มาตรานี้กำหนดว่า หากศาลต้องดำเนินการบางอย่าง เช่น ซักถาม ตรวจสอบ หรือดำเนินกระบวนพิจารณาใดๆ นอกเขตอำนาจของตนเอง หรือนอกเขตที่กำหนดไว้ ศาลนั้นสามารถมอบหมายให้ศาลชั้นต้นอื่นเข้ามาดำเนินการแทนได้ เพื่อให้กระบวนการพิจารณาเป็นไปอย่างราบรื่นและมีประสิทธิภาพ
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 16 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 9 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2487–2558) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 474-475/2513 🤖 ย่อโดย AI* ข้อบกพร่องเล็กน้อยในการกรอกชื่อนิติบุคคลในเอกสาร ไม่มีผลต่อความสมบูรณ์ของนิติกรรม * การที่คู่ความยอมรับและไม่มีฝ่ายใดโต้แย้งการรับมรดกความ ถือว่าศาลได้อนุญาตโดยปริย…ฎีกาที่ 1990/2515 🤖 ย่อโดย AIศาลซึ่งดำเนินการบังคับคดีแทนมีอำนาจสั่งเพิกถอนการขายทอดตลาดที่กระทำโดยไม่ชอบได้ หากความไม่ถูกต้องปรากฏต่อศาลอย่างชัดแจ้ง การขายทอดตลาดที่ไม่ปฏิบัติตามเงื่อนไขที่แจ้งไว้ก่…ฎีกาที่ 1120/2518 🤖 ย่อโดย AI1. การบังคับคดีแก่ทรัพย์ซึ่งอยู่นอกเขตศาล ต้องตั้งศาลที่ทรัพย์นั้นอยู่ในเขตศาลให้ดำเนินการบังคับคดีแทน 2. เมื่อศาลชั้นต้นสั่งรับฎีกาโดยใช้แบบพิมพ์คำร้องแล้ว แม้ไม่ถูกต้อง…ฎีกาที่ 1292/2518 🤖 ย่อโดย AIสินค้าสำเร็จรูปคือสินค้าที่อยู่ในสภาพที่อาจอุปโภคบริโภคได้ทันทีโดยไม่จำต้องเปลี่ยนหรือดัดแปลงหรือผสมกับสิ่งอื่นอีก แม้การผสมหรือการกระทำอื่นใดจะเป็นเพียงเพื่อความสะดวกในก…ฎีกาที่ 9529/2558 🤖 ย่อโดย AIศาลที่ได้รับมอบหมายให้ดำเนินการบังคับคดีแทน ย่อมมีอำนาจไต่สวนและมีคำสั่งเกี่ยวกับคำร้องขอของเจ้าหนี้ตามที่เห็นสมควร เพื่อให้การบังคับคดีเป็นไปด้วยความยุติธรรม…ฎีกาที่ 2769/2539 🤖 ย่อโดย AIศาลแพ่งซึ่งเป็นศาลชั้นต้นที่พิจารณาคดีมีอำนาจสั่งคำร้องที่ขอให้งดการบังคับคดี ส่วนศาลที่ได้รับมอบหมายให้ดำเนินการบังคับคดีไม่มีอำนาจสั่งให้งดการบังคับคดี…ฎีกาที่ 716/2532 🤖 ย่อโดย AIเครื่องหมายการค้าที่เกือบเหมือนกัน ใช้สำหรับสินค้าชนิดเดียวกัน ถือว่าเป็นการละเมิดเครื่องหมายการค้าได้…ฎีกาที่ 2808/2537 🤖 ย่อโดย AIการขอส่งประเด็นไปสืบพยานที่ไม่เกี่ยวกับประเด็นข้อพิพาทที่ศาลกำหนดไว้ ศาลย่อมมีอำนาจไม่อนุญาตได้…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 9 คดีที่อ้างมาตรา 16 →
ศาลสามารถให้ศาลอื่นมาทำหน้าที่แทนได้ หากการซักถาม ตรวจสอบ หรือดำเนินกระบวนพิจารณาใดๆ ต้องทำนอกเขตอำนาจของศาลนั้นเอง หรือกรณีที่ศาลแพ่งหรือศาลอาญาต้องทำนอกเขตจังหวัดพระนครและธนบุรี หรือกรณีของศาลอุทธรณ์หรือศาลฎีกา
ศาลชั้นต้น ศาลแพ่ง ศาลอาญา ศาลอุทธรณ์ และศาลฎีกา มีอำนาจที่จะแต่งตั้งศาลอื่นที่เป็นศาลชั้นต้นให้ทำการซักถาม ตรวจสอบ หรือดำเนินกระบวนพิจารณาแทนได้
ศาลที่ได้รับมอบหมายให้ทำหน้าที่แทนจะต้องเป็นศาลชั้นต้นเท่านั้น
↑ ดูประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26