คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2884/2523

จำเลยเป็นพนักงานเจ้าหน้าที่ประจำสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน มีอำนาจตรวจสอบการเงินและการบัญชีหน่วยรับตรวจตามหน้าที่ จำเลยจึงมีคำสั่งให้เจ้าหน้าที่ของหน่วนรับตรวจส่งมอบเอกสารหนังสือส่งมอบงานที่หน่วยรับตรวจจัดทำขึ้น และมีไว้ในความครอบครองให้แก่จำเลยได้ ตามพระราชบัญญัติการตรวจเงินแผ่นดิน พ.ศ. 2522 มาตรา 8 (2) โดยจำเลยไม่จำเป็นต้องทำเป็นหนังสือตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา 10 และจำเลยก็ไม่จำต้องได้รับอนุญาตจากผู้บังคับบัญชาของหน่วยรับตรวจเสียก่อน การกระทำของจำเลยดังกล่าวจึงไม่เป็นการปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบอันจะเป็นความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 157

โจทก์ฟ้องว่า จำเลยซึ่งเป็นพนักงานเจ้าหน้าที่ประจำสำนักงานตรวจเงินแผ่นดินตำแหน่งผู้อำนวยการกองตรวจเงินทหาร อ้างว่าได้รับคำสั่งให้ตรวจสอบบัญชีเอกสารของโรงพยาบาลเจ้าพระยามหาราช จังหวัดสุพรรณบุรี ซึ่งโจทก์เป็นผู้อำนวยการ จำเลยสั่งให้นางสุรีย์เจ้าหน้าที่การเงินและบัญชี ๓ โรงพยาบาลเจ้าพระยามหาราช ค้นหาเอกสารทางการเงินและการบัญชี รวมทั้งเอกสารอื่นๆ ในฝ่ายธุรการ ทั้งนี้ด้วยการใช้จ้างวานสั่งของจำเลย เป็นเหตุให้นางสุรีย์ นายบำรุง นายสมบูรณ์ และนายพยงค์ ร่วมกันค้นหาเอกสารดังกล่าวในห้องทำงานของฝ่ายธุรการในโรงพยาบาล เป็นการฝ่าฝืนระเบียบข้อบังคับวิธีปฏิบัติและกฎหมายว่าด้วยการตรวจเงินแผ่นดิน ซึ่งตามหน้าที่จำเลยจะต้องทำเป็นหนังสือแจ้งให้โจทก์ทราบว่าต้องการเอกสารอะไร เพื่อให้โจทก์จัดหาหรือสั่งการให้เจ้าหน้าที่ที่ควบคุมดูแลเอกสารจัดหาให้เพื่อส่งมอบให้ตรวจสอบ การกระทำของจำเลยจึงเป็นการปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบ ขอให้ลงโทษตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๑๕๗ ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้วเห็นว่า การกระทำของจำเลยเป็นการปฏิบัติหน้าที่โดยชอบด้วยกฎหมาย คดีไม่มีมูล พิพากษายกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกาในปัญหาข้อกฎหมาย ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า จำเลยมีอำนาจสั่งให้นางสุรีย์ค้นหาเอกสารหนังสือส่งมอบงาน (ระหว่างนายพยงค์กับนายประสงค์) เพราะจำเลยต้องการหลักฐาน โดยมิได้ทำเป็นหนังสือและได้รับอนุญาตจากผู้บังคับบัญชาหรือไม่ เห็นว่า พระราชบัญญัติการตรวจเงินแผ่นดิน พ.ศ. ๒๕๒๒ มาตรา ๘ บัญญัติว่า "ในการปฏิบัติหน้าที่ตามมาตรา ๗ สำนักงานตรวจเงินแผ่นดินมีอำนาจดังต่อไปนี้ ฯลฯ (๒) เรียกผู้รับตรวจหรือเจ้าหน้าที่ของหน่วยรับตรวจมาเพื่อสอบสวนหรือสั่งให้ผู้รับตรวจหรือเจ้าหน้าที่ของหน่วยรับตรวจส่งมอบบัญชีทะเบียนเอกสารหรือหลักฐานอื่น บรรดาที่หน่วยรับตรวจจัดทำขึ้นหรือมีไว้ในครอบครอง" เมื่อจำเลยมีอำนาจตรวจสอบการเงินและการบัญชีของโรงพยาบาลเจ้าพระยามหาราช และเอกสารที่จำเลยสั่งให้ค้นหาคือหนังสือส่งมอบงานระหว่างนายพยงค์กับนายประสงค์เจ้าหน้าที่ธุรการ เป็นเอกสารที่โรงพยาบาลมหาราช หน่วยรับตรวจจัดทำขึ้นและมีไว้ในความครอบครอง หาใช่เป็นเพียงเอกสารที่เกี่ยวกับหรือสันนิษฐานว่าเกี่ยวกับหน่วยรับตรวจ ดังที่บัญญัติไว้ในพระราชบัญญัติการตรวจเงินแผ่นดิน พ.ศ. ๒๕๒๒ มาตรา ๘(๔) ไม่ จำเลยจึงมีอำนาจตามพระราชบัญญัติการตรวจเงินแผ่นดิน พ.ศ. ๒๕๒๒ มาตรา ๘ (๒) ที่จะสั่งให้นางสุรีย์ เจ้าหน้าที่ของโรงพยาบาลเจ้าพระยายมราช ซึ่งเป็นหน่วยรับตรวจส่งมอบเอกสารหนังสือส่งมอบงานดังกล่าวได้ การที่จำเลยสั่งให้ค้นหาหนังสือดังกล่าวโดยต้องการเป็นหลักฐานก็คือมีเจตนามุ่งหมายให้ส่งมอบเอกสารดังกล่าวให้จำเลยนั่นเอง จำเลยจึงไม่จำเป็นต้องทำเป็นหนังสือตามที่บัญญัติไว้ในพระราชบัญญัติการตรวจเงินแผ่นดิน พ.ศ. ๒๕๒๒ มาตรา ๑๐ และจำเลยก็ไม่จำต้องได้รับอนุญาตจากผู้บังคับบัญชาของหน่วยรับตรวจเสียก่อน การกระทำของจำเลยเป็นการปฏิบัติหน้าที่โดยชอบ พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2884/2523 นายแพทย์วิสุทธิ์ สนธิรัตน์ โจทก์ นายนิวัฒน์ วัธนา ล.