คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 530/2515

คำร้องคัดค้านที่ยื่นต่อศาลเพื่อตั้งประเด็นระหว่างโจทก์จำเลยในคดีนั้น แม้ว่าผู้พิพากษาจะเป็นเจ้าพนักงานในตำแหน่งตุลาการ หากจะฟังว่าตามคำร้องคัดค้านนั้นเป็นเท็จก็ไม่มีบทกฎหมายบัญญัติว่าการกระทำเช่นนี้เป็นความผิดและจะนำมาตรา 137 ประมวลกฎหมายอาญามาบังคับไม่ได้และเมื่อการยื่นคำร้องคัดค้านดังกล่าว เป็นการแสดงข้อความในกระบวนพิจารณาคดีในศาลเพื่อประโยชน์แก่คดีของจำเลยแม้ข้อความนั้นจะเป็นหมิ่นประมาทโจทก์ กรณีก็ต้องด้วยข้อยกเว้นตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 331 จำเลยก็ไม่มีความผิดฐานหมิ่นประมาทโจทก์

โจทก์ฟ้องว่า เดิมโจทก์ยื่นคำร้องขอเป็นผู้จัดการมรดกผู้ตายจำเลยที่ 2 ในฐานะเป็นทนายจำเลยที่ 1 ได้ร่วมกับจำเลยที่ 1 ยื่นคำคัดค้านอ้างว่าโจทก์ไม่เหมาะสมที่จะเป็นผู้จัดการมรดก โดยอ้างเหตุผลอันเป็นเท็จและเป็นหมิ่นประมาทโจทก์ ขอให้ลงโทษฐานแจ้งความเท็จ และฐานหมิ่นประมาท ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 137, 326, 328, 83 ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้ววินิจฉัยว่า การกระทำของจำเลยได้รับการยกเว้นตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 331 ไม่เป็นผิดฐานหมิ่นประมาท และไม่เป็นการแจ้งความเท็จตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 137 ให้ยกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่า คำร้องคัดค้านของจำเลยที่ 1 ซึ่งจำเลยที่ 2เป็นผู้ยื่นต่อศาลเป็นคำคู่ความที่จำเลยที่ 2 ในฐานะทนายความของจำเลยที่ 1 ยื่นต่อศาลเพื่อตั้งประเด็นระหว่างโจทก์จำเลยในคดีนั้นแม้ว่าผู้พิพากษาจะเป็นเจ้าพนักงานในตำแหน่งตุลาการ แต่การที่จำเลยยื่นคำร้องคัดค้านนั้น ก็เป็นการยื่นคำคู่ความเพื่อตั้งประเด็นในการพิจารณาคดีของศาลหากจะรับฟังว่าข้อความตามคำร้องคัดค้านของจำเลยเป็นเท็จ ก็ไม่มีบทกฎหมายบัญญัติว่าการกระทำเช่นนี้เป็นความผิดและจะนำมาตรา 137 แห่งประมวลกฎหมายอาญามาใช้แก่กรณีเช่นนี้ก็ไม่ได้ เพราะประมวลกฎหมายอาญามาตรานี้มิได้มุ่งหมายให้ใช้บังคับแก่การยื่นคำคู่ความเพื่อตั้งประเด็นในการพิจารณาคดีของศาลดังกล่าวข้างต้น ส่วนข้อหาฐานหมิ่นประมาทนั้น เมื่อการยื่นคำร้องคัดค้านดังกล่าวเป็นการแสดงข้อความในกระบวนพิจารณาคดีในศาลเพื่อประโยชน์แก่คดีของจำเลยที่ 1 แม้ข้อความนั้นจะเป็นข้อความที่หมิ่นประมาทโจทก์ กรณีก็ต้องด้วยข้อยกเว้นตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 331 จำเลยทั้งสองจึงไม่มีความผิดฐานหมิ่นประมาท ที่ศาลอุทธรณ์พิพากษายกฟ้องนั้นศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 530/2515 พันโทวิรัช อัมพุช โจทก์ นายสวน กิ่งวาที ที่ 1 กับพวก รวม 2 คน จำเลย