คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2226/2524

พระราชบัญญัติกำหนดราคาสินค้าและป้องกันการผูกขาด พ.ศ.2522มิได้บัญญัติเรื่องริบทรัพย์ไว้โดยเฉพาะ จึงอยู่ในบังคับแห่งหลักว่าด้วยการริบทรัพย์ทั่วไปตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 33 จำเลยจำหน่ายปูนซีเมนต์เกินกว่าราคาที่กำหนดไว้ตามประกาศคณะกรรมการกลาง ความผิดของจำเลยอยู่ที่การฝ่าฝืนประกาศของคณะกรรมการกลางตามมาตรา 43 แห่งพระราชบัญญัติดังกล่าว ปูนซีเมนต์ซึ่งจำเลยได้ขายไปแล้วมิใช่ทรัพย์สินที่ใช้ในการกระทำความผิดอันจะพึงริบได้ตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 33(1) เงินที่ได้จากการขายปูนซีเมนต์จึงริบไม่ได้ เมื่อไม่ริบของกลางและมิได้ปรับจำเลย ก็ไม่มีทางที่จะสั่งจ่ายเงินรางวัลได้

โจทก์ฟ้องว่า จำเลยจำหน่ายปลีกปูนซีเมนต์เป็นราคาที่กฎหมายกำหนดตามประกาศคณะกรรมการกลางกำหนดราคาสินค้าและป้องกันการผูกขาดซึ่งได้ประกาศให้ประชาชนทราบและประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้ว เจ้าพนักงานจับจำเลยได้พร้อมธนบัตรจำนวน ๑๕,๖๐๐ บาทที่ใช้ล่อซื้อ และปูนซีเมนต์จำนวน ๑๓ ตัน ที่จำเลยจำหน่าย ปูนซีเมนต์ของกลางขายทอดตลาดได้เงิน ๑๓,๓๙๐ บาท ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติกำหนดราคาสินค้าและป้องกันการผูกขาด พ.ศ. ๒๕๒๒ ฯลฯขอให้ริบเงินจำนวน ๑๓,๓๙๐ บาท ที่ได้จากการขายทอดตลาดปูนซีเมนต์ของกลางคืนเงินสดจำนวน ๑๕,๖๐๐ บาทที่ใช้ล่อซื้อให้เจ้าของ และจ่ายเงินรางวัลแก่เจ้าพนักงานผู้จับกุม จำเลยให้การรับสารภาพ ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามฟ้อง ให้ลงโทษจำคุก ให้ริบเงิน๑๓,๓๙๐ บาท ที่ได้จากการขายปูนซีเมนต์ของกลาง คืนเงินสดของกลาง ๑๕,๖๐๐ บาทให้เจ้าของและจ่ายเงินรางวัลให้ผู้จับตามกฎหมาย จำเลยอุทธรณ์ขอให้รอการลงโทษ ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นว่า ให้คืนเงินที่ได้จากการขายปูนซีเมนต์ของกลางจำนวน ๑๓,๓๙๐ บาทแก่จำเลย นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น โจทก์ฎีกาขอให้ริบเงินที่ได้จากการขายปูนซีเมนต์ของกลาง ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า พระราชบัญญัติกำหนดราคาสินค้าและป้องกันการผูกขาดพ.ศ. ๒๕๒๒ มิได้บัญญัติเรื่องการริบทรัพย์ไว้โดยเฉพาะ จึงอยู่ในบังคับแห่งหลักว่าด้วยการริบทรัพย์โดยทั่วไปตามที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๓๓ จำเลยจำหน่ายปูนซีเมนต์ของกลางเกินกว่าราคาที่กำหนดไว้ตามประกาศของคณะกรรมการกลาง ความผิดของจำเลยอยู่ที่การฝ่าฝืนประกาศของคณะกรรมการกลางตามพระราชบัญญัติดังกล่าวมาตรา ๔๓ ปูนซีเมนต์ของกลางซึ่งจำเลยได้ขายไปแล้วมิใช่ทรัพย์สินที่ใช้ในการกระทำความผิดอันจะพึงริบได้ตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา ๓๓(๑) ดังนั้นเงินที่ได้จากการขายของกลางดังกล่าว จึงริบไม่ได้ และเมื่อไม่ริบของกลางและศาลมิได้พิพากษาปรับจำเลยด้วย ก็ไม่มีทางที่จะสั่งจ่ายเงินรางวัลได้ พิพากษาแก้เป็นว่า คำขอให้จ่ายเงินรางวัลให้ยก นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2226/2524 พนักงานอัยการ กรมอัยการ โจทก์ นายนำชาย กัลยาณเมธี จำเลย