คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3697/2534

ระหว่างที่โจทก์ดำรงตำแหน่งสมาชิกสภาเทศบาล โจทก์ถูกจับกุมฐานลักลอบเล่นการพนันโดยไม่ได้รับอนุญาต ศาลได้มีคำพิพากษาว่า โจทก์มีความผิดตาม พ.ร.บ. การพนันฯ ลงโทษปรับ 400 บาท จำเลยที่ 1 เห็นว่าโจทก์มีความประพฤติในทางจะนำมาซึ่งความเสื่อมเสียเกียรติศักดิ์ ของ ตำแหน่ง หรือเสื่อมเสียแก่เทศบาลหรือราชการ จึงมีคำสั่งให้โจทก์ออกจากสมาชิกภาพแห่งสภาเทศบาลตาม พ.ร.บ. การพนันฯลงโทษปรับ 400 บาท จำเลยที่ 1 เห็นว่าโจทก์มีความ ผิดตามที่กฎหมายกำหนด คำสั่งของจำเลยที่ 1 จึงเป็นคำสั่งที่ชอบ ด้วยกฎหมาย.

โจทก์ฟ้องขอให้เพิกถอนคำสั่งที่ 350/2531 ของจำเลยที่ 1ที่ให้โจทก์พ้นจากสมาชิกภาพแห่งสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์ ให้โจทก์ดำรงตำแหน่งสมาชิกสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์ต่อไปจนครบวาระ ให้จำเลยที่ 2 ระงับการเลือกตั้งสมาชิกสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์ ในวันที่4 กันยายน 2531 ศาลชั้นต้นตรวจคำฟ้องแล้ววินิจฉัยว่า คำสั่งของจำเลยที่ 1เป็นคำสั่งที่ชอบด้วยกฎหมาย โจทก์ไม่มีสิทธิขอให้เพิกถอนคำสั่งของจำเลยที่ 1 และไม่มีสิทธิขอให้ระงับการเลือกตั้งสมาชิกสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์ในวันที่ 4 กันยายน 2531 ให้ยกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีมีปัญหาวินิจฉัยว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องขอให้ศาลมีคำสั่งเพิกถอนคำสั่งของจำเลยที่ 1 ที่สั่งให้โจทก์ออกจากสมาชิกภาพแห่งสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์ และให้จำเลยที่ 2 ระงับการเลือกตั้งสมาชิกสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์ในวันที่ 4 กันยายน 2531ได้หรือไม่ ข้อเท็จจริงตามคำฟ้องของโจทก์ได้ความว่าระหว่างที่โจทก์ดำรงตำแหน่งสมาชิกสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์นั้น โจทก์ได้ถูกจับกุมฐานลักลอบเล่นการพนันโดยไม่ได้รับอนุญาต ศาลแขวงสุรินทร์ได้มีคำพิพากษาว่าโจทก์มีความผิดตามพระราชบัญญัติการพนัน พุทธศักราช2478 ลงโทษปรับ 400 บาท จำเลยที่ 1 จึงมีคำสั่งที่ 350/2531ให้โจทก์ออกจากสมาชิกภาพแห่งสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์ แล้วจำเลยที่ 2ได้มีประกาศให้มีการเลือกตั้งสมาชิกสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์แทนโจทก์โดยกำหนดให้มีการเลือกตั้งในวันที่ 4 กันยายน 2531 เห็นว่า ตามพระราชบัญญัติเทศบาล พ.ศ. 2496 มาตรา 19 บัญญัติว่า สมาชิกภาพแห่งสภาเทศบาลย่อมสิ้นสุดลง เมื่อ...(7) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยสั่งให้ออกโดยเห็นว่ามีความประพฤติในทางจะนำมาซึ่งความเสื่อมเสียเกียรติศักดิ์ของตำแหน่ง หรือเสื่อมเสียแก่เทศบาลหรือราชการ..." ตามบทบัญญัติดังกล่าวนี้เป็นกรณีที่กฎหมายให้อำนาจรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยใช้ดุลพินิจพิจารณาว่าความประพฤติของสมาชิกสภาเทศบาลตามที่ปรากฏนั้นเป็นการนำมาซึ่งความเสื่อมเสียเกียรติศักดิ์ของตำแหน่งหรือเสื่อมเสียแก่เทศบาลหรือราชการหรือไม่ตามแต่กรณีเป็นเรื่อง ๆ ไปโดยไม่จำต้องไปพิจารณาถึงขนาดว่าจะต้องขาดคุณสมบัติในการเป็นสมาชิกสภาเทศบาลตามที่กฎหมายกำหนดหรือไม่อันเป็นคนละกรณีกัน เมื่อความประพฤติของโจทก์ตามที่ปรากฏในคำฟ้องว่าโจทก์ได้ลักลอบเล่นการพนันจนถูกศาลพิพากษาลงโทษ การที่จำเลยที่ 1 พิจารณาความประพฤติของโจทก์ที่ได้กระทำดังกล่าวแล้วเห็นว่าเป็นการนำมาซึ่งความเสื่อมเสียเกียรติศักดิ์ของตำแหน่งนั้นจึงเป็นการใช้ดุลพินิจในกรอบอำนาจตามที่กฎหมายกำหนด ดังนั้นคำสั่งของจำเลยที่ 1 จึงเป็นคำสั่งที่ชอบด้วยกฎหมาย และเมื่อตำแหน่งสมาชิกสภาเทศบาลเมืองสุรินทร์ว่างลง จำเลยที่ 2 ก็มีหน้าที่ตามที่บัญญัติไว้ในพระราชบัญญัติเทศบาล พ.ศ. 2496 มาตรา 16 จัดให้มีการเลือกตั้งแทนตำแหน่งที่ว่างการกระทำของจำเลยที่ 2 จึงเป็นการกระทำที่ชอบด้วยกฎหมาย โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยทั้งสอง..." พิพากษายืน. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3697/2534 นาย สม ศักดิ์ กาญจนรุจวิวัฒน์ โจทก์ กระทรวงมหาดไทย กับพวก จำเลย