คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 139/2530

สิทธิในเงินบำเหน็จเพื่อสงเคราะห์พนักงานไฟฟ้านครหลวงตกได้แก่ทายาทเนื่องจากการตายของพนักงาน ไม่ใช่ทรัพย์สินที่พนักงานมีอยู่ในระหว่างมีชีวิตหรือมีอยู่ขณะตาย เงินจำนวนนี้จึงไม่เป็นมรดกของผู้ตาย เมื่อตามข้อบังคับว่าด้วยกองทุนเงินบำเหน็จพนักงานระบุให้จ่ายเงินบำเหน็จแก่ทายาทตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ โจทก์ในฐานะผู้จัดการมรดกของพนักงานที่ตาย จึงไม่มีสิทธิฟ้องขอให้การไฟฟ้านครหลวงจ่ายเงินบำเหน็จดังกล่าวให้แก่โจทก์

โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นผู้จัดการมรดกของนายสุนทร ส่งเสริม พนักงานในสังกัดของจำเลยตามคำสั่งศาล ซึ่งถึงแก่กรรมระหว่างเป็นพนักงานมีสิทธิได้รับเงินบำเหน็จสงเคราะห์พนักงานจากจำเลย โจทก์ทวงถามแล้วจำเลยปฏิเสธ ขอให้จำเลยจ่ายเงินดังกล่าวพร้อมดอกเบี้ย จำเลยให้การว่า ตามข้อบังคับของจำเลยให้จ่ายเงินบำเหน็จสงเคราะห์พนักงานแก่ทายาท นายสุนทรถึงแก่กรรมก่อนได้รับเงิน จึงไม่ใช่ทรัพย์ของนายสุนทรในระหว่างมีชีวิต แต่เป็นสิทธิที่มีขึ้นภายหลังการตาย จึงมิใช่มรดกของนายสุนทร โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง แม้โจทก์เป็นทายาทของนายสุนทร แต่ก็ยังมีทายาทอื่นอีก ๓ คน โจทก์ฟ้องในฐานะผู้จัดการมรดก จำเลยจึงไม่ต้องรับผิด วันนัดชี้สองสถาน คู่ความแถลงรับว่า โจทก์เป็นภริยาผู้ตายโดยชอบด้วยกฎหมาย ผู้ตายมีสิทธิได้รับเงินตามข้อบังคับของจำเลยว่าด้วยกองทุนเงินบำเหน็จพนักงาน โจทก์เป็นผู้จัดการมรดกตามคำสั่งศาล ผู้ตายมีทายาท คือโจทก์กับบุตรของผู้ตายอีก ๓ คนศาลชั้นต้นเห็นว่าคดีพอวินิจฉัยได้แล้ว จึงให้งดสืบพยานแล้วพิพากษาให้จำเลยจ่ายเงินตามฟ้องแก่โจทก์ จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ตามข้อบังคับของจำเลยระบุว่าให้พนักงานซึ่งถึงแก่กรรมมีสิทธิได้รับการสงเคราะห์เป็นเงินบำเหน็จจากกองทุนโดยจ่ายแก่ทายาทตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เห็นว่าสิทธิในเงินสงเคราะห์พนักงานดังกล่าวตกได้แก่ทายาทเนื่องจากการตายของนายสุนทรไม่ใช่ทรัพย์สินที่นายสุนทรมีอยู่ในระหว่างมีชีวิต หรือมีอยู่ขณะตาย จึงไม่เป็นมรดกของผู้ตาย การที่ข้อบังคับระบุให้จ่ายแก่ทายาทตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ก็เพื่อถือเป็นหลักเกณฑ์ให้จำเลยกำหนดได้ว่าผู้ใดมีสิทธิในฐานะเป็นทายาทโดยธรรมหาทำให้สิทธิในการรับเงินสงเคราะห์กลายเป็นทรัพย์มรดกผู้ตายแต่อย่างใดไม่และเจตนารมณ์ตามข้อบังคับของจำเลยก็มิใช่ประสงค์จะจ่ายให้แก่ผู้ตาย แต่เพื่อเป็นการสงเคราะห์ทายาทของผู้ตาย โจทก์ย่อมไม่มีสิทธิฟ้องขอให้จำเลยจ่ายเงินซึ่งทายาทโดยธรรมของผู้ตายมีสิทธิได้รับตามข้อบังคับจำเลยให้แก่โจทก์ในฐานะผู้จัดการมรดกของผู้ตายได้ พิพากษากลับ ให้ยกฟ้องโจทก์ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 139/2530 นางบุญเชิญ ส่งเสริม โจทก์ การไฟฟ้านครหลวง จำเลย