คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 684/2473

พ.ร.บ.ล้มละลาย ร.ศ.130 ม.79 คู่ความฎีกาได้แต่ข้อกฎหมาย ประมวลแพ่ง ม.1054 ตอนต้น ฐานะบุคคลภายนอก

คดนี้โจทก์ฟ้องขอให้จำเลยผู้เปนหุ้นส่วนตั้งวงแชร์เปียหวยใช้นามว่า อุดมธนสาร ซึ่งเปนหุ้นส่วนสามัญและมิได้จะทะเบียนเปนบุคคลล้มละลาย โดยเปนลูกหนี้โจทก์อยู่ ๑๒๘๓๐ บาท ศาลเดิมตัดสินให้จำเลยที่ ๑ เปนคนล้มละลายส่วนจำเลยที่ ๒ -๓ ไม่ได้ความว่าเปนหุ้นส่วนด้วยให้ยกฟ้องโจทก์ฉะเพาะจำเลยที่ ๒ - ๓ ศาลอุทธรณ์เห็นว่าจำเลยที่ ๓ เปนหุ้นส่วนในคณะแชร์รายนี้ด้วย จำเลยที่ ๓ ต้องรับผิดต่อโจทก์ซึ่งเปนคนภายนอกตาม ม.๑๐๕๔ ตอนต้น จึงตัดสินแก้ให้จำเลยที่ ๓ เปนคนล้มละลาย ส่วนคดฉะเพาะตัวจำเลยที่ ๒ คงยืนตามศาลเดิม จำเลยที่ ๓ ฎีกาเปนปัญหาข้อกฎหมายว่า โจทก์เปนคู่สัญญากับคณะแชร์ ฐานะของโจทก์หาใช่เปนบุคคลภายนอกไม่ ฉะนั้นที่ศาลอุทธรณ์อาศัย ม.๑๐๕๔ มาปรับสัตย์ยังมิชอบ ศาลฎีกาเห็นว่า ที่ศาลอุทธรณ์ยก ม.๑๐๕๔ ขึ้นอ้างตรงกับรูปคดีนี้แล้ว เพราะกฎหมายบทนี้ใช้บังคับสำหรับเรื่องที่เกี่ยวแก่บุคคลภายนอก ๆ ในที่นี้หมายความว่า ไม่ใช่เปนหุ้นส่วน อันจะต้องรับผิดในนามขอหุ้นส่วนนั้น โจทก์ในคดีนี้ไม่ใช่เปนหุ้นส่วน เปนแต่คู่สัญญามาเล่นแชร์กับหุ้นส่วนคณะนี้เท่านั้น ซึ่งนับว่ามีฐานะเปนบุคคลภายนอก จึงตัดสินยืนตามศาลอุทธรณ์ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 684/2473 หลวงชวเลขปรีชา โจทก์ นายเอื้อม เปาทองที่ 1 นางพร้อม พินิจไวทยาการที่ 2 หลวงพินิจไวทยาการที่ 3 จำเลย