คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2569/2535

เหตุสุดวิสัย ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 23หมายถึงเหตุที่ทำให้ศาลไม่สามารถมีคำสั่งให้ขยายระยะเวลาหรือเหตุที่คู่ความไม่สามารถมีคำขอขึ้นมาก่อนกำหนดระยะเวลาที่กฎหมายหรือศาลกำหนดไว้ การที่ทนายจำเลยหลงลืมไม่ได้ยื่นใบแต่งทนายความพร้อมกับคำร้องคัดค้านการขายทอดตลาดนั้น เป็นเพราะทนายจำเลยขาดความรอบคอบหรือไม่ได้ใช้ความระมัดระวังตามสมควร จึงไม่ใช่เหตุสุดวิสัยตามมาตราดังกล่าว

คดีสืบเนื่องมาจากศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงินจำนวน70,000 บาท แก่โจทก์ พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละสิบห้าต่อปี หากจำเลยไม่ชำระหนี้ให้ยึดทรัพย์จำนองออกขายทอดตลาดเอาเงินชำระหนี้แก่โจทก์และให้จำเลยใช้ค่าฤชาธรรมเนียมแทนโจทก์ จำเลยไม่ชำระ โจทก์ขอหมายบังคับคดีและนำเจ้าพนักงานบังคับคดียึดทรัพย์จำนองคือ ที่ดินตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) เลขที่ 1659ออกขายทอดตลาดนำเงินมาชำระหนี้ตามคำพิพากษา เจ้าพนักงานบังคับคดีได้ประกาศขายทอดตลาดหลายครั้ง ครั้งสุดท้ายโจทก์ซื้อได้ในราคา140,000 บาท จำเลยยื่นคำร้องต่อศาลชั้นต้นว่า ราคาที่เจ้าพนักงานบังคับคดีอนุญาตให้ขายต่ำมากและมีผู้เข้าสู้ราคาเพียงรายเดียวคือโจทก์เจ้าพนักงานบังคับคดีได้ชี้ช่องให้โจทก์ทราบถึงราคาที่จะอนุญาตให้ขายได้เป็นการฝ่าฝืนต่อกฎหมาย ขอให้ยกเลิกการขายทอดตลาด ศาลชั้นต้นพิจารณาคำร้องแล้วมีคำสั่งว่า ไม่ปรากฏว่า จำเลยได้แต่งตั้งนายสุวิทย์ พรมลี เป็นทนายความในคดีนี้ นายสุวิทย์จึงไม่มีสิทธิลงชื่อในคำร้องแทนจำเลยให้ยกคำร้อง ค่าคำร้องเป็นพับ วันที่ 25 ตุลาคม 2533 จำเลยยื่นคำร้องขอขยายระยะเวลายื่นคำร้องคัดค้านการขายทอดตลาด ศาลชั้นต้นพิจารณาคำร้องแล้วมีคำสั่งว่า การขอขยายระยะเวลาตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 23 จะต้องมีคำขอขึ้นมาก่อนสิ้นระยะเวลาตามที่กำหนดไว้ในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 296 จึงไม่อนุญาต ยกคำร้อง ในวันเดียวกันจำเลยยื่นคำร้องคัดค้านการขายทอดตลาดทรัพย์ต่อศาลชั้นต้นอีก 1 ฉบับ ศาลชั้นต้นสั่งคำร้องว่า จำเลยไม่ได้ยื่นคำร้องคัดค้านภายใน 8 วัน นับแต่วันทราบการฝ่าฝืน จึงไม่มีสิทธิร้องขอให้ยกเลิกการขายทอดตลาด ยกคำร้อง จำเลยอุทธรณ์คำสั่งที่ศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้ขยายระยะเวลายื่นคำร้องคัดค้านการขายทอดตลาด ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษายืน จำเลยฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ปัญหาที่จะต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยว่าการที่ทนายจำเลยหลงลืมไม่ได้ยื่นใบแต่งทนายความพร้อมกับคำร้องคัดค้านการขายทอดตลาดแทนจำเลยในวันสุดท้ายจนศาลสั่งไม่รับคำร้องเมื่อทราบคำสั่งแล้วได้ยื่นคำร้องขอขยายระยะเวลาโดยไม่ชักช้าถือเป็นเหตุสุดวิสัยตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 23หรือไม่ เห็นว่า เหตุสุดวิสัยตามมาตราดังกล่าวหมายถึงเหตุที่ทำให้ศาลไม่สามารถมีคำสั่งให้ขยายระยะเวลาหรือเหตุที่คู่ความไม่สามารถมีคำขอขึ้นมาก่อนกำหนดระยะเวลาที่กฎหมายหรือศาลกำหนดไว้การที่ทนายจำเลยหลงลืมไม่ได้ยื่นใบแต่งทนายความพร้อมกับคำร้องคัดค้านการขายทอดตลาดนั้น เป็นเพราะทนายจำเลยขาดความรอบคอบหรือไม่ได้ใช้ความระมัดระวังตามสมควรเท่านั้นเอง จึงไม่ใช่เหตุสุดวิสัย คำพิพากษาฎีกาที่ 695/2509 ระหว่างห้างหุ้นส่วนสามัญนิติบุคคลเบอร์ลี่ยุคเกอร์แอนด์โก โจทก์ บริษัทธนาธิป จำกัดจำเลย นายบุญเพ็ง วิศวกิจ ผู้ร้องคัดค้าน ที่จำเลยยกขึ้นอ้างข้อเท็จจริงไม่ตรงกับคดีนี้ พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2569/2535 นาย ศิริ ทั่วประ โคน โจทก์ นาง โส คำสน วน จำเลย