) ว่าด้วยการแต่งตั้งถอดถอนพระสังฆาธิการ จึงพิจารณาเห็นว่า ผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดแหลมเป็นผู้ละเมิดจริยพระสังฆาธิการอย่างร้ายแรง คือเป็นผู้ประมาทเลินเล่อในหน้าที่เป็นเหตุให้เกิดความเสียหายอย่างร้ายแรงแก่การคณะสงฆ์ แก่วัดและการพระศาสนาหากจะให้ดำรงตำแหน่งในหน้าที่ผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดแหลมต่อไป ก็ยิ่งจะทำความเสียหายและให้เกิดความวุ่นวายแก่วัด แก่คณะสงฆ์และแก่พระศาสนามากยิ่งขึ้นจึงเห็นสมควรให้ถอดถอนออกจากตำแหน่งผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดแหลม ฉะนั้นให้อำเภอแจ้งให้ตำบลทราบ และให้ดำเนินการในเรื่องนี้ให้เรียบร้อยโดยด่วนที่สุดด้วย ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยศาลอุทธรณ์ว่าข้อความในหนังสือของจำเลยดังกล่าวเป็นเรื่องจำเลยพิจารณาแล้วเห็นสมควรให้ถอดถอนโจทก์ ซึ่งเป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดแหลมออกจากตำแหน่งและสั่งให้เจ้าคณะอำเภอสั่งให้เจ้าคณะตำบลดำเนินการต่อไปเท่านั้น มิใช่เป็นคำสั่งถอดถอนโจทก์ออกจากตำแหน่งผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดแหลมดังจำเลยฎีกา จำเลยมิได้มีคำสั่งถอดถอนโจทก์ จึงไม่มีปัญหาว่าจำเลยมีคำสั่งถอดถอนโจทก์โดยไม่ชอบด้วยกฎมหาเถรสมาคมด้วยประการต่าง ๆ ดังที่โจทก์อ้างในฎีกาอีกต่อไป" พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2270/2522 พระทองเปลว จิตตทโม โจทก์ พระราชวิริยาภรณ์ จำเลย