คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2071/2519

ศาลสั่งอายัดสิทธิ์เรียกร้องของจำเลยก่อนมีคำพิพากษาตามคำร้องในกรณีฉุกเฉินของโจทก์ แต่ปรากฏว่าจำเลยได้โอนสิทธิ์เรียกร้องให้บุคคลอื่นไปก่อนแล้ว แม้ว่าเงินที่โจทก์ขอให้อายัดจะยังคงมีอยู่ที่บุคคลภายนอกผู้ได้รับคำสั่งอายัดก็ตาม คำสั่งอายัดนั้นไม่มีผลบังคับ เพราะโจทก์ไม่มีสิทธิ์ขอให้ศาลสั่งอายัดเงินดังกล่าว

โจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยทั้งสองชำระหนี้ และยื่นคำร้องในกรณีฉุกเฉินขอให้ศาลสั่งอายัดเงินค่าก่อสร้างที่จำเลยมีสิทธิ์ได้รับจากกรมอาชีวศึกษาไว้ก่อน มีคำพิพากษา ศาลชั้นต้นไต่สวนแล้วมีคำสั่งอายัดตามคำขอของโจทก์ และมีหนังสือแจ้งอายัดไปยังอธิบดีกรมอาชีวศึกษาแล้ว อธิบดีกรมอาชีวศึกษามีหนังสือแจ้งให้อธิบดีผู้พิพากษาศาลแพ่งทราบว่า กรมอาชีวศึกษาได้ยอมให้จำเลยโอนสิทธิ์เรียกร้องไปยังธนาคารทหารไทย จำกัด ไปก่อนแล้ว ไม่อาจระงับการโอนจ่ายได้ โจทก์ยื่นคำร้องว่าคำสั่งอายัดของศาลมีผลผูกพันกรมอาชีวศึกษาจะต้องปฏิบัติตาม ขอให้ศาลบังคับกรมอาชีวศึกษานำเงินดังกล่าวมาวางศาล ศาลชั้นต้นสั่งยกคำร้อง โจทก์อุทธรณ์คำสั่ง ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า สิทธิ์เรียกร้องของจำเลยที่ ๑ ที่จะได้รับเงินค่าปรับคืนจากกรมอาชีวศึกษาได้ตกเป็นของธนาคารทหารไทย จำกัด และขาดจากการเป็นสิทธิ์หรือทรัพย์สินของจำเลยที่ ๑ แล้ว โจทก์ไม่มีสิทธิ์ขอให้ศาลสั่งอายัดเงินดังกล่าวได้ คำสั่งของศาลชั้นต้นจึงไม่มีผลบังคับกรมอาชีวศึกษา ส่วนข้อที่โจทก์ฎีกาว่า ขณะที่ศาลชั้นต้นแจ้งคำสั่งอายัด เงินที่จำเลยที่ ๑ มีสิทธิ์ได้รับยังอยู่ที่กรมอาชีวศึกษา การโอนสิทธิ์เรียกร้องไม่มีผลนั้น ศาลฎีกาเห็นว่าแม้เงินที่ศาลสั่งอายัดจะยังมีอยู่ที่กรมอาชีวศึกษาจริงก็ไม่ใช่สาระสำคัญ เพราะปัญหาอยู่ที่ว่าเงินที่โจทก์ขอให้ศาลสั่งอายัดนั้นเป็นสิทธิ์หรือทรัพย์สินของจำเลยหรือไม่ เมื่อฟังว่าไม่เป็นสิทธิ์หรือทรัพย์สินของจำเลยแล้ว โจทก์ย่อมไม่มีสิทธิ์ขอให้ศาลสั่งอายัดได้ ที่ศาลล่างทั้งสองวินิจฉัยต้องกันว่า คำสั่งอายัดรายนี้ไม่มีผลบังคับชอบแล้ว พิพากษายืน. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2071/2519 บริษัทสง่าพานิช จำกัด โจทก์ ห้างหุ้นส่วนจำกัด บังอรก่อสร้าง กับพวก ล.