คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3988/2546

แม้จำเลยจะแพ้คดีในศาลชั้นต้น และศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยใช้ค่าฤชาธรรมเนียมแทนโจทก์ก็ตาม แต่ต่อมาศาลอุทธรณ์และศาลฎีกาพิพากษายกคำพิพากษาศาลชั้นต้น แม้ศาลอุทธรณ์และศาลฎีกามิได้สั่งเกี่ยวกับค่าฤชาธรรมเนียมในศาลชั้นต้น ก็ต้องถือว่าคำพิพากษาศาลชั้นต้นในเรื่องค่าฤชาธรรมเนียมย่อมถูกยกเลิกไปด้วย โจทก์จึงไม่มีสิทธิที่จะขอรับเงินค่าฤชาธรรมเนียมที่จำเลยนำมาวางต่อศาลพร้อมอุทธรณ์

คดีสืบเนื่องมาจากโจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยชำระหนี้ค่าสินจ้าง จำเลยให้การต่อสู้คดี ขอให้ยกฟ้อง ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาให้จำเลยชำระเงินพร้อมดอกเบี้ยและให้จำเลยใช้ค่าฤชาธรรมเนียมแทนโจทก์ โดยกำหนดค่าทนายความ ๔๐,๐๐๐ บาท จำเลยอุทธรณ์คัดค้านคำพิพากษาศาลชั้นต้นโดยวางเงินค่าฤชาธรรมเนียมใช้แทนจำนวน ๘๓,๐๙๕ บาท ตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น ศาลอุทธรณ์พิจารณาแล้วเห็นว่า โจทก์นำคดีมาฟ้องโดยไม่ได้เสนอข้อพิพาทต่ออนุญาโตตุลาการวินิจฉัยชี้ขาดเสียก่อนตามที่ตกลงทำสัญญากันไว้ เป็นการขัดต่อพระราชบัญญัติอนุญาโตตุลาการ พ.ศ. ๒๕๓๐ มาตรา ๑๐ โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้อง พิพากษายกคำพิพากษาศาลชั้นต้น ให้จำหน่ายคดี ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นอุทธรณ์ให้เป็นพับ โจทก์ฎีกาคัดค้านคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ศาลฎีกาพิจารณาแล้วมีคำพิพากษายืนตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นฎีกาให้เป็นพับ ต่อมาวันที่ ๕ มิถุนายน ๒๕๔๓ โจทก์ยื่นคำแถลงขอรับเงินค่าฤชาธรรมเนียมใช้แทนที่จำเลยวางต่อศาลชั้นต้นพร้อมกับอุทธรณ์ ศาลชั้นต้นมีคำสั่งว่า ศาลอุทธรณ์พิพากษายกคำพิพากษาศาลชั้นต้น และศาลฎีกาพิพากษายืน โจทก์ไม่มีสิทธิรับเงินดังกล่าว แต่ศาลชั้นต้นไม่ได้สั่งยกคำแถลง ต่อมาวันที่ ๓ กรกฎาคม ๒๕๔๓ โจทก์ยื่นคำแถลงขอรับเงินดังกล่าวต่อศาลชั้นต้นอีก ศาลชั้นต้นมีคำสั่งว่า ศาลอุทธรณ์พิพากษายกคำพิพากษาศาลชั้นต้น ศาลฎีกาพิพากษายืน ลบล้างผลของคำพิพากษาศาลชั้นต้น จึงไม่มีค่าฤชาธรรมเนียมใช้แทนและค่าทนายความที่โจทก์จะขอรับอีก ให้ยกคำแถลง โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นอุทธรณ์ให้เป็นพับ โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า มีปัญหาที่ต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า โจทก์มีสิทธิขอรับเงินค่าฤชาธรรมเนียมใช้แทนที่จำเลยวางไว้ตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นหรือไม่ เห็นว่า ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๑๖๑ บัญญัติว่า "ภายใต้บังคับบทบัญญัติห้ามาตราต่อไปนี้ความรับผิดชั้นที่สุดสำหรับค่าฤชาธรรมเนียมของคู่ความในคดีย่อมตกอยู่แก่คู่ความฝ่ายที่แพ้คดี แต่อย่างไรก็ดี ไม่ว่าคู่ความฝ่ายใดจะชนะคดีเต็มตามข้อหาหรือแต่บางส่วน ศาลมีอำนาจที่จะพิพากษาให้คู่ความฝ่ายที่ชนะคดีนั้นเสียค่าฤชาธรรมเนียมทั้งปวงหรือให้คู่ความแต่ละฝ่ายเสียค่าฤชาธรรมเนียมส่วนของตนหรือตามส่วนแห่งค่าฤชาธรรมเนียมทั้งปวงซึ่งคู่ความทั้งสองฝ่ายได้เสียไปก็ได้?" คดีนี้แม้จำเลยจะแพ้คดีในศาลชั้นต้นและศาลชั้นต้นมีคำพิพากษาให้จำเลยใช้ค่าฤชาธรรมเนียมแทนโจทก์ก็ตาม แต่ต่อมาศาลอุทธรณ์ได้มีคำพิพากษาให้ยกคำพิพากษาศาลชั้นต้นดังกล่าว และศาลฎีกามีคำพิพากษายืนตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์แล้ว ถึงแม้ศาลอุทธรณ์และศาลฎีกามิได้มีคำสั่งเกี่ยวกับค่าฤชาธรรมเนียมในศาลชั้นต้นแต่อย่างใด ก็ต้องถือว่าคำพิพากษาศาลชั้นต้นในเรื่องค่าฤชาธรรมเนียมย่อมถูกยกเลิกไปด้วย โจทก์จึงไม่มีสิทธิที่จะขอรับเงินค่าฤชาธรรมเนียมที่จำเลยนำมาวางต่อศาลชั้นต้นพร้อมอุทธรณ์ ที่ศาลอุทธรณ์มีคำพิพากษายืนตามคำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้ยกคำแถลงของจำเลยนั้นชอบแล้ว ฎีกาของโจทก์ฟังไม่ขึ้น พิพากษายืน ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นฎีกาให้เป็นพับ. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3988/2546 บริษัทเมอราลโค อินดัสเตรียล เอ็นจิเนียริ่ง เซอร์วิสเซส จำกัด โจทก์ บริษัทเอ็ม เค อินเตอร์เท็ค จำกัด จำเลย