คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5212/2533

เมื่อข้อเท็จจริงฟังได้ว่า โจทก์ยอมให้จำเลยชำระหนี้เงินกู้ยืมที่ยังค้างชำระทั้งหมดให้แก่โจทก์แล้วด้วยไก่ การที่โจทก์รับเอาไก่ของจำเลยไว้ย่อมแปลความหมายได้ว่า โจทก์พอใจรับเอาไก่ของจำเลยชำระหนี้แทนเงินที่จำเลยกู้ยืมไป และคิดราคาไก่ตามราคาท้องตลาดการชำระหนี้ในลักษณะดังกล่าวจึงไม่ขัดต่อประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 656 วรรคสอง ทำให้หนี้เงินกู้ยืมเป็นอันระงับ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 321 วรรคแรก.

โจทก์ฟ้องว่า จำเลยกู้ยืมเงินโจทก์ไป ๓๙,๔๘๒ บาท ครบกำหนดตามสัญญาแล้วยังคงค้างชำระต้นเงินและดอกเบี้ยเป็นเงิน ๔๙,๑๓๖ บาทขอให้จำเลยชำระเงินจำนวนดังกล่าวพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์ จำเลยให้การว่า หนี้ตามฟ้องระงับ เพราะจำเลยชำระให้แล้วด้วยไก่ ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษายกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์ฎีกามาแต่เฉพาะปัญหาข้อกฎหมายเพียงประการเดียวว่า การชำระหนี้อย่างอื่นแทนการชำระหนี้ที่ตกลงกันไว้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๓๒๑ ต้องอยู่ในความพอใจของเจ้าหนี้ และมูลค่าของที่นำมาชำระแทนต้องมีมูลค่าเท่าเทียมกับหนี้เดิมตามราคาท้องตลาดตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา ๖๕๖ แต่ที่จำเลยเอาไก่มาชำระแทนหนี้เงินที่จำเลยกู้ยืมโจทก์ไปตามฟ้อง ไม่ปรากฏว่าโจทก์พอใจและไม่ปรากฏว่ามูลค่าของไก่มีมูลค่าเท่าเทียมกับเงินที่จำเลยกู้ยืมโจทก์ไปตามราคาท้องตลาดจึงไม่เข้าเกณฑ์ชำระหนี้อย่างอื่นตามบทมาตราดังกล่าว หนี้เงินกู้ตามฟ้องจึงยังไม่ระงับ ศาลฎีกาพิเคราะห์แล้ว การวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายดังกล่าวศาลฎีกาต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลอุทธรณ์ได้วินิจฉัยจากพยานหลักฐานในสำนวนเป็นสำคัญ ซึ่งศาลอุทธรณ์ฟังข้อเท็จจริงว่า โจทก์ยอมให้จำเลยชำระหนี้เงินที่กู้ยืมโจทก์ไปตามฟ้องที่ยังค้างชำระทั้งหมดให้แก่โจทก์แล้วด้วยไก่ เห็นว่าที่โจทก์รับ เอาไก่ของจำเลยไว้แปลความหมายได้ว่าโจทก์พอใจรับเอาไก่ของจำเลยชำระ หนี้แทนเงินที่จำเลยกู้ยืมโจทก์ไปตามฟ้องแล้วยังแปลความหมายได้ว่า ไก่ที่จำเลยเอามาชำระหนี้คิดตามราคาท้องตลาดแล้ว การชำระหนี้ในลักษณะดังกล่าวจึงไม่ขัด ต่อประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๖๕๖ วรรคสอง ดังนั้นที่ศาลล่างทั้งสองวินิจฉัยว่าจำเลยชำระหนี้ที่กู้ยืมเงินโจทก์ไปตามฟ้องด้วยไก่แทนการชำระหนี้ที่ตกลงกันไว้ ทำให้หนี้เงินกู้ยืมตามฟ้องเป็นอันระงับตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๓๒๑ วรรคแรกจึงชอบแล้ว พิพากษายืน. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5212/2533 นายเจริญ เทพเรืองชัย โจทก์ นายเชื่อม โตศิริ จำเลย