คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 321/2490

การฟ้องหรือฟ้องแย้ง ผู้ฟ้องจะต้องแสดงว่า ตนมีข้อโต้แย้งเกี่ยวกับสิทธิ์หรือหน้าที่หรือมีข้อเท็จจริงที่จะใช้สิทธิ์ทางศาลได้ หากเสนอขึ้นมาโดยกล่าวว่าไม่มีกรณีเช่นว่านั้นและว่าถ้าหากศาลเห็นว่ามี ก็พิพากษาให้ตนชนะดังนี้ ไม่เป็นฟ้องที่ควรรับไว้พิจารณา โจทก์ฟ้องขอให้เปิดภาระจำยอม จำเลยต่อสู้ว่าไม่มีภาระจำยอม และฟ้องแย้งว่าหากศาลฟังว่ามี ก็ขอให้ปลดภาระจำยอม โดยให้โจทก์ได้ค่าทดแทน ดังนี้ศาลไม่รับฟ้องแย้ง

โจทก์ฟ้องขอให้จำเลยเปิดทางน้ำ ซึ่งเป็นภาระจำยอม จำเลยให้การว่า ที่ดินของจำเลยไม่ตกอยู่ในภาะจำยอมหากฟังว่ามีภาระจำยอม ก็ขอฟ้องแย้งขอให้หลุดพ้นจากภาระจำยอมโดยให้โจทก์ได้รับค่าทดแทนจากจำเลย ศาลชั้นต้นเห็นว่า ศษลยังไม่ได้พิพากษาว่า มีภาระจำยอมจำเลยจะฟ้องแย้งไม่ได้ จึงไม่รับคำฟ้องแย้ง จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่า การเสนอคดีต่อศาลจะโดนคำฟ้องหรือฟ้องแย้งก็ตาม ผู้เสนอจะต้อแสดงว่า ตนมีข้อโต้แย้งเกี่ยวกับสิทธิ์หรือหน้าที่ หรือมีข้อเท็จจริงที่จะใช้สิทธิ์ทางศาลได้ คดีนี้จำเลยปฏิเสธว่า ไม่มีภาระจำยอม ฉะนั้นคำกล่าวอ้างของจำเลย ก็ไม่มีสิทธิ์เรียกร้องขอให้ศาลพิพากษาให้ที่ดินหลุดจากภาระจำยอม จึงพิพากษายืนตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 321/2490 หม่อมหลวงแข เจษฎางกูร โจทก์ นายพัน กาญจนสถิตย์ จำเลย