คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1389/2518

โจทก์ยื่นแบบแสดงรายการเพื่อเสียภาษีบำรุงท้องที่ (ภ.บ.ท.6) ไว้ต่อจำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นผู้ใหญ่บ้านที่ได้รับมอบหมายให้รับแจ้งแบบสำรวจเพื่อเสียภาษีบำรุงท้องที่ จำเลยที่ 1 และที่ 2 ร่วมกันแก้ไขแบบ ภ.บ.ท.6 นี้ โดยลบชื่อโจทก์ในช่องผู้ชี้เขตออก แล้วจำเลยที่ 2 เขียนชื่อจำเลยที่ 1 ลงแทนชื่อโจทก์ และลบลายมือชื่อโจทก์ที่ลงไว้ในช่องผู้ชี้เขต - ผู้ยื่นออก แล้วจำเลยที่ 1 พิมพ์ลายนิ้วมือของตนลงแทน เมื่อดูเอกสารที่ถูกแก้ไขนี้แล้ว ย่อมเห็นได้ว่า เอกสารฉบับนี้ได้เปลี่ยนสภาพเป็น ภ.บ.ท.6 ที่จำเลยที่ 1 เป็นผู้ยื่น ซึ่งตรงกับลายพิมพ์นิ้วมือที่แท้จริงที่จำเลยที่ 1 ได้ลงเป็นผู้ยื่นไว้ไม่มีทางให้ผู้หนึ่งผู้ใดหลงเชื่อในเรื่องชื่อและลายพิมพ์นิ้วมือของจำเลยที่ 1 เป็นอย่างอื่นไปได้ การกระทำของจำเลยไม่เป็นความผิดฐานปลอมเอกสาร

โจทก์ฟ้องว่า จำเลยร่วมกันปลอมแบบแสดงรายการเพื่อเสียภาษีบำรุงท้องที่ โดยจำเลยที่ ๒ ซึ่งเป็นผู้ใหญ่บ้านที่ได้รับมอบหมายให้รับแจ้งแบบสำรวจเพื่อเสียภาษีบำรุงท้องที่ ได้ร่วมกับจำเลยที่ ๑ ลบชื่อโจทก์ในช่องผู้ชี้เขต และลบลายมือชื่อโจทก์ในช่องผู้ชี้เขต - ผู้ยื่นออก แล้วจำเลยที่ ๒ เขียนชื่อจำเลยที่ ๑ ลงแทนชื่อโจทก์ พร้อมทั้งจำเลยที่ ๑ ได้พิมพ์ลายมือของตนในช่องผู้ชี้เขต - ผู้ยื่น แทนชื่อโจทก์ ทั้งนี้เพื่อให้เจ้าพนักงานที่ดินอำเภอตากฟ้าหลงเชื่อว่าเป็นเอกสารที่แท้จริงโดยประการที่น่าจะเกิดความเสียหายแก่โจทก์ ต่อมาจำเลยร่วมกันใช้เอกสารแบบแสดงรายการเพื่อเสียภาษีบำรุงท้องที่อันเป็นเอกสารปลอมดังกล่าวไปยื่นต่อเจ้าพนักงานที่ดินอำเภอตากฟ้า ทั้งนี้โดยประการที่น่าจะเกิดความเสียหายแก่โจทก์และประชาชน ขอให้ลงโทษตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๒๖๔,๒๖๘,๘๓ ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้วสั่งประทับฟ้อง จำเลยทั้งสองให้การปฏิเสธ ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยทั้งสองมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๒๖๔,๘๓ จำคุกจำเลยคนละ ๑ ปี จำเลยทั้งสองอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับให้ยกฟ้อง โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การที่จำเลยทั้งสองร่วมกันแก้ไขแบบ ภ.บ.ท.๖ (เอกสาร จ.๑) ที่โจทก์ยื่นต่อจำเลยที่ ๒ ไว้ โดยลบชื่อโจทก์ในช่องผู้ชี้เขตออก แล้วจำเลยที่ ๒ เขียนชื่อจำเลยที่ ๑ ลงแทนชื่อโจทก์ และลบลายมือชื่อโจทก์ในช่องผู้ชี้เขต - ผู้ยื่น ออก แล้วจำเลยที่ ๑ พิมพ์ลายนิ้วมือของตนลงแทนนั้น เมื่อพิเคราะห์ดูเอกสาร จ.๑ ซึ่งถูกแก้ไขดังกล่าวตลอดแล้ว ย่อมเห็นได้ว่าเอกสารฉบับนี้ได้เปลี่ยนสภาพเป็นแบบ ภ.บ.ท.๖ ที่จำเลยที่ ๑ เป็นผู้ยื่น ซึ่งตรงกับลายพิมพ์นิ้วมือที่แท้จริงที่จำเลยที่ ๑ ได้ลงเป็นผู้ยื่นไว้ ไม่มีทางให้ผู้หนึ่งผู้ใดหรือเจ้าพนักงานหลงเชื่อในเรื่องชื่อและลายพิมพ์นิ้วมือของจำเลยที่ ๑ เป็นอย่างอื่นไปได้ การกระทำของจำเลยจึงไม่เป็นความผิดฐานปลอมเอกสาร พิพากษายืน. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1389/2518 นายบุญมี พันธุ์หลง โจทก์ นายประทีป แข่งเพ็ญแข ที่ 1 นายบัว ศรีสังข์ ที่ 2 ล.