คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2672/2520

ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยแบ่งที่ดินให้โจทก์ถ้าจำเลยไม่ยอมแบ่งให้ถือคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาของจำเลยและถ้าตกลงแบ่งกันไม่ได้ ให้เอาที่ดินทั้งแปลงออกขายทอดตลาดนำเงินมาแบ่งให้โจทก์ตามส่วน คดีถึงที่สุดจำเลยจะยกขึ้นอ้างในชั้นบังคับคดีขอแบ่งที่ดินโดยวิธีอื่นให้ผิดไปจากวิธีที่กำหนดไว้ในคำพิพากษาหาได้ไม่

เดิมโจทก์ฟ้องจำเลยทั้งแปดขอแบ่งแยกที่ดินในฐานะที่โจทก์เป็นเจ้าของร่วมกับจำเลยทุกคน ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยทั้งแปดแบ่งแยกที่ดินให้โจทก์ ถ้าจำเลยไม่ยอมแบ่งให้ถือคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาของจำเลย และถ้าตกลงแบ่งกันไม่ได้ให้เอาที่ดินทั้งแปลงออกขายทอดตลาดนำเงินมาแบ่งให้โจทก์ตามส่วน คดีถึงที่สุด ชั้นบังคับคดีโจทก์จำเลยไม่สามารถตกลงแบ่งที่ดินกันได้ จำเลยที่ 1ขอให้เลื่อนคดีไปเพื่อเจรจากับจำเลยอื่นอีกสักครั้ง โจทก์และจำเลยที่ 2ถึงที่ 8 แถลงว่าเลื่อนคดีไปก็ตกลงกันไม่ได้ ขอให้ศาลสั่งขายทอดตลาดที่ดินนำเงินมาแบ่งปันกันตามส่วนศาลชั้นต้นเห็นว่าจำเลยและโจทก์ไม่สามารถตกลงกัน และการบังคับให้จำเลยแบ่งที่ดินสภาพไม่เปิดช่องให้ทำได้ มีคำสั่งให้นำที่ดินออกขายทอดตลาด ได้เงินเท่าใดให้จำเลยทั้งแปดแบ่งให้โจทก์ตามส่วน จำเลยที่ 1 อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยที่ 1 ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ที่จำเลยที่ 1 ฎีกาขอให้เอาที่ดินออกแบ่ง ถ้าส่วนที่แบ่งไม่เท่ากันให้ทดแทนเป็นเงิน หรือให้ขายโดยประมูลราคาระหว่างเจ้าของรวมนั้นเห็นว่าการบังคับคดีย่อมต้องอาศัยคำพิพากษาหรือคำสั่งศาลเป็นหลัก เมื่อศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยแบ่งที่ดินให้โจทก์โดยวิธีตกลงกันเองก่อน ถ้าตกลงกันไม่ได้ให้เอาที่ดินออกขายทอดตลาดแบ่งเงินให้โจทก์ตามส่วน แต่จำเลยที่ 1 ก็มิได้อุทธรณ์โต้แย้งคำพิพากษาศาลชั้นต้นว่าควรจะแบ่งโดยวิธีอื่นอีกอันเป็นเหตุให้คำพิพากษาศาลชั้นต้นถึงที่สุดดังนี้ จำเลยที่ 1จะยกขึ้นอ้างในชั้นบังคับคดีขอแบ่งที่ดินโดยวิธีอื่นดังที่จำเลยที่ 1 ฎีกามาให้ผิดไปจากวิธีที่กำหนดไว้ในคำพิพากษาหาได้ไม่ พิพากษายืน ฯลฯ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2672/2520 นายช่วงศักดิ์ มิตรรามัญ โจทก์ นายกรี แขกเต้า กับพวก จำเลย