คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1078/2524
📌 หลักกฎหมายที่วางไว้
การที่โจทก์ฟ้องขอให้ศาลพิพากษาว่าตนเป็นทายาทโดยธรรมของผู้ตาย โดยมิได้มีคำขอเกี่ยวกับสิทธิในมรดก และมิได้แสดงให้ปรากฏว่าโจทก์ถูกโต้แย้งสิทธิหรือการกระทำของจำเลยมีผลกระทบกระเทือนต่อสิทธิของโจทก์อย่างไร โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้อง
ย่อคำพิพากษา
โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นทายาทโดยธรรมของผู้ตายซึ่งเป็นบิดา โดยเป็นบุตรนอกกฎหมายที่บิดาได้รับรองแล้ว โจทก์มีสิทธิได้รับมรดกของผู้ตาย แต่จำเลยอ้างว่าโจทก์ไม่มีสิทธิรับมรดก เพราะโจทก์มิใช่บุตรชอบด้วยกฎหมายของผู้ตาย และขอให้ศาลพิพากษาว่าโจทก์เป็นทายาทโดยธรรมของผู้ตาย เช่นนี้คำฟ้องของโจทก์มิได้มีคำขอเกี่ยวกับสิทธิในมรดก มิได้แสดงให้ปรากฏว่าโจทก์ได้ถูกโต้แย้งสิทธิหรือการกระทำของจำเลยมีผลกระทบกระเทือนต่อสิทธิของโจทก์อย่างใด โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องและอำนาจฟ้องเป็นปัญหาเกี่ยวกับความสงบเรียบร้อยของประชาชน แม้ไม่มีฝ่ายใดยกขึ้นกล่าวในชั้นฎีกา ศาลฎีกาก็ยกขึ้นวินิจฉัยได้
⚠️ ย่อนี้สรุปอัตโนมัติจากคำพิพากษาต้นฉบับ ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย — โปรดตรวจสอบกับฉบับเต็มด้านล่าง
มาตราที่เกี่ยวข้อง
คำพิพากษาศาลฎีกา (ฉบับเต็ม)
โจทก์ฟ้องว่า นายอัมพร กิตติตระกูล บิดาโจทก์ถึงแก่กรรม จำเลยทั้งสามเป็นทายาทโดยธรรมและเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย โจทก์เป็นทายาทโดยธรรมของนายอัมพรผู้ตายโดยเป็นบุตรนอกกฎหมายซึ่งผู้ตายรับรองแล้ว โจทก์มีสิทธิได้รับมรดกของผู้ตาย แต่จำเลยอ้างว่าโจทก์ไม่มีสิทธิรับมรดก เพราะโจทก์มิใช่บุตรชอบด้วยกฎหมายของผู้ตาย ขอให้ศาลพิพากษาว่า โจทก์เป็นทายาทโดยธรรมของนายอัมพรผู้ตาย
จำเลยที่ ๑ ให้การว่า โจทก์ฟ้องซ้ำกับคดีแดงที่ ๒๖/๒๕๑๘ โจทก์มิใช่ทายาทโดยธรรมของผู้ตาย ไม่มีสิทธิขอให้ศาลสั่งว่าโจทก์เป็นทายาทโดยธรรมของผู้ตาย
จำเลยที่ ๒ ให้การว่า โจทก์ไม่ได้เป็นบุตรผู้ตาย จึงมิใช่ผู้สืบสันดานของผู้ตายแต่เป็นบุตรคนอื่นยกให้ผู้ตายมาเลี้ยง ผู้ตายมิได้รับรองว่าโจทก์เป็นบุตร โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องเพราะว่าไม่มีการโต้แย้งสิทธิของโจทก์ คดีโจทก์ขาดอายุความ
จำเลยที่ ๓ ให้การว่า โจทก์มิใช่บุตรผู้ตาย ไม่มีอำนาจฟ้องให้ศาลสั่งรับรองว่าโจทก์เป็นทายาทของผู้ตาย เพราะเป็นการฟ้องเพื่อหลีกเลี่ยงค่าธรรมเนียม
ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง
โจทก์อุทธรณ์
ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับว่า โจทก์เป็นทายาทโดยธรรมของผู้ตาย
จำเลยทั้งสามฎีกา
ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การที่โจทก์ฟ้องว่าโจทก์เป็นทายาทโดยธรรมของผู้ตายซึ่งเป็นบิดา โดยเป็นบุตรนอกกฎหมายที่บิดาได้รับรองแล้ว โจทก์มีสิทธิได้รับมรดกของผู้ตาย และขอให้ศาลพิพากษาว่าโจทก์เป็นทายาทโดยธรรมของผู้ตายนั้นเห็นว่าคำฟ้องของโจทก์มิได้มีคำขอเกี่ยวกับสิทธิในมรดก มิได้แสดงให้ปรากฏว่าโจทก์ได้ถูกโต้แย้งสิทธิหรือการกระทำของจำเลยมีผลกระทบกระเทือนต่อสิทธิของโจทก์อย่างใด ฉะนั้น เมื่อฟ้องโจทก์ไม่ปรากฏว่ามีข้อโต้แย้งเกิดขึ้นเกี่ยวกับสิทธิหรือหน้าที่ของโจทก์ โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้อง และอำนาจฟ้องเป็นปัญหาเกี่ยวกับความสงบเรียบร้อยของประชาชน แม้ไม่มีฝ่ายใดยกขึ้นกล่าวในชั้นฎีกา ศาลฎีกาก็ยกขึ้นวินิจฉัยได้
พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์
ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1078/2524
นางบุญปลูก ศรีรัตนลิ้ม โจทก์
นางแตงอ่อน กิตติตระกูล กับพวก จำเลย
รายละเอียดคดี
| คู่ความ | โจทก์ - นางบุญปลูก ศรีรัตนลิ้ม · จำเลย - นางแตงอ่อน กิตติตระกูล กับพวก |
| องค์คณะ (ผู้พิพากษา) | เพียร ศรีอรุณ · ไพบูลย์ ไวกาสี · ประสม ศรีเจริญ |
| ศาลชั้นต้น / อุทธรณ์ | ศาลจังหวัดนครราชสีมา - นายมาลินทร์ จั่นสัญจัย · ศาลอุทธรณ์ - นายธาดา วัชรานันท์ |
| แหล่งที่มา | กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา |
ฎีกาที่เกี่ยวข้อง
💬 ให้ AI อธิบายฎีกานี้แบบเข้าใจง่าย + ปรับกับเรื่องของคุณแหล่งที่มา: คำพิพากษาศาลฎีกา (เอกสารสาธารณะ) · กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา