คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1119/2482

ศาลขอแรงจำเลยผู้เป็นทนายให้ช่วยแก้ต่างจำเลยในคดีที่มีอัตราโทษจำคุกอย่างสูงตั้งแต่ 10 ปีขึ้นไปได้โดยไม่จำต้องปรากฎว่าจำเลยนั้นเป็นคนยากไร้หรือไม่ถ้าจำเลยขัดขืนหลีกเลี่ยงเป็นการผิดข้อบังคับมรรยาททนายความ พ.ศ.2458 ข้อ 12 จำเลยจึงมีผิด พ.ร.บ. ทนายความ 2477 มาตรา 12 ข้อ 4 พนักงานอัยยการที่อธิบดีกรมอัยยการแต่งตั้งเพื่อการผิดมรรยาททนายความนี้มีอำนาจขอให้ดำเนินการไต่สวนพิจารณาการประพฤติผิดมรรยาททนายความได้

จำเลยไม่รับหน้าที่เป็นทนายแก้ต่างนายเคลือบซึ่งต้องหาว่าชิงทรัพย์ตามที่ศาลราชบุรีขอแรงเมื่อวันที่ ๑ สิงหาคม ๒๔๘๑ และ ฯลฯ เป็นการผิดมรรยาททนายความ จำเลยคัดค้านในข้อกฎหมายว่า (๑) จำเลยคดติอาญาที่ศาลขอแรงทนายช่วยแก้ต่างนั้นต้องปรากฎว่าเป็นคนยากจนแต่นายเคลือบนั้นไม่ปรากฎว่าเป็นคนยากจน (๒) พนักงานอัยยการไม่มีสิทธิว่าคดีนี้ (๓) กรณีนี้โจทก์ร้องล่วงเลยอายุความตาม พ.ร.บ.ทนายความ ๒๔๗๗ ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า (๑) ข้อบังคับว่าด้วยมรรยาททนายความ พ.ศ.๒๔๕๗ ข้อ ๑๒ ซึ่งกล่าวถึงคดีอาญาที่ศาลขอแรงทนายให้ช่วยแก้ต่างจำเลยนั้นเพ่งไปในทางจำเลยเป็นคนยากจนคนไร้ก็จริงอยู่ แต่ต่อมาประมวลวิธีพิจารณาอาญา ม.๑๗๓ ขยายถึง ดีดอุกฉกรรจ์มีอัตราโทษจำคุกอย่างสูงตั้งแต่ ๑๐ ปีขึ้นไป ถ้าไม่มีทนายและจำเลยต้องการก็ให้ศาลตั้งทนายให้ ไม่จำต้องจำเลยเป็นคนยากจน คดีนายเคลือบนี้มีอัตราโทษอย่างสูงถึง ๑๐ ปี ศาลจึงขอแรงจำเลยได้ เมื่อจำเลยจงใจหลีกเลี่ยงจึงเป็นผิดมรรยาททนายความ พ.ศ.๒๔๕๘ ข้อ ๑๒ (๒) โจทก์ว่าคดีนี้ได้ตาม พ.ร.บ.ทนายความฉะบับที่ ๒ พ.ศ.๒๔๘๑ และโจทก์ได้ร้องขอยกขึ้นว่าเมื่อใช้ พ.ร.บ.นี้แล้ว (๓) ศาลราชบุรีรายงานกล่าวหาจำเลยว่าทำผิดเมื่อวันที่ ๑๐/๕/๘๑ เดือนเดียวกับที่จำเลยประพฤติผิดมรรยาททนายความ หาเกิน ๖ เดือนไม่ จึงพิพากษาห้ามไม่ให้จำเลยว่าความในศาลยุติธรรม ๑ ปี ตาม พ.ร.บ.ทนายความ ๒๔๗๗ มาตรา ๑๒ ข้อ ๔ จำเลยฎีกาโดยข้อกฎหมายดังเช่นชั้นศาลอุทธรณ์ ศาลฎีกาเห็นว่าคำสั่งศาลอุทธรณ์ชอบแล้ว ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้นโดยเหตุผลดังศาลอุทธรณ์ได้วินิจฉัย พิพากษายืนตาม ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1119/2482 อัยยการเนติบัณฑิตยสภา โจทก์ นายสมจิตต์ ฤทธิไชย จำเลย