มาตรานี้ให้สิทธิตรวจและคัดสำเนาเอกสารในสำนวนคดี โดยคู่ความ พยานในส่วนที่เกี่ยวกับคำให้การของตน หรือบุคคลภายนอกผู้มีส่วนได้เสียโดยชอบหรือมีเหตุผลอันสมควร อาจร้องขออนุญาตต่อศาลไม่ว่าเวลาใดในระหว่างหรือภายหลังการพิจารณา เพื่อตรวจเอกสารทั้งหมดหรือบางฉบับ ขอคัดสำเนา หรือขอให้จ่าศาลคัดสำเนาและรับรอง แต่ห้ามอนุญาตแก่บุคคลอื่นนอกจากคู่ความหรือพยานในคดีที่พิจารณาโดยไม่เปิดเผย หรือคดีที่ศาลสั่งห้ามเพื่อรักษาความสงบเรียบร้อยหรือผลประโยชน์ทั่วไปของประชาชน และห้ามอนุญาตให้คู่ความคัดถ้อยคำพยานฝ่ายตนจนกว่าจะสืบพยานฝ่ายตนเสร็จสิ้น เว้นแต่มีพฤติการณ์พิเศษ ทั้งนี้ห้ามคัดสำเนาคำพิพากษาหรือคำสั่งก่อนได้อ่านและก่อนลงทะเบียนในสารบบคำพิพากษา โดยสำเนาที่รับรองให้จ่าศาลเป็นผู้รับรองและเรียกค่าธรรมเนียมตามอัตราท้ายประมวลกฎหมายนี้ ส่วนผู้ที่ตรวจหรือคัดสำเนาด้วยตนเองไม่ต้องเรียกค่าธรรมเนียม
📎 ที่มาตัวบท (ทางการ): สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
💬 ถาม AI เกี่ยวกับมาตรา 54 หรือเล่าเหตุการณ์ของคุณพบ 15 คดีที่อ้างถึงมาตรานี้ (พ.ศ. 2488–2558) — แสดงคำพิพากษาที่มีคำวินิจฉัยครบถ้วนที่สุด (ย่อโดย AI ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย)
ฎีกาที่ 3882/2529 🤖 ย่อโดย AIหลักกฎหมายที่วางไว้คือ: * การอ้างว่าคำฟ้องโจทก์เคลือบคลุมโดยไม่ระบุว่าส่วนใดไม่ชัดแจ้งและไม่ชัดแจ้งอย่างไร ถือเป็นคำให้การที่ไม่ชัดแจ้งและไม่เป็นประเด็นข้อพิพาทที่ต้อง…ฎีกาที่ 2434/2549 🤖 ย่อโดย AI1. การที่ผู้ครอบครองที่ดินซึ่งเป็นเจ้าของรวมกับผู้อื่น ได้ครอบครองและทำประโยชน์ในที่ดินนั้น ถือเป็นการครอบครองแทนเจ้าของรวมด้วย เว้นแต่จะมีการแสดงเจตนาเปลี่ยนลักษณะแห่งกา…ฎีกาที่ 76/2522 🤖 ย่อโดย AIหากทายาทตกลงกันไม่ได้ว่าจะตั้งใครเป็นผู้จัดการทำศพผู้ตาย ผู้ที่ได้รับทรัพย์มรดกมากที่สุดจะเป็นผู้มีอำนาจจัดการทำศพ เว้นแต่ผู้มีส่วนได้เสียจะร้องต่อศาลว่าผู้นั้นไม่สมควร แ…ฎีกาที่ 968/2536 🤖 ย่อโดย AIการที่เจ้าของเครื่องหมายการค้าเดิมได้ให้สัตยาบันการขอจดทะเบียนเครื่องหมายการค้าของผู้อื่นในประเทศไทย ถือว่าผู้นั้นเป็นเจ้าของเครื่องหมายการค้านั้น และมีอำนาจฟ้องผู้เลียนแ…ฎีกาที่ 5896/2544 🤖 ย่อโดย AIการอุทธรณ์คำพิพากษาหรือคำสั่งของศาลชั้นต้นในคดีอาญาต้องเป็นไปตามบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา โดยเฉพาะมาตรา 193 วรรคหนึ่ง ที่กำหนดให้ยื่นอุทธรณ์ต่อศาลอุทธร…ฎีกาที่ 4022/2541 🤖 ย่อโดย AIการที่ศาลอนุญาตให้โจทก์คัดคำเบิกความพยานฝ่ายโจทก์ก่อนการสืบพยานฝ่ายโจทก์เสร็จสิ้นโดยไม่มีพฤติการณ์พิเศษ ถือว่าไม่ชอบด้วยกฎหมาย แต่ศาลอาจรับฟังคำเบิกความของพยานที่เบิกความ…ฎีกาที่ 794/2524 🤖 ย่อโดย AIเมื่อกิจการเดิมซึ่งเป็นบุคคลธรรมดาได้จดทะเบียนเป็นนิติบุคคล และนิติบุคคลนั้นได้ดำเนินกิจการต่อเนื่องจากกิจการเดิม โดยมีการรับสินค้าและชำระหนี้บางส่วน นิติบุคคลนั้นย่อมถือ…ฎีกาที่ 1610/2512 🤖 ย่อโดย AIการที่บุคคลหนึ่งครอบครองทรัพย์สินโดยอาศัยสิทธิของตนเองก่อนที่บุคคลอื่นจะทำสัญญาเช่าทรัพย์สินนั้น แม้ต่อมาจะถูกปฏิเสธไม่ให้เช่า ก็ไม่ถือว่าเป็นการครอบครองโดยอาศัยสิทธิของผ…ดูคำพิพากษาทั้งหมด 15 คดีที่อ้างมาตรา 54 →
ได้ ตัวบทให้คู่ความ พยานในส่วนที่เกี่ยวกับคำให้การของตน หรือบุคคลภายนอกผู้มีส่วนได้เสียโดยชอบหรือมีเหตุผลอันสมควร ร้องขออนุญาตต่อศาล
ตัวบทระบุว่ากรณีผู้ขอตรวจเอกสารหรือขอคัดสำเนาด้วยตนเองไม่ต้องเรียกค่าธรรมเนียม
ห้ามอนุญาตแก่บุคคลอื่นนอกจากคู่ความหรือพยานในคดีที่พิจารณาโดยไม่เปิดเผยหรือที่ศาลสั่งห้าม และห้ามให้คู่ความคัดถ้อยคำพยานฝ่ายตนจนกว่าจะสืบพยานฝ่ายตนเสร็จสิ้น เว้นแต่มีพฤติการณ์พิเศษ
↑ ดูประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งทั้งหมด
🗓️ ปรับปรุงข้อมูลตัวบทล่าสุด: 2026-07-26