คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 527/2499

โจทก์ฟ้องว่าจำเลยได้ซื้อทรัพย์ของโจทก์ไปจากการขายทอดตลาดของศาล โจทก์ประสงค์จะขอซื้อทรัพย์คืนจากจำเลย คำฟ้องเช่นนี้จะนำ ป.พ.พ. ม.1332 มาบังคับใช้ในคดีนี้หาได้ไม่เพราะ ม.1332 เป็นเรื่องซื้อทรัพย์ในการขายทอดตลาดหรือในท้องตลาดหรือจากพ่อค้าซึ่งขายของชนิดนั้น ไม่เกี่ยวกับการซื้อทรัพย์จากการขายทอดตลาดตามคำสั่งของศาลซึ่ง ป.พ.พ. ม.1330 บัญญัติได้โดยเฉพาะแล้ว.

คดีนี้โจทก์ฟ้องว่าโจทก์เป็นเจ้าของกรรมสิทธิที่ดินตามที่จำเลยรับซื้อจากการขายทอดตลาดไว้ในคดีแพ่งแดงที่ ๙๕/๒๔๘๙ ทรัพย์รายนี้โจทก์เป็นผู้ครอบครองตลอดมาจนบัดนี้ จำเลยไม่เคยเข้าเกี่ยวข้องเลยโจทก์ทราบว่าจำเลยซื้อไปจากการขายทอดตลาดที่ศาลจังหวัดปากพนัง เมื่อวันที่ ๒๕ ธ.ค.๔๙ โจทก์มีความประสงค์จะชดใช้ราคาที่ดินที่จำเลยรับซื้อไปจากศาลให้กับจำเลยเพื่อเอาที่ดินดังกล่าวกลับืนมา แต่จำเลยไม่ยอมขายหรือคืนให้ จึงขอให้ศาลพิพากษาบังคับให้จำเลยรับเงิน ๒,๗๐๐ บาท และคืนที่ดินให้โจทก์ ศาลชั้นต้นสั่งไม่รับฟ้องของโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าคำฟ้องกล่าวชัดว่าจำเลยได้ซื้อทรัพย์รายนี้ไปจาการขายทอดตลาดของศาล กรณีเช่นนี้ต้องบังคับตาม ป.พ.พ. ม.๑๓๓๐ ซึ่ง บัญญัติว่า "สิทธิของบุคคลผู้ซื้อทรัพย์สินโดยสุจริตในการขายทอดตลาดตามคำสั่งของศาลหรือคำสั่งเจ้าพนักงานรักษาทรัพย์ในคดีล้มละลายนั้นท่านว่ามิเสียไปถึงแม้ว่าภายหลังจะพิสูจน์ได้ว่าทรัพย์สินนั้นจะ มิใช่ของจำเลยหรือลูกหนี้โดยคำพิพากษาหรือผู้ล้มละลาย "จะนำ ป.พ.พ. ม.๑๓๓๒ มาใช้บังคับในคดีนี้ดังที่โจทก์อุทธรณ์มาหาได้ไม่ โจทก์จึงไม่มีสิทธิฟ้องขอคืนทรัพย์จากจำเลย และเห็นว่าเมื่อคำฟ้องของโจทก์ไม่มีทางชนะคดีได้ศาลควรสั่งยกคำฟ้องตาม วิ.แพ่ง ม.๑๗๒ วรรคท้าย ไม่ใช่เป็นกรณีที่จะสั่งคืนหรือไม่รับคำฟ้องตาม ม.๑๘ จึงพิพากษาแก้เป็นว่าให้ยกฟ้องของโจทก์ โจทก์ฎีกาว่าโจทก์มีสิทธิฟ้องคดีขอซื้อทรัพย์คืนจากจำเลยได้ตาม ป.พ.พ. ม.๑๓๓๒ ศาลฎีกาปรึกษาเห็นว่าเมื่อคดีนี้ปรากฏว่าจำเลยได้ซื้อทรัพย์รายนี้จากการขายทอดตลาดตามคำสั่งของศาลก็ต้องบังคับตาม ป.พ.พ. ม.๑๓๓๐ ส่วน ม.๑๓๓๒ เป็นเรื่องการซื้อทรัพย์ในการขายทอดตลาดหรือในท้องตลาดหรือจากพ่อค้าซึ่งขายของชนิดนั้นเห็นได้ว่าไม่เกี่ยวกับเรื่องการซื้อทรัพย์จากการขายทอดตลาดตามคำสั่งศาลซึ่งมีบัญญัติไว้โดยเฉพาะแล้ว ศาลอุทธรณ์พิพากษาคดีมาชอบแล้ว ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น จึงพิพากษายืน ค่าฤชาธรรมเนียมเป็นพับ. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 527/2499 นางปัญจาง คงเมือง โจทก์ นายพื้น ชิณวงษ์ จำเลย