คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1318/2499

แม้ตามหนังสือสัญญาจะกล่าวว่าเป็นสัญญาขายฝากเครื่องสียนต์ก็ตามแต่ระบุว่าเมื่อมาไถ่ต้องคิดดอกเบี้ยให้ ก็เห็นเจตนาว่ามิได้ทำโอนกรรมสิทธิขายฝากกันจริงและผู้ขายฝากก็ไม่เคยครอบครองทรัพย์นั้นเลย ทั้งมิได้จ่ายเงินให้กันจริงด้วยแล้ว พฤติการณ์เหล่านี้แสดงว่าไม่มีการขายฝากกันเป็นการกระทำเพื่อแสดงเจตนาลวงเป็นโมฆะ

คดีนี้โจทก์ฟ้องว่าเครื่องสีข้าวของโจทก์ได้มาโดยรับซื้อฝากไว้จากนายเชิ้ม จำเลยเข้าดำเนินงานในโรงสีข้าวนี้โดยพละการ จึงขอให้ห้ามและใช้ค่าเสียหาย จำเลยให้การว่านายเชิ้มมีหุ้นส่วนในเครื่องสีข้าวแต่กลับไปขอประกาศขายทั้งหมด จำเลยที่ ๒ ไปค้านเรื่องระงับไปจึงไปทำขายฝากกันเอง โดยจำเลยที่ ๒ ไม่รู้เห็นยินยอม แต่ไม่ได้ชำระเงินกันจริงไม่มีลักษณะขายฝากซึ่งนายเชิ้มไม่มีสิทธิ จำเลยที่ ๑,๒ ได้ชำระเงินให้นายเชิ้มแล้ว ส่วนจำเลยที่ ๓ ไม่เกี่ยวข้องในเรื่องนี้ ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ว่าเครื่องสีข้าวเป็นของโจทก์ ห้ามจำเลยเกี่ยวข้อง ให้จำเลยที่๑,๒ ใช้ค่าเสียหาย ๓๗๐ บาท และยกฟ้องจำเลยที่ ๓ จำเลยที่ ๑,๒ ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าตามหนังสือสัญญาที่นายเชิ้มทำไว้กับโจทก์ แม้จะกล่าวว่าเป็นสัญญาขายฝากเครื่องสียนต์ก็ตาม แต่ระหว่างเมื่อมาไถ่ต้องคิดดอกเบี้ยให้จึงพอเห็นเจตนาว่ามิได้ทำโอนกรรมสิทธิขายฝากกันจริงนายเชิ้มไม่เคยครอบครอง (ทรัพย์ที่ขายฝาก) เลยเงินค่าขายฝาก ๖,๐๐๐ บาท ก็น่าเชื่อว่าไม่มีการจ่ายเงินให้กันจริง พฤติการณ์ต่าง ๆ เหล่านี้แสดงว่าไม่มีการขายฝากระหว่างนายเชิ้มกับโจทก์ นายเชิ้มไม่ได้รับเงินจากโจทก์ เป็นการกระทำเพียงเพื่อแสดงเจตนาลวงเป็นโมฆะ จึงพิพากษากลับให้ยกฟ้อง ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1318/2499 นายเคลื่อน นาคเกื้อ โจทก์ นายพาน แหนม้วน ที่ 1 นายชอม แทนม้วย ที่ 2 นางภู แทนม้วน ที่ 3 จำเลย